Kısaca kimdir?
Semiha Berksoy (1910, İstanbul - 15 Ağustos 2004, İstanbul), Türk opera sanatçısı, tiyatrocu ve ressamdır.
Türkiye'nin uluslararası alanda tanınmış ilk sanatçılarından birisi ve Cumhuriyet döneminin sanat simgelerindendir. Sesli ilk Türk filminde ve Mustafa Kemal Atatürk'ün emri ile sahneye konan ilk Türk operasında, Ankara Devlet Opera ve Balesinde opera sanatının başlıca yapıtlarının ilk sahnelenişlerinde sahne aldı. 1939'da Berlin'de Richard Strauss'un "Ariadne auf Naxos" isimli eserinde başrol oynayarak Batı Avrupa'da sahneye çıkan ilk Türk opera sanatçısı unvanının sahibi oldu. Görsel sanatlarla da hep yakından ilgilendi ve önemli uluslararası sergilere eserleriyle katıldı. Berksoy, sanatın daha birçok alanında ilkleri gerçekleştirdiği için "ilklerin kadını" olarak tanınmıştır.
Devlet Operası
—Devlet Operası
Berlin'deki üç yıllık eğitimini tamamlayıp Türkiye'ye döndükten sonra konservatuvarda ses uzmanı olarak atandı. Muhsin Sadak yönetimindeki senfonik orkestra eşliğinde solist olarak konserler verdi. Ankara'da ilk konserini Cemal Reşit Rey yönetimindeki orkestra eşliğinde Ankara Radyosu'nda verdi. Devlet Opera ve Balesi'nin kuruluş çalışmaları devam ederken Carl Ebert kendisine Türkiye'deki ilk profesyonel opera temsili olarak sahnelenen Tosca'da başrol oynamasının teklif etti. Tosca'da çalışmak için Ankara'da yaşamaya başladı. Ankara Devlet Konservatuvarı'nda ses kadrosuna değil, orkestra üyeliğine "opera mütercimi" olarak atandı. 2 Nisan 1941 tarihinde Ankara Halkevi Sahnesi'nde Riyaseticumhur Filarmoni Orkestrası eşliğinde Tosca'nın ikinci perdesi sahnelendi. Berksoy, daha sonra Madame Butterfly operasında Ciocio San rolünü oynadı. Performansı ile ilgili kötü bir değerlendirme yazısından sonra ani bir kararla operadaki görevinden istifa etti ve ülkeden ayrıldı. Devam eden II. Dünya Savaşı'na rağmen Berlin'e gitti. Berlin Yüksek Müzik Akademisi'nden aldığı diplomanın denkliği kabul edilmediği için Ankara'da ses kadrosuna atanamadığından Berlin'de akademiye giderek diplomasının denkliğini kanıtlamaya çalıştı. II. Dünya Savaşı başlayınca almadan döndüğü diplomasını ve hocalarından ses kalitesini öven mektuplar alıp yurda döndü. Ankara Gaz Şirketi'nde çalışan, aynı zamanda piyanist olan Ercüment Siyavuşgil ile 1943 yılının Mayıs ayında evlendi. Bu evlilikten kızı Zeliha dünyaya geldi (1946).
Berksoy'un Berlin Yüksek Müzik Akademisi'nden gelen belgesi Milli Eğitim Bakanlığı tarafından kabul edilmedi. Sanatçı, 1949-1951 yılları arasında operaya çıkartılmadı ve kızını alarak Viyana'ya gitti. Yurt dışında konserler veren Berksoy, 1950'de açılan Devlet Opera ve Balesi'ne solist olarak atandı. 1951 opera sezonunda sahnelenen Eugene d'Albert'in Tiefland (Çukurova) operasında başrol ‘Marta’yı oynadı. Ertesi yıl 1 Mayıs'ta Beethoven'in 125. ölüm yıldönümü nedeniyle Devlet Tiyatrosu opera bölümü tarafından sahnelenen Mozart'ın Fidelio operasında Leonore rolünü oynadı. 22 Mayıs 1953 tarihinde Ankara Devlet Konservatuarı Konser Salonu'nda konservatuarın piyano bölüm başkanı Mithat Fenmen'in eşliğinde "Wagner Konserleri" düzenledi. 1954 Ankara Devlet Konservatuarı sahnesinde oynanan "Hansel ve Gratel Operası"nda Anne rolünü oynadı. 1956 yılından başlayarak üç yıl üst üste Bayreuth Festivallerine katıldı.
1961'de Feridun Altuna’nın sahneye koyduğu Hansel ve Gretel operasında Haxel rolünü canlandırdı. 12 Şubat 1963'te Verdi'nin Il trovatore operasında "Azucena" rolüyle 30. sanat yılı jübilesini yaptı.
Semiha Berksoy · diğer bölümler
Üretimleri
Miras (oyun) : Augustus Goetz - Ankara Devlet Tiyatrosu
Köşebaşı : Ahmet Kutsi Tecer - Ankara Devlet Tiyatrosu
Elektira : Sofokles - Ankara Devlet Tiyatrosu
Lady Frederick : W. Somerset Maugham - Ankara Devlet Tiyatrosu
Yaşlı Aile : Branislav Nušić - Ankara Devlet Tiyatrosu
Çayhane : John Parick - Ankara Devlet Tiyatrosu
Dünkü Çocuk : Garson Kanin - Ankara Devlet Tiyatrosu
Korku (oyun) : Orhan Asena - Ankara Devlet Tiyatrosu
Diğer eserler
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Semiha Berksoy hayat hikâyesinde anıyor Cemal Reşit Rey
“Nikolay Rimski-Korsakov'un Sadko operasından çeşitli aryalar seslendirdiği bu konserde ona Cemal Reşit Rey eşlik etti.”
-
Semiha Berksoy hayat hikâyesinde anıyor İsmail Hakkı Oygar
“Aynı dönemde Güzel Sanatlar Akademisi'nin sınavlarını kazanarak Namık İsmail Atölyesi'nde Refik Epikman ile heykel, İsmail Hakkı Oygar ile seramik çalıştı; ancak sahne sanatlarına...”
-
Semiha Berksoy hayat hikâyesinde anıyor Lüküs Hayat
“Ayrıca Ekrem ve Cemal Reşit Rey kardeşlerin 1933'te Cumhuriyet'in kuruluşunun onuncu yılında şehir tiyatrosunda sahneledikleri Lüküs Hayat operetinde Mısırlı Prenses Atıfet rolünü...”
-
Semiha Berksoy hayat hikâyesinde anıyor Mithat Fenmen
“22 Mayıs 1953 tarihinde Ankara Devlet Konservatuarı Konser Salonu'nda konservatuarın piyano bölüm başkanı Mithat Fenmen'in eşliğinde "Wagner Konserleri" düzenledi.”
-
Semiha Berksoy hayat hikâyesinde anıyor Muhsin Ertuğrul
“1931 yılında Muhsin Ertuğrul'un çektiği İstanbul Sokakları filminde rol aldı.”
-
Semiha Berksoy hayat hikâyesinde anıyor Mustafa Kemal Atatürk
“Sesli ilk Türk filminde ve Mustafa Kemal Atatürk'ün emri ile sahneye konan ilk Türk operasında, Ankara Devlet Opera ve Balesinde opera sanatının başlıca yapıtlarının ilk sahneleniş...”
-
Semiha Berksoy hayat hikâyesinde anıyor Namık İsmail
“Aynı dönemde Güzel Sanatlar Akademisi'nin sınavlarını kazanarak Namık İsmail Atölyesi'nde Refik Epikman ile heykel, İsmail Hakkı Oygar ile seramik çalıştı; ancak sahne sanatlarına...”
-
Semiha Berksoy hayat hikâyesinde anıyor Nâzım Hikmet
“1932 yılında Nâzım Hikmet'in yazdığı, Muhsin Ertuğrul'un sahneye koyduğu "Kafatası" adlı piyeste "Karagözlü Sinyorina" tangosunu söyleyerek yer aldı.”
Kaynaklar
Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Profil oluşturuldu
0 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.