Uceymî Sâdûn Paşa I. Dünya Savaşı

İki yıl içinde orta ve güney Irak'ın tüm kabilelerini boyunduruğu altına girmeyi zorlayarak Irak'ın en güçlü şeyhi oldu. 1914'te Britanya kuvvetlerinin Irak topraklarını zapt girişimi başlar başlamaz Uceymî Bey mukavemet hareketini üstlendi. Aşîretler nezdinde büyük bir nüfuza sahip olan Bey, kendilerine hitâben yazdığı mektuplarla onları Britanyalılara karşı cihada ve Osmanlı İmparatorluğu'nun safında yer almaya çağırdı. Osmanlı askerleriyle müştereken, harbin en şiddetli cephelerinde faaliyet göstermesi, Britanya subayı Sir Percy Cox'u (ileride Irak Yüksek Komiseri olacaktır) tedirgin etti. Kendisi, Uceymî Bey'e gönderdiği yazılarla, Osmanlı ordusuna verdiği desteği çekmesi karşılığında 300.000 altın sterlin teklif ettiyse de Paşa tarafından reddedildi. Söylentilere göre, Uceymî Bey savaşın başlangıcında Britanyalılara yakın davranmışsa da, Basra'nın yönetimi kendisine verilmeyince onlardan uzaklaşarak Osmanlı'ya merbutiyetini sürdürdü. Şerif Hüseyin'in oğlu Abdullah dahi Uceymî Bey'i taraflarına çekemedi.

Teşkîlât-ı Mahsûsa'nın 12 Ocak 1915 târihli bir raporuna göre, Uceymî Bey'in emrinin altında 7.359 süvâri ve 920 piyâde olduğu anlaşılmaktadır. Enver Paşa, Irak cephesinde Britanya kuvvetlerinin ilerlemesini engelleme görevini Süleyman Askerî'ye verdi. Süleyman Bey'in muvaffakiyeti, yerli direnişçilerle tesis ettiği işbirliğine bağlı kaldı. Uceymî Bey hiçbir zaman kendisine yardımını esirgemedi ve bölgedeki tüm muharebelerde yanında bulundu (örneğin 20 Ocak 1915'te gerçekleşen el-Müzaraa Muharebesi). Uceymî Bey ve kardeşleri Şamro, Hamido ve Şuud Efendiler, savaştaki hizmetleri nedeniyle 25 Şubat 1915'te Meclis-i Âyan tarafından her biri 1.000 lira maaşa bağlandı.

Osmanlı Ordusu, 12 Nisan 1915'te, Şuaybiye'de konuşlanan Britanya Ordusu askerlerine beklenmedik bir saldırı düzenledi. İki gün süren çatışma, Osmanlı'nın mağlubiyetiyle sonuçlandı. Bölgenin coğrafyasını iyi bilen Uceymî Bey, Şeyh Bedir ve Şeyh Hümeydî, Süleyman Askerî Bey'in intiharı üzerine, geriye kalan Osmanlı askerlerini başarılı bir geri çekilmeyle esir düşmemelerini sağladılar.

Tüm Arap şeyhleri arasında en nüfuzlu kabul edilen Uceymî Bey, sergilediği yiğitliği dolayısıyla Mayıs'ta mîr-i mîrân rütbesine getirildi Muharebenin akabinde yalnızca Uceymî Bey ve birkaç Arap kabileleri Osmanlı'ya bağlı kaldı. ve böylece paşalık ünvanını elde etti.

Memleketi olan Nasıriye'de 24-25 Temmuz 1915'te muharebe oldu. Osmanlı Ordusu, Britanya'nın zaferiyle neticelenen bu çatışmada Uceymî Paşa'nın askerleri de dâhil olmak üzere ağır kayıplara uğradı.

Bundan birkaç hafta önce, Müntefik Emirliği içinden birtakım kişilerin Britanyalılarla gizli görüşmelere katıldıkları öğrenildi. Uceymî Paşa'nın kardeşi Şâmir, amcasının oğlu Sunnî ve onun kardeşi Yusuf, Hamisiye ve çevresini Britanya güçlerine teslim etme sözü vermişlerdi. Bu kişiler, aynı zamanda Uceymî Paşa'nın Hamisiye'deki temsilcisini şehirden kovarak bölgenin istilâsına zemin hazırladılar.

Uceymî Paşa, savaş boyunca neredeyse her zam