Kısaca kimdir?
Müşir Mehmed Ali Paşa veya Macarlı Mehmed Ali Paşa ya da doğum adıyla Ludwig Karl Friedrich Detroit (1827, Magdeburg – 7 Eylül 1878, Yakova), Alman-Huguenot kökenli Osmanlı müşîridir. 93 Harbi'nin ilk aylarında Tuna Cephesi'nin komutanıydı. Kara Lom Operasyonunun lideri ve galibidir. Şair Nâzım Hikmet'in annesinin dedesidir.
Gündemde
Başlıklar yayın kuruluşlarının RSS akışlarından ve konu sayfalarından otomatik eşlenir; sayfa açıkken kendiliğinden yenilenir. Haberin tamamı kaynağındadır.
Hayat hikâyesi
02.1İlk yılları
Ludwig Karl Friedrich Detroit 1827 yılında o zamanlar Prusya Krallığı'nın sınırları içinde yer alan Magdeburg şehrinde doğdu. Ailesinin soyu 16. veya 17. yüzyılda Fransa'dan Protestan mültecilerin soyundan gelen Huguenot soyuna dayanıyordu. Bu bilgiye göre Yahudi olabilir zirâ Fransa'da birtakım Sefarad Yahudileri, kendilerini Huguenot olarak tanımlardı. Annesiyle babasını küçük yaşta kaybedip iki yaş küçük kız kardeşi ile birlikte Magdeburg yetimhanesine yerleştirildi. Fransız Evanjelik Kilisesi'ne üye olarak kaydedildi. Önce bir tüccarın yanında çırak olarak çalıştı, daha sonra 12 yaşında Hamburg'dan kalkan bir gemide çalışırken gemisi İstanbul limanında demirlediği sırada kaçarak Osmanlı Devleti'ne sığındı. Osmanlı Devletinin önde gelen devlet adamlarından biri olan Mehmed Emin Âli Paşa'nın himayesine girdi. Din değiştirerek Müslüman oldu. 1846'da Harbiye'ye girerek Mehmed Ali adını aldı. Macar olmamasına rağmen "Macarlı" olarak anılırdı.
02.2Osmanlı ordusundaki ilk hizmetleri
1853 yılında Osmanlı ordusu bünyesinde Kırım Savaşı'na katıldı. Burada Avusturya asıllı Serasker Ömer Lütfi Paşa'nın emrinde savaştı ve onun dikkatini çekti. Olteniça Zaferi, Silistre Kuşatması Zaferi, Bükreş Zaferi gibi savaşlarda Ömer Lütfi Paşa'nın himayesinde yararlılıklar gösterdi. Sivastopol Kuşatması'nda ve Kars Kalesi'nin Rus kuşatmasından kurtarılmasında bulundu. 1863'de miralay (albay) 1865 yılında mirliva (tuğgeneral) oldu. Girit, Sırbistan ve Karadağ'da çeşitli ayaklanmaların bastırılmasında görev aldı. 1875 yılında ferik (korgeneral) rütbesine terfi ederek Yanya Kumandanı tayin edildi. Aynı sıralarda Arnavut çetelerinin Yunan sınırındaki faaliyetlerini durdurmakla görevlendirildi. Bu görevi sırasında Arnavutlara çok sert davrandığı ve birçok idam kararı verdiği gerekçesiyle Arnavutların büyük tepkisini çekti. Bu tepki, daha sonra Arnavut isyancılar tarafından öldürülmesi olayında etkili olacaktır.
02.393 Harbi'ndeki rolü
1877'de patlak veren 93 Harbi'nin başlangıcında önce Karadağlı isyancıların üzerine yürüyerek onları yenilgiye uğrattı. 18 Temmuz 1877 tarihinde Müşîr olarak 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nın Tuna Cephesi komutanlığını Çırpanlı Abdülkerim Nadir Paşa'dan devraldı. Bu görevin verilmesi sırasında Kırım Savaşı'nda ve çeşitli isyanların bastırılmasında gösterdiği başarılar sebebiyle yenilgisiz bir imaj çizmiş olan Mehmed Ali Paşa'dan daha uygun biri görülmüyordu. Sultan II. Abdülhamid kendisine bu görevi verdiği sırada Paşa'ya hayli yakınlık gösterdi, hatta sarıldı ve birçok hediyeler verdi. Başlarda Ruslara karşı Ablanova Muharebesi dahil olmak üzere çeşitli zaferler kazandı. Zor koşullar altında kazandığı Ablanova Zaferi'nden sonra II. Abdülhamid kendisine tebrik telgrafı gönderdi. Ruslar sürekli takviye aldığı için Mehmed Ali Paşa onlar üzerine taarruz etmekten çekinse de İstanbul'dan gelen baskılar sonucu taarruz harekâtı yapmaya mecbur oldu ve bozguna uğradı. 3 Eylül'de Lofça Muharebesi'nin kaybedilip Lofça şehrinin düşmesi üzerine 2 Ekim 1877 tarihinde görevden alınarak görevini Süleyman Hüsnü Paşa'ya devretti.
02.4Berlin Konferansı delegeliği
Savaşın bitiminde baş delege Aleksandros Karatodori Paşa ve üçüncü delege Sâdullah Paşa'nın arasında ikinci delege olarak Berlin Kongresi'nde Osmanlı Devleti'ni temsil eden 3 kişiden biriydi. Konferansa konu olacak olan bölgeye hakimiyeti, yüksek haritacılık bilgisi ve ana dili olan Almancanın yanında yüksek Fransızca bilgisi onun delege seçilmesinde etkili olmuştu. Onun kongrede delege olması konferans lideri olan Alman Şansölyesi Otto von Bismarck'ın çok büyük tepkisini çekmiştir. Bismarck, bir Magdeburglu Prusyalının Müslüman olup Türk askeri olarak Avrupalıların karşısına çıkmasından hiç memnun değildir. O dönem Times gazetesine açık bir röportaj vererek "Onun Fransız ve Alman soyundan gelen bir kişi olarak, Türkleşmesi ve Türk olup kariyer yaptıktan sonra buraya gelmesi ve yeni inancı ile eski vatandaşları önünde gururlanması, ardından da Hristiyan Avrupa’nın temsilcileri karşısında kendi inanışının çıkarlarını koruması sonucu, kendisine karşı takındığım tavrı haklı buluyorum." sözleriyle takındığı aleyhte tavrı savunmuştur. Kongre sonunda hasta olduğunu söyleyerek Osmanlı delegasyonunun verdiği yemeğe katılmaması da bu tepkisinin bir göstergesidir. Kongre raporlarına göre Mehmed Ali Paşa özellikle Müslüman Arnavutların çoğunlukta olduğu Plav ile Gusinye'nin ve Müslüman Boşnakların çoğunlukta olduğu Kolaşin'in Karadağlılara verilmesine şiddetle karşı çıkmış fakat başarılı olamamış, Sırbistan Dışişleri Bakanı Jovan Ristic'in raporuna göre Sırp taleplerine sürekli zorluk çıkarmıştır. Osmanlı için en azından Ayastefanos Antlaşması'yla kaybettikleri bazı yerlerin kurtarılmasıyla teselli kaynağı olan fakat her şeye rağmen yine de başarısız geçen kongrenin sonunda doğduğu şehir olan Magdeburg'un sokaklarını ve çocukken kaydedildiği Fransız Evanjelik Kilisesi'ni gezip ülkeye dönmüştür.
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Müşir Mehmed Ali Paşa hayat hikâyesinde anıyor Ablanova Muharebesi
“Başlarda Ruslara karşı Ablanova Muharebesi dahil olmak üzere çeşitli zaferler kazandı.”
-
Müşir Mehmed Ali Paşa hayat hikâyesinde anıyor Ali Paşa
“Müşir Mehmed Ali Paşa veya Macarlı Mehmed Ali Paşa ya da doğum adıyla Ludwig Karl Friedrich Detroit (1827, Magdeburg – 7 Eylül 1878, Yakova), Alman-Huguenot kökenli Osmanlı müşîrid...”
-
Müşir Mehmed Ali Paşa hayat hikâyesinde anıyor Kara Lom Operasyonu
“Kara Lom Operasyonunun lideri ve galibidir.”
-
Müşir Mehmed Ali Paşa hayat hikâyesinde anıyor Lütfi Paşa
“Burada Avusturya asıllı Serasker Ömer Lütfi Paşa'nın emrinde savaştı ve onun dikkatini çekti.”
-
Müşir Mehmed Ali Paşa hayat hikâyesinde anıyor Nâzım Hikmet
“Şair Nâzım Hikmet'in annesinin dedesidir.”
-
Müşir Mehmed Ali Paşa hayat hikâyesinde anıyor Ömer Lütfi Paşa
“Burada Avusturya asıllı Serasker Ömer Lütfi Paşa'nın emrinde savaştı ve onun dikkatini çekti.”
Kaynaklar
Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Profil oluşturuldu
0 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.