Kısaca kimdir?
Koçkirilizade Alişir Alişanzade veya Alişer (1865 ya da c. 1882,Sivas, İmranlı - 9 Temmuz 1937, Kafat, Ovacık) Zaza asıllı halk ozanı ve Kürt milliyetçisi. Sivas Kürdistan Teali Cemiyeti Şube Reisi'dir. Alişanzade Mustafa Paşa'nın katibi oldu. Mustafa Paşa'nın ölümünden sonra oğlu olan; Koçgiri aşireti reisi ve Kürt Teali Cemiyeti üyesi olan Alişan Bey'in vasi tayin edildi. Daha sonra Alişan Bey ile beraber Koçgiri İsyanı'nın tertipleyicileri arasında yer almıştır. İlerleyen yıllarda, Seyid Rıza'ya Dersim İsyanı'nda destek vermiş, isyancılara liderlik yapmıştır. İsyan devam ederken, 9 Temmuz 1937'de bölgede yaşayan kendi halkı tarafından karısıyla beraber öldürülmüştür.
Dersim İsyanı
—Dersim İsyanı
1937 yılında, Dersim'de isyancıları şiirleriyle ve konuşmalarıyla motive etmeye çalıştı. İsyanın ana lideri Seyit Rıza idi ve Alişir'de onun yanında baş yardımcılarındandı, bundan dolayı Alpdoğan Paşa'nın atf-ı nazariyesini cezbetti. Yine Baytar Nuri'ye göre "Rehber" adlı, Seyit Rıza'nın yeğeni olmasına rağmen onun dışındaki tüm aşiret liderlerinin güvenini kazanmış -Alişir'in güvenini de- bir adam onu öldürmesi için görevlendirildi. Seyit Rıza'nın karargahı Halvori Vank'ta ve Alişer'in karargahı ise Ağdat'ta idi. Rehber her zaman Alişir ile yakın olduğu için Seyit Rıza'nın tüm planlarından haberdardı. Seyid Rıza, sonun kaçınılmaz olduğunu bildiği için Alişer'in İran veya Irak'a sığınmasına ve Fransa ve İngiltere hükûmetlerinden şefaat dilemesine karar vermişti. Rehber'in bu karardan haberi vardı. Alişir, Rehber tarafından bir mağarada tuzağa düşürüldü ve karısı Zarife ile beraber öldürüldü. Karısıyla onun başları kendi kirvesi Zeynel tarafından kesilip Alpdoğan Paşa'ya gönderildi.
Alişir · diğer bölümler
Üretimleri
Kürtlerin çoğunlukta olduğu bölgelerden Türk hükûmeti çekilmelidir.
Kürt bölgelerine gönderilen Türk askeri de geri çekilmelidir.
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Alişir hayat hikâyesinde anıyor Ali Kemal
“Dönemin Erzincan Valisi Ali Kemal, anılarında Alişir'in "Hilafet Ordusu Müfettişi" unvanına sahip olduğunu yazmıştı.”
-
Alişir hayat hikâyesinde anıyor Koçgiri İsyanı
“Daha sonra Alişan Bey ile beraber Koçgiri İsyanı'nın tertipleyicileri arasında yer almıştır.”
-
Alişir hayat hikâyesinde anıyor Kürdistan Teali Cemiyeti
“Sivas Kürdistan Teali Cemiyeti Şube Reisi'dir.”
-
Alişir hayat hikâyesinde anıyor Seyit Rıza
“İsyanın ana lideri Seyit Rıza idi ve Alişir'de onun yanında baş yardımcılarındandı, bundan dolayı Alpdoğan Paşa'nın atf-ı nazariyesini cezbetti.”
-
Alişir kendi hikâyesinde anılıyor Osman Alişiroğlu
“Osman Alişiroğlu, Türk siyasetinde hukukçu kimliğiyle öne çıkan, çok partili dönemin önemli parlamenterlerinden biridir.”
Kaynaklar
Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Profil oluşturuldu
0 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.