Rıza Tevfik’in Şiirleri ve Edebi Makaleleri Üzerinde Bir Araştırma

Kültür ve edebiyat tarihimizde daha çok "Feylesof" lâkabıyla tanınan Rıza Tevfik, şiir yanında felsefe, tasavvuf, sosyoloji, folklor ve estetik gibi değişik alanlarda önemli çalışmalar yapmakla birlikte, onun yaşadığı devirde bir çığır açan şiirleri diğer bütün faaliyetlerini gölgeleyecek şekilde daima ön planda gelmiştir. Rıza Tevfik, özellikle 2. Meşrutiyet’i takip eden yıllarda yayımlandığı divan, koşma ve nefesleriyle âşık tarzı şiir geleneğine yeni bir ruh verirken, folklor, halk ve tekke edebiyatı ile ilgili olarak yazdığı yazılarla da zamanla unutulmuş olan bu alandaki edebî şahsiyet ve örneklerin önemine dikkati çekmiştir.

Bu çalışmada Rıza Tevfik’in ana hatlarıyla önce hayat hikayesi anlatılmış, bunu takiben onun Türk dili, halk edebiyatı, tekke edebiyatı, divan edebiyatı, yeni Türk edebiyatı ve estetikle ilgili makaleleri çeşitli başlıklar altında ele alınarak ileri sürdüğü görüşler tahlil edilmiştir. Daha sonra çeşitli temalara göre tasnif edilen şiirleri dil, üslûp ve kompozisyon açısından incelenerek şairin edebî portresi çizilmeye çalışılmıştır. Çalışmanın sonunda ise hem Rıza Tevfik’in kendi yazdıkları, hem de onun hakkında yazılanlarla ilgili geniş bir bibliyografyaya yer verilmiştir.