Kadın Folkloru: Statü ve Famaj

*Kadın* folkloru* kavramı, kadının icra ettiği, kadının merkezinde yer aldığı folklorun toplumsal cinsiyet tabanlı araştırılmasına verilen addır. Türkiye’de son yıllarda bu minvalde çalışmalar artmış olmakla birlikte henüz yeterli derecede değildir. Kadın folkloru çalışmalarında klasik folklor yöntemlerinin dışında yeni derleme, inceleme yöntemleri ve yaklaşımları geliştirilmesi gerekmektedir.

Bu kavram üzerine geliştirilen bu projenin temel araştırma konusu, doğumdan itibaren başlayan insanın kültürlenme sürecinde ortaya çıkan toplumsal cinsiyetin inşasında kadınların üretmiş olduğu veya kadına özgü hale gelen folklor ürünlerinin rolünün tespit edilmesi ve incelenmesidir. Bu çalışma, farklı toplumsal ve kurumsal yapılarda yer alan kadın bireylere özgü halk kültürünün ve bu kültüre bağlı gelişen kategorik cinsel kimliklerin sosyokültürel yaşam ve toplumsal yapıların şekillenmesine ve böylece toplumun temel dinamiklerinin sürdürülmesine nasıl etki etmektedir, sorusuna cevap aramıştır. Başka bir ifadeyle toplumsal cinsiyet kavramında olduğu üzere kadınların ürettiği veya aktardığı folklor bağlamında ortaya çıkan kadın algısının kültürel tutunum ve esneklik içinde yeri ve önemi, erkekliğe özgü geleneksel dünya görüşüyle bağın ne derecede sağlandığı, bu noktada değişkenlerin neler olduğu, cinsiyetler arasında keskin kültürel sınırların olup olmadığı, köy yerleşmeleri ile kentlerde yaşayan kadınlar arasında geleneksel halk kültürünün aktarımı ve toplumsal cinsiyet inşası hususunda farklılıkların olup olmadığı da sorgulanmıştır.