İlahi Fiillerde Zorunluluk

Dr. Sibel Kaya’nın kaleme aldığı İlahi Fiillerde Zorunluluk, İslam kelamının en hararetli tartışma konularından biri olan Tanrı-âlem ve Tanrı-insan ilişkisini Mu‘tezile mezhebinin rasyonel teolojisi üzerinden inceler. Eser, Mu‘tezile’nin adalet ilkesi ekseninde geliştirdiği “vücûb alellah” (Allah için zorunluluk) kavramını, ahlak felsefesinin temel taşlarından olan hüsün ve kubuh (iyi ve kötü) teorisiyle bağlantılı olarak ayrıntılı biçimde irdeler.

Kitap, Mu‘tezile’nin Allah’ın fiillerini harici bir zorlama ile değil, fiilin zatında bulunan evrensel rasyonel ve ahlaki ilkelerle açıkladığını vurgular. Ehl-i Sünnet kelamcılarının bu düşünceye yönelttiği eleştirileri ve ilahi iradenin mutlaklığına dair yaklaşımlarını da karşılaştırmalı olarak tahlil eden çalışma, İslam düşünce tarihi ve kelam felsefesi araştırmacıları için derinlikli bir teorik kaynak sunar.