Değirmen ve Kağnı

Türk edebiyatının kudretli kalemi Sabahattin Ali’nin edebiyat dünyasında çığır açan ilk iki öykü kitabı Değirmen ve Kağnı, insan ruhunun tutkulu dehlizleri ile Anadolu köylüsünün acı gerçeklerini buluşturan anıt bir derlemedir. Cildin ilk bölümünü oluşturan Değirmen’de, Çingene kızı Gülbeyaz’a duyduğu karşılıksız ve sarsıcı aşk uğruna kendi kolunu değirmenin çarkına feda eden Atmaca’nın trajik hikâyesi üzerinden sevginin fedakarlıkla kurulan bağı felsefi bir derinlikle işlenmektedir. Yazar, erken dönem romantizminin coşkusunu insanın sınırlarını zorlayan bir tutkuyla sayfalarına dökmektedir.

Kitabın ikinci bölümü olan Kağnı ise Sabahattin Ali’nin Sinop ve Konya cezaevlerinde mahkûmların tanıklıklarından süzdüğü toplumcu gerçekçi başyapıtlarını bir araya getirmektedir. Yoksulluk, adaletsizlik ve Anadolu insanının sessiz çaresizliği yalın ve tokat gibi çarpan bir üslupla gözler önüne serilmektedir. Türk hikâyeciliğinin gelişim serüvenine tanıklık etmek, usta bir anlatıcının dil lezzetine varmak ve toplumun saklı gerçekleriyle yüzleşmek isteyen her okur için başucu klasiğidir.