biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Edebiyat & Gazetecilik
  3. Uğur Mumcu
Gazeteci, araştırmacı Yazar · 1942–1993

Uğur Mumcu

Türk basınının en önemli araştırmacı gazetecilerinden biri olan Uğur Mumcu, siyasi cinayetler, yolsuzluklar ve terör örgütleri üzerine yaptığı cesur çalışmalarıyla tanınır. 1993 yılında Ankara'da evinin önünde uğradığı bombalı suikast sonucu hayatını kaybetmiş...

Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
194219701993
İlk üretimler Önemli eserler Eğitim Önemli eserler Miras
01

Kısaca kimdir?

Kırşehir'de doğan Uğur Mumcu, ilköğrenimini Ankara'da tamamladı. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde okurken öğrenci derneği başkanlığı yaptı ve henüz 20 yaşındayken 'Türk Sosyalizmi' başlıklı makalesiyle Yunus Nadi Ödülü'nü kazanarak gazeteciliğe ilk adımını attı. Mezuniyetinin ardından bir süre İdare Hukuku kürsüsünde asistan olarak görev yaptı.

02

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1942

    Doğum

    22 Ağustos 1942'de Kırşehir'de doğdu.

    İlk üretimler kaynak eşleşmedi
  2. 1962

    İlk Ödül

    Yunus Nadi Ödülü'nü kazandı.

    Önemli eserler kaynak eşleşmedi
  3. 1965

    Mezuniyet

    Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden mezun oldu.

    Eğitim kaynak eşleşmedi
  4. 1972

    Sakıncalı Piyade

    Askerliğini 'sakıncalı piyade' olarak tamamladı.

    Önemli eserler kaynak eşleşmedi
  5. 1975

    Cumhuriyet Gazetesi

    Gözlem köşesinde yazmaya başladı.

    Önemli eserler kaynak eşleşmedi
  6. 1977

    Sakıncalı Piyade Kitabı

    Kitabı yayımlandı ve tiyatroya uyarlandı.

    Önemli eserler kaynak eşleşmedi
  7. 1987

    Rabıta Araştırması

    Rabıta araştırmasıyla Sedat Simavi Ödülü'nü kazandı.

    Önemli eserler kaynak eşleşmedi
  8. 1993

    Suikast

    24 Ocak 1993'te Ankara'da bombalı saldırı sonucu hayatını kaybetti.

    Miras kaynak eşleşmedi
  9. 1994

    Vakıf Kuruluşu

    Uğur Mumcu Araştırmacı Gazetecilik Vakfı kuruldu.

    Miras kaynak eşleşmedi
03

Hayat hikâyesi

03.1Kariyeri ve Yükseliş Dönemi

1975'ten itibaren Cumhuriyet gazetesinde yazmaya başlayan Mumcu, 'Gözlem' köşesiyle Türkiye'nin en çok okunan yazarlarından biri oldu. Altan Öymen ile birlikte hazırladığı 'Mobilya Dosyası' ile yolsuzlukların üzerine gitti. 1977'de kaleme aldığı 'Sakıncalı Piyade' kitabı, aynı isimle tiyatroya uyarlandı ve Ankara Sanat Tiyatrosu'nda yüzlerce kez sahnelendi. Bu dönemde yazdığı kitaplar, Türkiye'nin siyasi ve ekonomik yapısını çözümleyen temel kaynaklar haline geldi.

03.2Zorlu Yıllar ve Dönüm Noktaları

12 Mart döneminde 'orduya hakaret' suçlamasıyla gözaltına alınıp hapis cezası alması, onun hayatındaki en büyük kırılmalardan biriydi. Kararın Yargıtay tarafından bozulmasına rağmen, askerliğini 'sakıncalı piyade' olarak yapmak zorunda bırakıldı. Kariyeri boyunca tehditlere maruz kalan Mumcu, suikastından hemen önce 'Kürt Dosyası' adlı çalışması üzerinde yoğunlaşmıştı. Ölümünün ardından suikastın arkasındaki güçler ve 'tuğla çekilirse devlet yıkılır' tartışmaları, Türkiye'nin siyasi gündeminde uzun yıllar yer tuttu.

03.3Sanat Anlayışı, Mirası ve Etkisi

Uğur Mumcu, gazeteciliği bir 'gerçekleri arama ve halkı aydınlatma' sanatı olarak gördü. Sosyalist eğilimli bir dünya görüşüne sahip olan Mumcu, emekçi sınıfların haklarını savundu. Ölümünden sonra kurulan Uğur Mumcu Araştırmacı Gazetecilik Vakfı (um:ag), onun ilkelerini yaşatmakta ve yeni nesil gazeteciler yetiştirmektedir. Eserleri, bugün hala Türkiye'nin siyasi tarihini anlamak isteyenler için başucu kitapları niteliğindedir.

04

Üretimleri

04.1Kitapları 43 kitap · kapaklı raf
43 kitap 1975 → 2011 · 36 yıl

Künyeler Vikipedi maddesindeki eser listesinden ayrıştırıldı. Kapağı bulunamayan kitaplar künyesinden dizildi.

Eser listesinden

1962 · ÖDÜL Yunus Nadi Ödülü

Yunus Nadi Ödülü

Makale

Türk Sosyalizmi

1978 · TIYATRO Sakıncalı Piyade

Sakıncalı Piyade

Yazar / Uyarlayan
1979 · ÖDÜL Yılın Gazetecisi Ödülü

Yılın Gazetecisi Ödülü

ödül
1979 · ÖDÜL Yılın Hukukçusu Ödülü

Yılın Hukukçusu Ödülü

ödül
1980 · ÖDÜL İnceleme Dalında Ödül

İnceleme Dalında Ödül

ödül
1980 · ÖDÜL Kitle Haberleşme ve Gazetecilik Ödülü

Kitle Haberleşme ve Gazetecilik Ödülü

ödül
1983 · ÖDÜL Röportaj ve Seri Röportaj Ödülü

Röportaj ve Seri Röportaj Ödülü

ödül
1984 · ÖDÜL Yılın Doruktaki Gazetecisi Ödülü

Yılın Doruktaki Gazetecisi Ödülü

ödül

Diğer eserler

1987Örnek Gazeteci ÖdülüÖdül · Cumhuriyet Gazetesi tek kaynak
1987Sedat Simavi Gazetecilik ÖdülüÖdül · Sedat Simavi Vakfı tek kaynak
1988Bülent Dikmener Haber ÖdülüÖdül · Cumhuriyet Gazetesi tek kaynak
1993Basın Özgürlüğü ÖdülüÖdül · Türkiye Gazeteciler Cemiyeti tek kaynak
1993Doruktakiler Basın Onur ÖdülüÖdül · Nokta Dergisi tek kaynak
05

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Uğur Mumcu Altan Öymen Reşit Altan Erkekli Zeynep Işıl Özgentürk Mahmut Tali Öngören Murat Karahüseyinoğlu Talat Bulut Kazım Güçlü Memet Baydur
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Uğur Mumcu hayat hikâyesinde anıyor Altan Öymen

    “Altan Öymen ile birlikte hazırladığı 'Mobilya Dosyası' ile yolsuzlukların üzerine gitti.”

  • Uğur Mumcu kendi hikâyesinde anılıyor Reşit Altan Erkekli

    “• 1976: 804 İşçi (oyun) : Ömer Polat - Ankara Sanat Tiyatrosu • 1976: Komün Günleri : Bertolt Brecht - Ankara Sanat Tiyatrosu • 1977: Sakıncalı Piyade : Uğur Mumcu - Ankara Sanat T...”

  • Uğur Mumcu kendi hikâyesinde anılıyor Zeynep Işıl Özgentürk

    “• 1992 Uluslararası İstanbul Film Festivali, Jüri Özel Ödülü, Seni Seviyorum Rosa • 2023 - Uğur Mumcu'yu Anma Ödülleri - Sanat Ödülü (30.”

  • Uğur Mumcu kendi hikâyesinde anılıyor Mahmut Tali Öngören

    “Kendisiyle beraber Vedat Türkali, Uğur Mumcu, Atıf Yılmaz, Güngör Dilmen, Murat Belge, Korkut Boratav ve Bahri Savcı gibi isimler vardı.”

  • Uğur Mumcu kendi hikâyesinde anılıyor Murat Karahüseyinoğlu

    “(Öteki Tiyatro-Yapımcı) • 2004-'Savaşa Hoş Geldiniz' Işık Kansu (Öteki Tiyatro-Uğur Mumcu Vakfı-Cumhuriyet Gazetesi Ortak Yapım) (Yönetmen) • 2004-2005 'Çıkışyokland Cumhuriyeti' M...”

  • Uğur Mumcu kendi hikâyesinde anılıyor Talat Bulut

    “• 1974: Ana : (Maksim Gorki) - Ankara Sanat Tiyatrosu • 1974: Dimitrof : (Hedda Zinner) - Ankara Sanat Tiyatrosu • 1975: Aladaglı Mino : (Ömer Polat) - Ankara Sanat Tiyatrosu • 197...”

  • Uğur Mumcu kendi hikâyesinde anılıyor Kazım Güçlü

    “• Bir Hilal Uğruna, Semih Sergen, (Yönetmen: Semih Sergen), 1990 Bursa Devlet Tiyatrosu • Bebek Uykusu, Kenan Işık, (Yönetmen: Kenan Işık), 1991 Bursa Devlet Tiyatrosu • Yağmurla G...”

  • Uğur Mumcu kendi hikâyesinde anılıyor Memet Baydur

    “Uğur Mumcu Araştırmacı Gazetecilik Vakfı'nda sinema dersleri verdi, Cumhuriyet gazetesinde yazılar yazdı.”

06

Kaynaklar

0kaynak kaydı
0farklı yayıncı
0ansiklopedi maddesi
9zaman çizelgesi olayı

Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.

yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

07

Ne değişti?

  1. Profil oluşturuldu

    0 kaynak ve 9 olayla ilk kayıt.

08

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
09

Buradan nereye?

Edebiyat & Gazetecilik alanındaki tüm profiller →