biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Kültür & Sanat
  3. Türk Siyasetinde Kadınlar
Siyasi Tarih ve Sosyoloji · d. 1923

Türk Siyasetinde Kadınlar

Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşundan günümüze kadınların siyasi hayata katılımı, seçme ve seçilme haklarının kazanılması ve parlamentodaki temsil süreçlerini kapsayan tarihsel bir incelemedir.

Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
Kayıt yok1997–2026
19231970bugün
İlk üretimler Önemli eserler
01

Kısaca kimdir?

Osmanlı döneminde valide sultanların dolaylı nüfuzu dışında kadınların siyasi bir hakka sahip olmadığı bir ortamda, Cumhuriyet'in kuruluşuyla birlikte köklü bir değişim yaşanmıştır. Nezihe Muhittin'in 1923'teki öncü girişimleri, kadınların siyasi örgütlenme arzusunun ilk işaretleridir. 1934 yılında kadınlara tanınan seçme ve seçilme hakkı, 1935 genel seçimlerinde 18 kadının milletvekili seçilmesiyle somutlaşmış ve Satı Kadın gibi figürler bu sürecin simgesi haline gelmiştir.

02

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1923

    İlk Kadın Partisi Girişimi

    Nezihe Muhittin tarafından Türkiye'nin ilk kadın partisinin kurulması.

    İlk üretimler kaynak eşleşmedi
  2. 1934

    Seçme ve Seçilme Hakkı

    Türk kadınlarına milletvekili seçme ve seçilme hakkının anayasal olarak tanınması.

    İlk üretimler kaynak eşleşmedi
  3. 1935

    İlk Kadın Milletvekilleri

    18 kadının TBMM'ye girmesiyle ilk kadın milletvekili grubu oluştu.

    İlk üretimler kaynak eşleşmedi
  4. 1970

    İlk Kadın Parti Lideri

    Behice Boran'ın Türkiye İşçi Partisi genel başkanı seçilmesi.

    Önemli eserler kaynak eşleşmedi
  5. 1971

    İlk Kadın Bakan

    Türkân Akyol'un Sağlık Bakanı olarak atanması.

    Önemli eserler kaynak eşleşmedi
  6. 1972

    İlk Kadın Meclis Başkanvekili

    Nermin Neftçi'nin TBMM Başkanvekili olarak görev yapması.

    Önemli eserler kaynak eşleşmedi
  7. 1993

    İlk Kadın Başbakan

    Tansu Çiller'in Türkiye'nin ilk kadın başbakanı olarak göreve başlaması.

    Önemli eserler kaynak eşleşmedi
  8. 1996

    İlk Kadın Grup Başkanvekili

    Oya Araslı'nın CHP'de grup başkanvekili olarak görev alması.

    Önemli eserler kaynak eşleşmedi
03

Hayat hikâyesi

03.1Kariyeri ve Siyasi Yükseliş Dönemi

Türk siyasetinde kadınlar, 1971 yılında Türkân Akyol'un ilk kadın bakan olarak atanmasıyla yürütme organında yer almaya başlamıştır. 1993 yılında Tansu Çiller'in Başbakanlık görevine gelmesi, Türk siyasi tarihinde bir ilki temsil eder. Behice Boran'ın 1970'te Türkiye İşçi Partisi genel başkanı olması ise kadınların parti liderliği düzeyindeki ilk önemli başarısıdır. Bu dönemde meclis başkanvekilliği gibi görevlerde de kadınlar aktif rol üstlenmiştir.

03.2Zorlu Yıllar ve Dönüm Noktaları

1935 seçimlerinden sonraki yıllarda kadınların meclisteki temsil oranı düşüşe geçmiş, 1950 ve 1961 seçimleri %0,6 ve %0,7 gibi oranlarla tarihin en düşük seviyeleri olarak kaydedilmiştir. 12 Eylül Darbesi sonrası siyasi partilerin kapatılması, Behice Boran gibi liderlerin çalışmalarını kesintiye uğratmıştır. Ancak 1990'lardan itibaren kadınların siyasi partilerdeki görünürlüğü ve grup başkanvekilliği gibi pozisyonlardaki varlığı, demokratikleşme çabalarıyla birlikte yeniden ivme kazanmıştır.

03.3Sanat Anlayışı, Mirası ve Etkisi

Türk siyasetinde kadınların varlığı, sadece bir temsil meselesi değil, aynı zamanda toplumsal modernleşmenin bir göstergesidir. Kadınların parlamentodaki artan sayısı, yasama süreçlerine farklı bakış açıları kazandırmış ve toplumsal cinsiyet eşitliği konusunda farkındalık yaratmıştır. Bugün Türkiye'de kadınlar, siyasi partilerin karar mekanizmalarında ve üst düzey devlet görevlerinde daha güçlü bir şekilde temsil edilmektedir.

04

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Türk Siyasetinde… 12 Eylül Darbesi Behice Boran Tansu Çiller Gülay Samancı Güldal Akşit Leyla Yeniay Köseoğlu Yeşim Arat
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Türk Siyasetinde Kadınlar hayat hikâyesinde anıyor 12 Eylül Darbesi

    “12 Eylül Darbesi sonrası siyasi partilerin kapatılması, Behice Boran gibi liderlerin çalışmalarını kesintiye uğratmıştır.”

  • Türk Siyasetinde Kadınlar hayat hikâyesinde anıyor Behice Boran

    “Behice Boran'ın 1970'te Türkiye İşçi Partisi genel başkanı olması ise kadınların parti liderliği düzeyindeki ilk önemli başarısıdır.”

  • Türk Siyasetinde Kadınlar hayat hikâyesinde anıyor Tansu Çiller

    “1993 yılında Tansu Çiller'in Başbakanlık görevine gelmesi, Türk siyasi tarihinde bir ilki temsil eder.”

  • Türk Siyasetinde Kadınlar kendi hikâyesinde anılıyor Gülay Samancı

    “Gülay Samancı, Türk siyasetinde kadınların temsil gücünün artırılması ve inanç özgürlüğü konularındaki duruşuyla tanınmaktadır.”

  • Türk Siyasetinde Kadınlar kendi hikâyesinde anılıyor Güldal Akşit

    “Güldal Akşit, Türk siyasetinde kadınların karar alma mekanizmalarında daha fazla yer alması için verdiği mücadeleyle hatırlanmaktadır.”

  • Türk Siyasetinde Kadınlar kendi hikâyesinde anılıyor Leyla Yeniay Köseoğlu

    “Leyla Yeniay Köseoğlu, Türk siyasetinde kadınların karar alma mekanizmalarında daha aktif rol alması gerektiği fikrini savunan isimlerden biri olmuştur.”

  • Türk Siyasetinde Kadınlar kendi hikâyesinde anılıyor Yeşim Arat

    “5 Eylül 1955), özellikle cinsiyet politikası, Türkiye siyaseti, Türk siyasetinde kadınlar, Türkiye'deki kadın hareketleri üzerine çalışan bir Türk siyaset bilimcidir.”

05

Kaynaklar

0kaynak kaydı
0farklı yayıncı
0ansiklopedi maddesi
8zaman çizelgesi olayı

Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.

yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

06

Ne değişti?

  1. Profil oluşturuldu

    0 kaynak ve 8 olayla ilk kayıt.

07

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
08

Buradan nereye?

Kültür & Sanat alanındaki tüm profiller →