Kısaca kimdir?
Şânî-zâde Mehmet Atâ'ullâh Efendi (y. 1770/1771-1826), Osmanlı hekim, çevirmen, yazar, tarihçi. 19. yüzyılın ilk yarısında Osmanlı İmparatorluğu’nda yetişmiş önemli bilim insanlarından birisidir. Tıp, tarih, matematik, edebiyat ve coğrafya alanında eser çeviren ve yazan Şânîzâde, daha çok Osmanlı-Türk tıbbının çağdaşlaşmasındaki öncü rolü ile tanınır. Avrupa tıbbına ait bilgileri Osmanlı’ya aktarmak üzere Almancadan çevirdiği beş ciltlik eserin 1820 yılında tek cilt olarak basılan ilk üç cildi; Osmanlı Devleti’nde basılan ilk tıp kitabı olmuştur.
Sürgün edilmesi ve ölümü
—Sürgün edilmesi ve ölümü
Devrin hekimbaşısı Mustafa Mesut Efendi azledildikten sonra Şanizade’nin hekimbaşılığa gelmesi söz konusu olduysa da bir siyasi çekişme sonucu kendisi yerine Mustafa Behçet Efendi hekimbaşı olarak atandı. 1826’da Yeniçeri Ocağı’nın kaldırılması ve yeniçerilikle birlikte Bektaşi tarikatının lağvedilmesinden sonra Şânizade de Beşiktaş Cemiyet-i İlmiyesi’ndeki faaliyetleri nedeniyle Bektaşi olduğu öne sürülerek vak’anüvislik görevinden azledildi; Tire’ye sürgün edildi. Sürgün kısa süre sonra kaldırıldı ancak rivayete göre Şânizade, af fermanını getiren Tire voyvodası Eğinli Ali Bey’in “itlakınıza” (affınıza) diyeceği yerde “itlafınıza” (idamınıza) demesi üzerine kalp krizi geçirerek hayatını kaybetti.
Şânizâde Atâullah Efendi · diğer bölümler
Üretimleri
Coğrafya ile ilgili olarak “Tarifat-ı Sevahil-i Derya” adlı bir kitabı vardır.
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Şânizâde Atâullah Efendi hayat hikâyesinde anıyor Beşiktaş Cemiyet-i İlmiyesi
“Beşiktaş Cemiyet-i İlmiyesi adlı cemiyetin içinde yer alan Şânizade, bilim ve kültürün çeşitli alanlarında isteyenleri eğitmek üzere toplanan bu cemiyette fen dersleri verdi.”
-
Şânizâde Atâullah Efendi hayat hikâyesinde anıyor Mustafa Behçet Efendi
“Devrin hekimbaşısı Mustafa Mesut Efendi azledildikten sonra Şanizade’nin hekimbaşılığa gelmesi söz konusu olduysa da bir siyasi çekişme sonucu kendisi yerine Mustafa Behçet Efendi...”
-
Şânizâde Atâullah Efendi hayat hikâyesinde anıyor Yahya Naci Efendi
“Medresede öğrendiği Arapça ve Farsçadan sonra Mühendishane'de okurken Yahya Naci Efendi’den İtalyanca ve Fransızca öğrendi.”
Kaynaklar
Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Profil oluşturuldu
0 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.