biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Edebiyat & Tiyatro
  3. Refik Ahmet Nuri Sekizinci
Oyun Yazarı, tiyatro Oyuncusu ve Bürokrat · 1874–1935

Refik Ahmet Nuri Sekizinci

Refik Ahmet Nuri Sekizinci, Türk tiyatrosunun öncü oyun yazarlarından, oyuncularından ve bürokratlarındandır. Özellikle Fransız tiyatrosundan yaptığı başarılı komedi ve vodvil uyarlamalarıyla tanınan sanatçı, aynı zamanda Fenerbahçe Spor Kulübü'nün 12. başkanı...

Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
187419001935
Önemli eserler Eğitim Önemli eserler İlk üretimler Önemli eserler
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Refik Ahmet Nuri Sekizinci veya İbn-ür Refik Ahmet Nuri Sekizinci, (d. 1874, İstanbul - ö. 6 Mart 1935, Ankara) Osmanlı tiyatro oyuncusu, oyun yazarı, bürokrat ve 12. Fenerbahçe SK başkanı. En sevdiği oyunu "Sekizinci" olduğu için sonradan soyadı olarak almıştır. Edebiyat dünyasında daha çok uyarlamalarıyla tanınmaktadır.

Meşrutiyet dönemi oyun yazarı olan Refik Ahmet Nuri, cumhuriyet devrinde de yazmayı sürdürdü. Bir komedi ve vodvil ustası olan yazarın en tanınmış oyunu, Alfred Savoir'ın La Huitième Femme de Barbe-Bleu (Mavi Sakalın Sekizinci Karısı) adlı oyunundan uyarladığı Sekizinci (1922) idi. Bu nedenle Sekizinci adını kendi soyadı olarak kullanmıştır.

02

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1874

    1874, İstanbul - ö.

    Önemli eserler tek kaynak
  2. 1881

    Bir süre Paşakapısı Askerî Rüştiyesine devam ettikten sonra 1881'de Mekteb-i Sultani'ye yazıldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  3. 1884

    Buradaki eğitimini 1884'te yarım bıraktı.

    Eğitim tek kaynak
  4. 1908

    İbnürrefik Ahmet Nuri Sekizinci; 1908 Meşrutiyet sonrası, gerçek tiyatro yazarlarının öncüleri arasına katılır.

    Önemli eserler tek kaynak
  5. 1915

    1915'te İstanbul Şehir Tiyatrosu yönetim kuruluna üye seçildi.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 1918

    Aynı zamanda bir spor adamı olan Ahmet Nuri, 1918–1919 yılları arasında Fenerbahçe Spor Kulübü başkanlığı yaptı.

    Önemli eserler tek kaynak
  7. 1922

    Bir komedi ve vodvil ustası olan yazarın en tanınmış oyunu, Alfred Savoir'ın La Huitième Femme de Barbe-Bleu (Mavi Sakalın Sekizinci Karısı) adlı oyunundan uyarladığı Sekizinci (1922) idi.

    Önemli eserler tek kaynak
  8. 1923

    1923'te Mahmut Yesari ve Reşat Nuri Güntekin ile birlikte "Kelebek" adında haftalık mizah dergisi çıkardı.

    Önemli eserler tek kaynak
  9. 1932

    1932’de Ankara Halkevi Sahnesi’nde yönetmen olarak çalışmaya başladı; oyunlarda görev aldı 1935 yılında hayatını kaybedinceye değin burada çalıştı.

    İlk üretimler tek kaynak
  10. 1935

    6 Mart 1935, Ankara) Osmanlı tiyatro oyuncusu, oyun yazarı, bürokrat ve 12.

    Önemli eserler tek kaynak
03

Hayat hikâyesi

01Yaşamı

1874 yılında, İstanbul'da Üsküdar'ın Ayazma mahallesinde doğmuştur. Dedesi fes nâzırı Süleyman Paşa, babası Üsküdar mahkemesi sorgu hâkimi (müstantik) Mehmed Refik Bey'dir. Bu sebeple İbnürrefik Ahmed Nuri diye anılmıştır. İlk eğitimini Doğancılar Sıbyan Mektebinde tamamladı, ardından Üsküdar'da Rüstem Paşa Mekteb-i İptidaisine kaydoldu. Bir süre Paşakapısı Askerî Rüştiyesine devam ettikten sonra 1881'de Mekteb-i Sultani'ye yazıldı. Buradaki eğitimini 1884'te yarım bıraktı. Bu okulda geçirdiği üç yıllık eğitim sürecinde bir yıl Fransızca eğitim gördü. 1884'te Dışişleri Bakanlığı Genel Sekreterliği ve Karantina Dairesi'nde çalıştı. Bu idare Lozan Anlaşması ile dağılınca muhasebe dairesinden emekli oldu. 1923'te Mahmut Yesari ve Reşat Nuri Güntekin ile birlikte "Kelebek" adında haftalık mizah dergisi çıkardı. 1915'te İstanbul Şehir Tiyatrosu yönetim kuruluna üye seçildi. 6 Mart 1935 tarihinde, Ankara Halkevi Tiyatro Kolu'nda rejisör bulunduğu sıralarda öldü.

Tiyatroya ilgisi çocukluğunda başladı. Lise çağlarında arkadaşlarıyla büyük bir bahçede mahalle halkına oyunlar sunardı. İkinci Meşrutiyet’in ardından Millî Osmanlı Tiyatrosu adıyla amatör bir tiyatro grubu kuran arkadaşı Reşat Rıdvan ile birlikte Selanik’e kadar gitti. Namık Kemal’in “Vatan” piyesini oynadılar. İttihat ve Terakki Cemiyeti yararına sahnelenen oyunu bir kere Harbiye Nezâreti bahçesinde gerçek asker ve toplarla oynadıklarında büyük ilgi uyandırdı.

Osmanlı Donanma Cemiyeti'nin bir temsil heyeti kurması üzerine bu heyetin yazarları arasına katıldı. Bir süre sonra Darülbedayi'nin kuruluşundaki kurulda yer aldı, 10 sene kadar Darülbedayi'de çalıştı. Darülbedayi'den ayrıldıktan sonra gezgin bir topluluk kurarak Anadolu’ya turneye çıktı. 1932’de Ankara Halkevi Sahnesi’nde yönetmen olarak çalışmaya başladı; oyunlarda görev aldı 1935 yılında hayatını kaybedinceye değin burada çalıştı.

İbnürrefik Ahmet Nuri Sekizinci; hem güldürü, hem ibret verici tiyatroyu yurdumuza yerleştiren, halkın gülme ihtiyacını ön plana alan, yazarlıkla oyunculuğu birleştiren bir sanatçıdır. Elliyi aşkın telif, adapte vodvilleri ile komedileri vardır. Kendi el yazısıyla yazıp bıraktığı biyografisinde tiyatro sevgisini şöyle anlatıyor:

Çocukluğumdan beri edebiyata çok merakım vardı. O zamanın maruf ediplerinden Namık Kemal, Ziya Paşa'yı, Muallim Naci'yi, Abdülhak Hamid'i okudum. Tiyatroya merakım çoktur. Güllü Agop'un tesis ettiği Osmanlı Tiyatrosu'na çok giderdim. Burada nadiren oynanan ve az çok kıymetli edebiyesi olan piyesleri tercih ederdim.

Ben Galatasaray Sultanisi'nde iken Tıbbiye ve Harbiye talebesinden arkadaşlarımdan birkaçını kandırdım, aramızda para topladık, birimiz büyük bahçesinde büyük bir sahne inşa ettik. Ramazan geceleri kolu komşuya o zamanın usulünde yazılmış eserleri temsil ederdik. En başta Namık Kemal'in "Zavallı Çocuk" namındaki dramı vardı. Ben "Çoban Kızı" namında bir komedi yazmıştım. Bunu çok temsil ettik. Çünkü seyircinin çok hoşuna gitmişti. O zaman anladım ki, halkın gülmeye daha çok ihtiyacı var. Onun için Meşrutiyet'ten itibaren yazdığım eserlerimin çoğu vodvildir. Hâlâ o kanaatteyim ki, tezli piyeslerde muharrirlerin tasvir ettikleri vakalar vodvil şeklinde temsil edilirse halka daha faydalı ibret verir. Fakat bu piyeslerdeki nükteler nezih ve edebî olmak şartıyle, bence tiyatro sahnesi edebiyat meşheridir.

Tanin gazetesinin himayesi altında Enver ve Niyazi kruvazörleri menfaatine "Vatan Yahut Silistre" piyesini oynamaya teşebbüs ettik. Bize iştirak eden amatörler meyanında Raşit Rıza, Nurettin Şefkati, Şadi, Muvahhit ve Rıza Fazıl gibi kıymetli sanatkârlar vardı. Piyesi Kuleli ve Darüşşafaka mekteplerinde temsil ettik. Sonra Osmanlı Donanma Cemiyeti kuruldu ve ben de Heyeti Edebiye'ye dahil oldum. Faaliyet arzu ettiğim veçhile ciddî ve temiz idi. Bunu gördükçe biz de tiyatronun inkişaf edeceğine iman ettim ve piyes yazmağa başladım. O günden bugüne kadar yazdığım dram, vodvil, komedi küçük büyük elliden fazladır.

Aynı zamanda bir spor adamı olan Ahmet Nuri, 1918–1919 yılları arasında Fenerbahçe Spor Kulübü başkanlığı yaptı.

02Tiyatro Eserleri 47 kitap · kapaklı raf
47 kitap

Künyeler Vikipedi maddesindeki eser listesinden ayrıştırıldı. Kapağı bulunamayan kitaplar künyesinden dizildi.

04

Üretimleri

TIYATRO Âlemdar

Âlemdar

tiyatro
TIYATRO Asrî Hülyalar

Asrî Hülyalar

tiyatro
TIYATRO Aşk-i Atik

Aşk-i Atik

tiyatro
TIYATRO Bir Nokta

Bir Nokta

tiyatro
TIYATRO Büyük Baba

Büyük Baba

tiyatro
TIYATRO Ceza Kanunu

Ceza Kanunu

tiyatro
TIYATRO Çoban Kızı

Çoban Kızı

tiyatro
TIYATRO Çürük Merdiven

Çürük Merdiven

tiyatro

Diğer eserler

—SekizinciTiyatro tek kaynak
—DokuzuncuTiyatro tek kaynak
—Dört CiharTiyatro tek kaynak
—Fener BekçileriTiyatro tek kaynak
—Fırsat YoksuluTiyatro tek kaynak
—Gelin KaynanaTiyatro tek kaynak
—Yavuz HırsızTiyatro tek kaynak
—Hisse-i ŞayiaTiyatro tek kaynak
—Hüsmen AğaTiyatro tek kaynak
—İpekçi MerhumTiyatro tek kaynak
—Kuş KafesiTiyatro tek kaynak
—Kibir ve İnatTiyatro tek kaynak
—Sınıf ArkadaşıTiyatro tek kaynak
—NâkısTiyatro tek kaynak
—OdalıkTiyatro tek kaynak
—Pembe KöşkTiyatro tek kaynak
—SivrisineklerTiyatro tek kaynak
—Son AteşTiyatro tek kaynak
—ŞairTiyatro tek kaynak
—Yalancının MumuTiyatro tek kaynak
—Yataklı VagonlarTiyatro tek kaynak
—Yavrum KomiserTiyatro tek kaynak
05

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Refik Ahmet Nuri S… Muallim Naci Reşat Nuri Güntekin Musahipzade Celal
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Refik Ahmet Nuri Sekizinci hayat hikâyesinde anıyor Muallim Naci

    “O zamanın maruf ediplerinden Namık Kemal, Ziya Paşa'yı, Muallim Naci'yi, Abdülhak Hamid'i okudum.”

  • Refik Ahmet Nuri Sekizinci hayat hikâyesinde anıyor Reşat Nuri Güntekin

    “1923'te Mahmut Yesari ve Reşat Nuri Güntekin ile birlikte "Kelebek" adında haftalık mizah dergisi çıkardı.”

  • Refik Ahmet Nuri Sekizinci kendi hikâyesinde anılıyor Musahipzade Celal

    “Meşrutiyet döneminde yetişmiş ve sadece tiyatro alanında eser vermiş iki önemli yazardan birisidir (diğeri Refik Ahmet Nuri Sekizinci).”

06

Kaynaklar

5kaynak kaydı
1farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
10zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Refik Ahmet Nuri Sekizinci
    tr.wikipedia.org · erişim 26.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Ali Süha Delilbaşlı, İbnürrefik Ahmet Nuri Sekizinci’nin Hayatı, Ankara 1936;
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Gövsa, Türk Meşhurları, s. 184
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Mustafa Nihat Özön – Baha Dürder, Türk Tiyatrosu Ansiklopedisi, İstanbul 1967, s. 367-369
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Metin And, Meşrutiyet Dönemi Türk Tiyatrosu, Ankara 1971, s. 110-112
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Refik Ahmet Nuri Sekizinci” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

07

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    5 kaynak ve 10 olayla ilk kayıt.

08

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
09

Buradan nereye?

Edebiyat & Tiyatro alanındaki tüm profiller →