Öner Ünalan

Öner Ünalan, 5 Ocak 1935'te Bursa'da doğdu. 1924'te İskeçe'nin Kurular köyünden (bugünkü Komnina [en]) Türkiye'ye göç eden bir ailenin oğludur. Baba adı Halil, ana adı Ayşe'dir. Bursa Erkek Lisesi'nde okudu. Almancayı ortaokul ve lisede öğrendi.

Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi'ni bitirdikten sonra ABD'de eğitim dalında yüksek lisans yaptı. Öğretmen, teknik eleman, danışman (müşavir) ve yönetici olarak çalıştı. 1988'de emekli oldu.

1965 yılında "Karıncayı İncitmeyen Adam" adlı kısa öyküsüyle, Yunus Nadi Armağanı kısa öykü birincilik ödülünü aldı. Çeşitli dergilerde az sayıda öykü ve şiir yayımladı.

1970'ten sonra dil üstüne çalışmalarına ağırlık verdi. Güneş Dil Teorisi, halk dili, Türkçede "ve" sorunu, çevirmek ve dil yenilemek, bilimsel terimlerin Türkçeleştirilmesi, dil-ideoloji ve politika konularında çalıştı.

1977'de Cemal Süreya, Vecihi Timuroğlu ve Ahmet Say ile birlikte, Türkiye Yazıları dergisini çıkardı.

Özellikle dil-ideoloji ve politika üstüne yazdığı inceleme ve derlemelerini Soyut, Türkiye Yazıları, Tan vd. dergilerde yayımladı. Yazılarının bir kısmını "Dil ve Politika" (1993) adıyla kitaplaştırdı. Gene dil üstüne günlük biçiminde yazdığı denemelerini Papirüs'te (1980-1981), Dize'de (1995-1998) ve Evrensel Kültür'de (1998-1999) yayımladı. Yazılarında genellikle Ragıp Gelencik takma adını kullandı.

Öner Ünalan'a göre politika her alana olduğu gibi dile de el atar. Dolayısıyla dil ve dille ilgili sorunlar da politikanın konusu ve aracı olmaktan kurtulamazlar. Ünalan, "Dil ve Politika" adlı kitabının önsözünde şöyle der: "Belirli bir politika, her alanda, dayandığı ideolojiye uygun ve çıkarlarını gözettiği toplum kesimince benimseniveren değer yargıları, önyargılar, kanılar, sanılar ve onlara bağlı belirli bir düşünüş ve davranış yaratır. Bütün bunlar o politikanın kendisi gibi savunulmak gerekir. Politik işbölümünde bu savunmayı üstlenenler, tarihi ve güncel olayları onlara uygun yorumlayıp çarpıtırlar." Bu, teknik bir konu sayılan dilde de kaçınılmaz olarak böyledir. Bu nedenle, savaşılan politika ya da politikaların her alanda olduğu gibi, dil alanında da iyi tanınması gerekir.

Öner Ünalan, dil çalışmalarının yanı sıra, İngilizce ve Almancadan yaptığı çevirilerle, önemli bilimsel yapıtları Türkçeye kazandırdı. Örneğin, Charles Darwin'den "Türlerin Kökeni", "İnsanın Türeyişi" ve "Seksüel Seçme" (Eşeysel Seçme); Albert Einstein ve Leopold Infeld'den "Fiziğin Evrimi"'ni dilimize çevirdi. Ayrıca, Karl Marx'tan "Matematiksel Elyazmaları", Friedrich Engels'ten "Ütopik Sosyalizm ve Bilimsel Sosyalizm", Fidel Castro'dan "Dünya Bunalımı", John Desmond Bernal'dan "Marx ve Bilim" gibi çok sayıda kitap çevirdi. Kimi çevirilerinde Ferhat Gelendeş takma adını kullandı.

Charles Darwin'in bilim tarihindeki yerini "Darwin Ne Yaptı" (1997) adlı popüler bilim kitabında anlattı.

Dil-politika ilişkisi ve dilsel sorunlar üzerine yazdığı ve çeşitli dergilerde yayımladığı günlüklerini "Dil Günlüğü" (1999) adıyla kitaplaştırdı. Kitap, ölümünden

1. № 001 Ernest Glaeser, "1902 Doğumlular" (roman)
2. № 002 Charles Darwin, "Türlerin Kökeni"
3. № 003 Charles Darwin, "İnsanın Türeyişi"
4. № 004 Charles Darwin, "Seksüel Seçme"
5. № 005 Albert Einstein, Leopold Infeld, "Fiziğin Evrimi"
6. № 006 Karl Marx, Friedrich Engels, V. I. Lenin, "Marksizm, Kadın ve Aile"
7. № 007 Karl Marx, "Matematiksel Elyazmaları"
8. № 008 Friedrich Engels, "Ütopik Sosyalizm ve Bilimsel Sosyalizm"
9. № 009 Friedrich Engels, "Tarihsel Materyalizm Üzerine Mektuplar, 1890-94"
10. № 010 Friedrich Engels, "Maymundan İnsana Geçişte Emeğin Payı"
11. № 011 John Desmond Bernal, "Marx ve Bilim"
12. № 012 V. I. Lenin, "Karl Marx ve Öğretileri"
13. № 013 V. I. Lenin, "Din Üstüne"
14. № 014 V. I. Lenin, "Son Mektuplar ve Makaleler"
15. № 015 Friedrich Engels, "Bakuninciler İş Başında"
16. № 016 Fidel Castro, "Dünya Bunalımı"
17. № 017 Karl Marx, Friedrich Engels, "Yazın ve Sanat Üzerine 1"
18. № 018 Josef Stalin, "Sağ ve Sol Sapmalar Üzerine"

1. 1993 Dil ve Politika Öner Ünalan Dil ve Politika 1993
2. 1997 Darwin Ne Yaptı Öner Ünalan Darwin Ne Yaptı 1997
3. 2012 Dil Günlüğü Öner Ünalan Dil Günlüğü 2012
4. 1902 · ÇEVİRİ Ernest Glaeser, " Doğumlular" (roman) Öner Ünalan Ernest Glaeser, " Doğumlular" (roman) 1902 · Çeviri
5. KİTAP · ÇEVİRİ Charles Darwin, "Türlerin Kökeni Öner Ünalan Charles Darwin, "Türlerin Kökeni Çeviri
6. KİTAP · ÇEVİRİ Charles Darwin, "İnsanın Türeyişi Öner Ünalan Charles Darwin, "İnsanın Türeyişi Çeviri
7. KİTAP · ÇEVİRİ Charles Darwin, "Seksüel Seçme Öner Ünalan Charles Darwin, "Seksüel Seçme Çeviri
8. KİTAP · ÇEVİRİ Albert Einstein, Leopold Infeld, "Fiziğin Evrimi Öner Ünalan Albert Einstein, Leopold Infeld, "Fiziğin Evrimi Çeviri
9. KİTAP · ÇEVİRİ Karl Marx, Friedrich Engels, V. I. Lenin, "Marksizm, Kadın ve Aile Öner Ünalan Karl Marx, Friedrich Engels, V. I. Lenin, "Marksizm, Kadın ve Aile Çeviri
10. KİTAP · ÇEVİRİ Karl Marx, "Matematiksel Elyazmaları Öner Ünalan Karl Marx, "Matematiksel Elyazmaları Çeviri
11. KİTAP · ÇEVİRİ Friedrich Engels, "Ütopik Sosyalizm ve Bilimsel Sosyalizm Öner Ünalan Friedrich Engels, "Ütopik Sosyalizm ve Bilimsel Sosyalizm Çeviri
12. 1890 · ÇEVİRİ Friedrich Engels, "Tarihsel Materyalizm Üzerine Mektuplar, -94 Öner Ünalan Friedrich Engels, "Tarihsel Materyalizm Üzerine Mektuplar, -94 1890 · Çeviri
13. KİTAP · ÇEVİRİ Friedrich Engels, "Maymundan İnsana Geçişte Emeğin Payı Öner Ünalan Friedrich Engels, "Maymundan İnsana Geçişte Emeğin Payı Çeviri
14. KİTAP · ÇEVİRİ John Desmond Bernal, "Marx ve Bilim Öner Ünalan John Desmond Bernal, "Marx ve Bilim Çeviri
15. KİTAP · ÇEVİRİ V. I. Lenin, "Karl Marx ve Öğretileri Öner Ünalan V. I. Lenin, "Karl Marx ve Öğretileri Çeviri
16. KİTAP · ÇEVİRİ V. I. Lenin, "Din Üstüne Öner Ünalan V. I. Lenin, "Din Üstüne Çeviri
17. KİTAP · ÇEVİRİ V. I. Lenin, "Son Mektuplar ve Makaleler Öner Ünalan V. I. Lenin, "Son Mektuplar ve Makaleler Çeviri
18. KİTAP · ÇEVİRİ Friedrich Engels, "Bakuninciler İş Başında Öner Ünalan Friedrich Engels, "Bakuninciler İş Başında Çeviri
19. KİTAP · ÇEVİRİ Fidel Castro, "Dünya Bunalımı Öner Ünalan Fidel Castro, "Dünya Bunalımı Çeviri
20. KİTAP · ÇEVİRİ Karl Marx, Friedrich Engels, "Yazın ve Sanat Üzerine 1 Öner Ünalan Karl Marx, Friedrich Engels, "Yazın ve Sanat Üzerine 1 Çeviri
21. KİTAP · ÇEVİRİ Josef Stalin, "Sağ ve Sol Sapmalar Üzerine Öner Ünalan Josef Stalin, "Sağ ve Sol Sapmalar Üzerine Çeviri

Künyeler Vikipedi maddesindeki eser listesinden ayrıştırıldı. Kapağı bulunamayan kitaplar künyesinden dizildi.