biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Kültür & Sanat
  3. Nikolay Katanov
Türkolog, filolog, folklorist · 1862–1922

Nikolay Katanov Akademik çalışmaları

Nikolay Fyodroviç Katanov, (Пора Хызыл оглу Kızıloğlu Pora; 6 Mayıs 1862 - 9 Mart 1922), Hakas, filolog, Türkolog.

Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
186218901922
Önemli eserler Eğitim Önemli eserler Eğitim Önemli eserler Eğitim Öğretmenlik Eğitim Önemli eserler
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Nikolay Fyodroviç Katanov, (Пора Хызыл оглу Kızıloğlu Pora; 6 Mayıs 1862 - 9 Mart 1922), Hakas, filolog, Türkolog.

Türkoloji tarihinde kaynak toplamada en önemli isimlerden birisidir. Güney Sibirya, Orta Asya ve Doğu Avrupa'daki birçok Türk halkının da ağızlarını, günlük yaşamlarını, kültürlerini, dinlerini, gelenek ve göreneklerini inceledi. Bilimsel gezileri sırasında din, dil, edebiyat, folklor, tarih, etnografya gibi farklı alanlardan, farklı dillerde çok büyük bir kütüphane oluşturdu. Yazılı mirasının büyük çoğunluğu ise İstanbul Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü'nde saklanmaktadır. Kazan Üniversitesi'nde Sergey Malov, Zeki Velidi Togan gibi ünlü Türkologları yetiştirmiştir.

02

Akademik çalışmaları

—Akademik çalışmaları

Katanov, Birçok modern Batı ve Doğu dilinin yanı sıra bazı ölü dilleri de biliyor, Göktürk ve Uygur yazılarından başka Sümer çivi yazısını, Mısır hiyerogliflerini, Çin, Arap ve Ârâmî yazılarını okuyabiliyordu. İki yüzün üzerinde yayımlanmış eseri ve günümüzde Rusya Federasyonu'ndaki çeşitli arşivlerde saklanmakta olan 15.000 sayfalık müsvedde çalışması vardır.

Katanov'un yetiştirdiği öğrenciler arasında Sergey Malov, Zeki Validi Toğan gibi önemli Türkologlar vardır. Çuvaş dilbiliminin kurucusu Nikolay Aşmarın'in yetişmesinde katkısı oldu.

Nikolay Katanov · diğer bölümler

← Nikolay Katanov profilinin tamamı

03

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1862

    Nikolay Fyodroviç Katanov, (Пора Хызыл оглу Kızıloğlu Pora; 6 Mayıs 1862 - 9 Mart 1922), Hakas, filolog, Türkolog.

    Önemli eserler tek kaynak
  2. 1869

    1869-1876 arasında Ashıs Okulu'na, ardından Krasnoyarsk Lisesi'ne devam etti.

    Eğitim tek kaynak
  3. 1884

    1884- 1888 arasında St.

    Önemli eserler tek kaynak
  4. 1889

    1889-1892 arasında gerçekleştirdiği bu araştırma gezisi sırasında yerli Türk boylarının folklor ve yaşayışları üzerine araştırmalar yaparak malzeme topladı.

    Önemli eserler tek kaynak
  5. 1891

    Sadece Çin gezisinde 1891 Şubatından 1892 Mayısına kadar 120 masal, 90 hikâye, 500'ün üzerinde dörtlük, 153 şarkı, 600'den fazla atasözü, 70 civarında halk inanışı, 38 bilmece, 900'den fazla rüya yorumu ve başka birçok malzeme derledi.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 1893

    Doğu Dilleri Fakültesi'nde yüksek lisansa başladı ve 1893 yılına kadar burslu olarak okudu.

    Eğitim tek kaynak
  7. 1894

    12 Ocak 1894'te Kazan'a geldi ve Kazan Üniversitesi'nde göreve başladı.

    Eğitim tek kaynak
  8. 1898

    Arkeoloji, Tarih ve Etnografya Cemiyeti’ne gridi ve 1898-1914 arasında başkanlığını yaptı.

    Önemli eserler tek kaynak
  9. 1903

    1903 yılı sonunda "'Uryanhay Dilinin Türkçe Kökenli Diğer Dillerle Akrabalık İlişkisini Gösteren Bir Araştırma Denemesi'' başlıklı doktora tezi ile doktorasını tamamladı.

    Önemli eserler tek kaynak
  10. 1907

    1907 yılı sonunda Kazan Üniversitesi'nde Karşılaştırmalı Dilbilim alanında ikinci doktora derecesini aldı.

    Eğitim tek kaynak
  11. 1910

    1910 yılında Kazan İlahiyat Akademisi Misyoner Kürsüsü'nde de görev aldı ve 1915'te profesör oldu.

    Öğretmenlik tek kaynak
  12. 1914

    5000 kadar kitabı 1914'te Osmanlı hükûmeti tarafından satın alındı; İstanbul Üniversitesi bünyesindeki Türkiyat Enstitüsü onun kişisel kitaplığına dayanarak kuruldu.

    Eğitim tek kaynak
  13. 1917

    1917'deki Rus Devrimi'nden sonra Kazan Üniversitesi ve diğer yükseköğrenim kurumlarında çalıştı.

    Eğitim tek kaynak
  14. 1922

    Mart 1922'de felç oldu ve göğsünden rahatsızlandı.

    Önemli eserler tek kaynak
04

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Nikolay Katanov İstanbul Üniversitesi Türk dilleri Zeki Velidi Togan Sagaylar
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Nikolay Katanov hayat hikâyesinde anıyor İstanbul Üniversitesi

    “Yazılı mirasının büyük çoğunluğu ise İstanbul Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü'nde saklanmaktadır.”

  • Nikolay Katanov hayat hikâyesinde anıyor Türk dilleri

    “Türk dillerine olan ilgisi 12 yaşında bu okula kayıt olduğu sırada Ashıs'da Duma yazıcı yardımcılığı yaparken başladı.”

  • Nikolay Katanov hayat hikâyesinde anıyor Zeki Velidi Togan

    “Kazan Üniversitesi'nde Sergey Malov, Zeki Velidi Togan gibi ünlü Türkologları yetiştirmiştir.”

  • Nikolay Katanov kendi hikâyesinde anılıyor Sagaylar

    “Sagay kökenli şahsiyetler arasında Türkolog Nikolay Katanov sayılabilir.”

05

Kaynaklar

6kaynak kaydı
6farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
14zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Nikolay Katanov
    tr.wikipedia.org · erişim 03.10.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    İnalcık, Gülcan (2020). "Nikolay Fedoroviç Katanov'un Kütüphanesinin Türkiye'ye Getirilmesine Dair Bir İnceleme". Marmara Türkiyat Araştırmaları Dergisi. 24 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
    arşiv · dergipark.org.tr · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Türk Dünyası Öncüleri Kitabı Cilt 1". TURKSOY. 2018. 20 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ekim 2021.
    arşiv · www.turksoy.org · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Özsoy, Emre (2017). "Ölümünün 96. Yili Münasebetiyle Türk Asilli Türkolog Nikolay Fedoroviç Katanov". ANASAY. 23 Aralık 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ekim 2021.
    atif.sobiad.com · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "KATANOV, Nikolay Fyodoroviç". TDV İslam Ansiklopedisi. 20 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ekim 2021.
    arşiv · islamansiklopedisi.org.tr · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  6. K·06
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Togan, Zeki Velidi. Prof Zeki Velidi Togan, Memoirs: National Existence and Cultural Struggles of Turkistan and Other Muslim Eastern Turks (2011) Full Text translation form the 1969 original. 16 Ağustos 2021 tarihinde ka...
    academia.edu · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Nikolay Katanov” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

06

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    6 kaynak ve 14 olayla ilk kayıt.

07

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
08

Buradan nereye?

Kültür & Sanat alanındaki tüm profiller →