biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Tarih & Ekonomi
  3. İspenç
Osmanlı Vergi Sistemi

İspenç Sosyo-Ekonomik Etkileri

İspenç, Osmanlı İmparatorluğu'nda tarımla uğraşan Hristiyan reayadan alınan, yetişkin erkek başına düşen temel bir kişisel vergidir. Çift resmi vergisinin yerini alan bu uygulama, Osmanlı mali sisteminin önemli bir parçası olarak uzun yıllar varlığını sürdürmü...

Hayat çizgisi 0 kaynak Düzeltme öner
Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
Kayıt yok1401–2026
13891710bugün
İlk üretimler Önemli eserler
01

Kısaca kimdir?

İspenç vergisi, Osmanlı Devleti'nin Balkanlar'daki toprak düzeninde, özellikle 14. yüzyılın sonlarından itibaren yerleşmiştir. I. Bayezid dönemine kadar uzanan kayıtlar, verginin kökeninin Bizans ve Sırp mali sistemlerindeki 'hyperpyron' gibi yıllık ödemelere dayandığını göstermektedir. Osmanlı yönetimi, fethettiği bölgelerdeki mevcut vergi yükümlülüklerini 'İspenç' adı altında standartlaştırarak, 25 akça üzerinden sabitlemiştir.

02

Sosyo-Ekonomik Etkileri

—Sosyo-Ekonomik Etkileri

İspenç, Hristiyan reayanın statüsünü belirleyen temel unsurlardan biriydi. Bu vergiyi ödeyenler, Müslüman çiftçilerin ödediği 'çift resmi' vergisinden muaf tutuluyordu. Bu durum, Osmanlı'nın farklı inanç grupları arasındaki vergi adaletini sağlama ve tarımsal üretimi teşvik etme stratejisinin bir parçası olarak değerlendirilmektedir.

İspenç · diğer bölümler

← İspenç profilinin tamamı

03

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1389

    İlk Kayıtlar

    İspenç vergisine dair en eski Osmanlı kayıtları I. Bayezid döneminde görülmeye başlandı.

    İlk üretimler kaynak eşleşmedi
  2. 1400

    Sistematikleşme

    15. yüzyılın ilk yarısına ait tahrir defterlerinde vergi 'ispenc' ve 'ispence' olarak resmileşti.

    Önemli eserler kaynak eşleşmedi
04

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

İspenç Halil İnalcık I. Bayezid Giorgio Della Suda Haraç Serviçen Efendi
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • İspenç hayat hikâyesinde anıyor Halil İnalcık

    “Joseph von Hammer ve Ćiro Truhelka gibi isimler farklı etimolojik kökenler öne sürse de, modern tarihçilikte Halil İnalcık'ın da desteklediği, Slavca 'župan' (yerel feodal bey) kel...”

  • İspenç hayat hikâyesinde anıyor I. Bayezid
  • İspenç kendi hikâyesinde anılıyor Giorgio Della Suda
  • İspenç kendi hikâyesinde anılıyor Haraç
  • İspenç kendi hikâyesinde anılıyor Serviçen Efendi

    “Sivil eczacılar için çıkartılan Beledi İspençiyarlık Nizamnamesi'ni hazırlamış; Hilal-i Ahmer Cemiyeti'nin (Kızılay) kurucuları arasında yer almıştır.”

05

Kaynaklar

0kaynak kaydı
0farklı yayıncı
0ansiklopedi maddesi
2zaman çizelgesi olayı

Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.

yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

06

Ne değişti?

  1. Profil oluşturuldu

    0 kaynak ve 2 olayla ilk kayıt.

07

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
08

Buradan nereye?

aynı alan · tarih & ekonomi

Salyane

Osmanlı Vergi Sistemi

aynı alan · tarih & ekonomi

Gümrük Resmi

Osmanlı Mali Terimi

aynı alan · tarih & ekonomi

Bac

Tarihsel Vergi Terimi

Tarih & Ekonomi alanındaki tüm profiller →