biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Kültür & Sanat
  3. İsmail Gerçeksöz
Şair, gazeteci ve yazar · 1925–1980

İsmail Gerçeksöz

İsmail Necati Gerçeksöz (d. 18 Şubat 1925, İzmir - ö. 4 Nisan 1980, İstanbul), Türk şair, gazeteci ve yazardır.

Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
Kayıt yok1980–1980
192519501980
Eğitim Önemli eserler İlk üretimler Önemli eserler
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

İsmail Necati Gerçeksöz (d. 18 Şubat 1925, İzmir - ö. 4 Nisan 1980, İstanbul), Türk şair, gazeteci ve yazardır.

Şiir ve roman türlerinde eserleri vardır. Hisarcılar akımının temsilcilerinden biridir. Ortadoğu gazetesinin başyazarlığını yaptığı sırada 1980'de bir silahlı saldırı sonucu öldürülmüştür.

02

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1925

    Doğum ve Erken Yıllar

    1925 yılında dünyaya geldi.

    Eğitim tek kaynak
  2. 1935

    Ailesi 1935'te Bursa'ya yerleşti ve Bursa'nın merkezindeki Nalbantoğlu mahallesinde yaşadılar.

    Önemli eserler tek kaynak
  3. 1944

    Okayn, 1944 yılında, Bursa'da çıkarılan Demet mecmuasında Gerçeksöz'ün ilk şiirinin yayımlanmasına ve bir Bursa ziyareti sırasında Ahmet Hamdi Tanpınar ile tanışmasına vesile oldu.

    İlk üretimler tek kaynak
  4. 1947

    1947 yılında Bursa Gazeteciler Cemiyeti'nin kurulmasına da katkıları oldu.

    Önemli eserler tek kaynak
  5. 1950

    İlk evliliğini 1950 yılında Hidayet Hanım ile gerçekleştirdi; 1954 yılında eşinden ayırıldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 1954

    İkinci evliliğini Nusret Hanım ile 1954'te gerçekleştiren şairin bu evliliğinden de Lütfiye, İbrahim ve Nilüfer isminde üç çocuğu vardır.

    Önemli eserler tek kaynak
  7. 1960

    Gerçeksöz, 1960 İhtilâli'nden sonra gazetecilere yapılan baskılar nedeniyle 1961'de kardeşi Ziya Gerçeksöz ile birlikte Batı Almanya'ya gitti ve işçi olarak çalıştı.

    Önemli eserler tek kaynak
  8. 1961

    1961-1967 yıllarında Itzehoe şehrinde diğer işçi derneklerini birleştirmek için çalıştı, federasyon kurulmasını sağladı.

    Önemli eserler tek kaynak
  9. 1968

    1968'de Hannover'e göçtü; Continental fabrikalarında memurluk ve mütercimlik yaptı.

    Önemli eserler tek kaynak
  10. 1973

    1973 yılında Bursa'dan MHP milletvekili adayı oldu ancak seçilmedi.

    Önemli eserler tek kaynak
  11. 1974

    Türkiye'deki bazı dergilere şiirlerini göndererek yayımlatmaya devam eden şair, 1974-1975'te Doğru Hakimiyet ve Devlet gazetelerinden yayımlanan yazılarında özellikle yurt dışındaki Türk işçilerinin ve ailelerinin durumlarını ele aldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  12. 1976

    1976'da Türkiye'ye döndü.

    Önemli eserler tek kaynak
  13. 1977

    1977 seçimlerinde İstanbul'dan 11.

    Önemli eserler tek kaynak
  14. 1978

    1978 yılında Ahmet Kabaklı önderliğinde kurulan Türk Edebiyat Vakfı'nın da kurucu üyeleri arasında yer aldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  15. 1979

    25 Şubat 1979'a kadar yazılarını "GERÇEK-SÖZ” köşesinde sürdürdü.

    Önemli eserler tek kaynak
03

Hayat hikâyesi

03.1Yaşamı

1925'te İzmir'de doğdu. Babası, Bursa'nın Yenişehir ilçesinin Koyulhisar köyünden olan ve Bilecik'ten İzmir'e gelerek yerleşen öğretmen ve din adamı İbrahim Sırrı Bey (Molla İbrahim Efendi); annesi Romanya göçmeni bir aileye mensup olan Edremit'te doğumlu Hacer Hanım'dır. Öğretmen ve din adamı babasının görevi nedeniyle çocukluğunda farklı yerlerde bulundu. İlköğrenimini Manisa'daki Paşaköy yatılı okulunda yaptı. Ailesi 1935'te Bursa'ya yerleşti ve Bursa'nın merkezindeki Nalbantoğlu mahallesinde yaşadılar. Gerçeksöz, İzmir'in Selçuk ilçesinde başladığı ortaöğrenimine Bursa'da devam etti. Dışarıdan sınavlara girerek Bursa İpekçilik Meslek Okulu'ndan diploma aldı.

Ortaöğrenimini tamamladıktan sonra okuma imkanı bulamadığından kendi kendisini yetiştirdi. Bursa'daki edebiyat çevresine katıldı, edebiyat sohbetleri ve müzikli edebiyat söyleşilerinin devamlı katılımcılarından biri oldu. Öğretmen Haşim Nezihi Okay'ın yönlendirmesi ile şiir ile ilgilendi. Okayn, 1944 yılında, Bursa'da çıkarılan Demet mecmuasında Gerçeksöz'ün ilk şiirinin yayımlanmasına ve bir Bursa ziyareti sırasında Ahmet Hamdi Tanpınar ile tanışmasına vesile oldu. Arapça ve Farsçayı basından öğrendi. 1944'te Serbest ölçü'yü benimsedi. Hisarcılar, Şadırvan, Kaynak ve Demet dergilerinde şiirler yazdı.

Bursa'da Ant gazetesinde muhabirlik yaparak gazeteciliğe başladı. Tanin, Vatan, Yeni İstanbul, Tercüman gazetelerinin Bursa muhabirliklerini yaptı. Bursa Hakimiyet gazetesinin yazı işleri müdürlüğünü yaptı. Kendi matbaasını kurarak Bursa Ekspres gazetesini çıkardı ve bu gazetede başyazılar yazdı. 1947 yılında Bursa Gazeteciler Cemiyeti'nin kurulmasına da katkıları oldu. Türkiye Gazeteciler Sendikası'nın kuruluşunda da Bursa'yı temsil etti. Bursa'da gazetecilik yaptığı yıllarda birçok gazeteci yetiştirdi.

İlk evliliğini 1950 yılında Hidayet Hanım ile gerçekleştirdi; 1954 yılında eşinden ayırıldı. Bu evliliğinden Sinan ve Hikmet isimli iki çocuğu oldu. İkinci evliliğini Nusret Hanım ile 1954'te gerçekleştiren şairin bu evliliğinden de Lütfiye, İbrahim ve Nilüfer isminde üç çocuğu vardır.

Gerçeksöz, 1960 İhtilâli'nden sonra gazetecilere yapılan baskılar nedeniyle 1961'de kardeşi Ziya Gerçeksöz ile birlikte Batı Almanya'ya gitti ve işçi olarak çalıştı. Schleswig-Holstein eyaletinde Itzehoe şehrinde bulunan Gruner+Jahr Yayınevi'nde çalıştı ve yedi yıl kaldığı Holstein eyaletinde Türk işçi derneklerinin başkanlıklarında bulundu, çeviriler yaptı. 1961-1967 yıllarında Itzehoe şehrinde diğer işçi derneklerini birleştirmek için çalıştı, federasyon kurulmasını sağladı. 1968'de Hannover'e göçtü; Continental fabrikalarında memurluk ve mütercimlik yaptı. Aşağı Saksonya ve Bremen Eyaletleri Türk İşçi Dernekleri genel sekreterliklerini üstlendi.

Almanya yıllarında Türkiye'deki milliyetçi siyasîlerle ilişkilerini sürdürdü. 1973 yılında Bursa'dan MHP milletvekili adayı oldu ancak seçilmedi. Türkiye'deki bazı dergilere şiirlerini göndererek yayımlatmaya devam eden şair, 1974-1975'te Doğru Hakimiyet ve Devlet gazetelerinden yayımlanan yazılarında özellikle yurt dışındaki Türk işçilerinin ve ailelerinin durumlarını ele aldı. 1976'da Türkiye'ye döndü. Özellikle Türkiye'ye dönme aşamasında Almanya'dan gönderdiği şiirleri Hisar dergisinde yayımlandı.

Yurda dönüşünden sonra Millet gazetesinde köşe yazarlığına devam etti. 25 Şubat 1979'a kadar yazılarını "GERÇEK-SÖZ” köşesinde sürdürdü. Gazeteciliğe devam ederken bir yandan da İstanbul MHP İl Yönetim Kurulu'nda üye oldu ve Basın Bürosu Müşavirliği görevini üstlendi. 1977 seçimlerinde İstanbul'dan 11. sırada MHP milletvekili adayı olarak seçime girdi ancak seçilmedi. 1978 yılında Ahmet Kabaklı önderliğinde kurulan Türk Edebiyat Vakfı'nın da kurucu üyeleri arasında yer aldı.

Ortadoğu gazetesinin başyazarlığını yapan İlhan Darendelioğlu'nun 19 Kasım 1979'da silahlı saldırı sonucu öldürülmesinin ardından Orta Doğu gazetesinin başyazarlığını üstlendi. 4 Nisan 1980'de bir silahlı saldırı sonucu öldürüldü. Cenazesi Bursa'ya getirilmiş 6 Nisan 1980'de Emirsultan Mezarlığı'na defnedilmiştir.

03.2Eserleri 7 eser · katalog fişleri
  1. № 0011944 Âşık Sazından Şiirler
  2. № 0021951 Bursa'nın Destanı
  3. № 0031952 Yaşayan Ağaç
  4. № 0041972 İkinci Dönüş
  5. № 0051979 Gavur Parası
  6. № 006 Gâvur Parası (5 Mart 20 Nisan 1979 arasında Ortaadoğu gazetesinde tefrika edildi)
  7. № 007 Geçit Bekçisi (Uludağ dergisinin Kasım-Aralık 1946 tarihli 80. sayısında yayımlandı)
04

Üretimleri

1944 · ESER Âşık Sazından Şiirler

Âşık Sazından Şiirler

eser
1946 · ESER Geçit Bekçisi (Uludağ dergisinin Kasım-A...

Geçit Bekçisi (Uludağ dergisinin Kasım-Aralık tarihli 80. sayısında yayımlandı)

eser
1951 · ESER Bursa'nın Destanı

Bursa'nın Destanı

eser
1952 · ESER Yaşayan Ağaç

Yaşayan Ağaç

eser
1972 · ESER İkinci Dönüş

İkinci Dönüş

eser
1979 · ESER Gavur Parası

Gavur Parası

eser
1979 · ESER Gâvur Parası (5 Mart - 20 Nisan arasınd...

Gâvur Parası (5 Mart - 20 Nisan arasında Ortaadoğu gazetesinde tefrika edildi)

eser
05

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

İsmail Gerçeksöz Ahmet Hamdi Tanpınar Ahmet Kabaklı Haşim Nezihi Okay Türkiye Gazeteciler Se... Nevzat Çalıkuşu
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • İsmail Gerçeksöz hayat hikâyesinde anıyor Ahmet Hamdi Tanpınar

    “Okayn, 1944 yılında, Bursa'da çıkarılan Demet mecmuasında Gerçeksöz'ün ilk şiirinin yayımlanmasına ve bir Bursa ziyareti sırasında Ahmet Hamdi Tanpınar ile tanışmasına vesile oldu.”

  • İsmail Gerçeksöz hayat hikâyesinde anıyor Ahmet Kabaklı

    “1978 yılında Ahmet Kabaklı önderliğinde kurulan Türk Edebiyat Vakfı'nın da kurucu üyeleri arasında yer aldı.”

  • İsmail Gerçeksöz hayat hikâyesinde anıyor Haşim Nezihi Okay

    “Öğretmen Haşim Nezihi Okay'ın yönlendirmesi ile şiir ile ilgilendi.”

  • İsmail Gerçeksöz hayat hikâyesinde anıyor Türkiye Gazeteciler Sendikası

    “Türkiye Gazeteciler Sendikası'nın kuruluşunda da Bursa'yı temsil etti.”

  • İsmail Gerçeksöz kendi hikâyesinde anılıyor Nevzat Çalıkuşu

    “İsmail Gerçeksöz'ün teklifi ile, İstanbul’da çıkan Millet gazetesi için Sanat Otağı adlı köşede günlük sanat yazıları yazdı.”

06

Kaynaklar

4kaynak kaydı
3farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
15zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - İsmail Gerçeksöz
    tr.wikipedia.org · erişim 03.10.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Ayaz, Hüseyin (2011). "İsmail Gerçeksöz'ün hayatı, edebî kişiliği ve eserleri üzerine bir araştırma". Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü yüksek lisans tezi.
    tez.yok.gov.tr · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    İhsan Işık, (Ed.) (2007). "GERÇEKSÖZ, İsmail". Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi. 4. Cilt (2. bas.). Ankara: Elvan Yayınları. s. 1432.
    erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Topçu, Esra (2024). "Türk kültür ve edebiyat hayatına katkılarıyla İsmail Gerçeksöz". Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü doktora tezi. 25 Ocak 2025 tarihinde kaynağınd...
    arşiv · tez.yok.gov.tr · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “İsmail Gerçeksöz” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

07

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    4 kaynak ve 15 olayla ilk kayıt.

08

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
09

Buradan nereye?

Kültür & Sanat alanındaki tüm profiller →