Kısaca kimdir?
Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.
II. Bayezid veya Bayezid-i Velî (Osmanlıca: بايزيد ثانى, romanize: Bayezīd-i Sānī; 3 Aralık 1447, Dimetoka – 26 Mayıs 1512, Havsa), divan edebiyatındaki mahlasıyla Adlî, Osmanlı İmparatorluğu'nun sekizinci padişahıdır. 22 Mayıs 1481'den 24 Nisan 1512'de tahttan indirilinceye kadar Osmanlı İmparatorluğu'nu yönetti. Tahta geçtiğinde 511.000 km²si Asya'da, 1.703.000 km²si Avrupa'da olmak üzere toplam 2.214.000 km² olan imparatorluk toprakları, ölümünde yaklaşık 2.375.000 km² idi.
Fatih Sultan Mehmed ve Gülbahar Hatun'un oğlu olarak Dimetoka Sarayı'nda doğdu. Şehzadelik eğitimini Amasya'da aldı ve 27 yıl boyunca Amasya Sancakbeyi olarak görev yaptı. Bu süreçte Otlukbeli Muharebesi'nde sağ kol kumandanı olarak görev yaptı. 1481'de babasının ölümü üzerine tahta çıktı. Kardeşi Cem Sultan, Bayezid'in iktidarını tanımadı ve Bursa'da kendi adına hutbe okuttu ve para bastırdı. II. Bayezid, Yenişehir Muharebesi'nde Cem Sultan'ın ordusunu yendi. Kahire'ye kaçan Cem Sultan, Memlûkler'in yardımıyla yeniden saldırdı, ancak başarısız olunca Rodos Şövalyeleri'ne sığındı. Ardından Papalık'ta esir tutuldu ve bu durum, II. Bayezid'in Otranto'dan çekilmesini sağladı ve Avrupa'ya sefer yapmasını engelledi.
1483'te ilk büyük seferini yapan Bayezid, Hersek Düklüğü'nü ilhak etti. 1484'te Boğdan Voyvodası'nın yıllık vergisini ödememesi sebebiyle Boğdan Seferi'ne çıktı ve Kili ve Akkerman'ı Osmanlı topraklarına kattı. Böylelikle Karadeniz'deki mutlak egemenliğini pekiştirdi ve Kırım Hanlığı ile kara bağlantısını sağladı. 1485'te başlayan Osmanlı-Memlûk Savaşı, 1491'deki barış antlaşmasıyla sona erdi ve savaş öncesi sınırlara dönüldü. 10 Mart 1492'de üçüncü büyük seferine çıkan Bayezid, Belgrad'ı kuşattı ancak başarılı olamadı. 1493'te Macaristan Krallığı ile yapılan Krbava Muharebesi'nde kesin zafere ulaştı. Aynı yıl Lehistan Krallığı'nın Boğdan Prensliği'ne saldırması üzerine Osmanlı-Lehistan Savaşı başladı. Osmanlı zaferiyle sonuçlanan savaşın ardından ateşkes imzalandı ve iki ülke arasında 120 yıllık barış dönemi başladı. Bayezid, 1499'da Sapienza Deniz Muharebesi'nde Venediklileri yenerek, Osmanlı İmparatorluğu'nun ilk açık deniz zaferini kazandı ve İnebahtı'yı topraklarına kattı. 1501'de Papalık'ın desteğiyle Fransa, Venedik ve Ceneviz, Osmanlılara ait Midilli Adası'nı kuşattılar, ancak başarısız oldular.
1501 yılında İran'da Akkoyunlu Devleti'nin yerine Şii Türkler tarafından Safevî Devleti kuruldu. Safevî hükümdarı Şah İsmail, Dulkadiroğulları Beyliği'nin üzerine yürüdü ve Anadolu'daki Şii etkisini artırdı. Safevîlerin görevlendirdiği Şahkulu, 1511'de Anadolu'da Şahkulu İsyanı'nı başlattı. Bayezid, isyanı bastırması için Sadrazam Hadım Ali Paşa'yı görevlendirdi. Sonunda Şahkulu öldürüldü, ancak Hadım Ali Paşa da savaşta aldığı yaralardan dolayı öldü. Halkın ve yeniçerilerin desteğini alan Şehzade Selim, Konstantiniyye'ye yürüdü; babası Bayezid'i tahttan çekilmeye zorladı ve onu sürgüne gönderdi. Bayezid, yolculuk sırasında hayatını kaybetti.
Şah İsmail'in Dulkadir seferi
—Şah İsmail'in Dulkadir seferi
Safevi Şah'ı İsmail 1507 yılında hem İstanbul'un hem de Kahire'nin göstereceği tepkiyi görmek amacıyla Dulkadiroğulları Beyliği'nin üzerine yürüdü. Asıl sebebi bu olmamakla beraber görünüşteki sebep, Dulkadir Beyi Alaüddevle Bozkurt Bey'in Şii olan Şah'a kızını vermek istememesiydi. Şah İsmail Osmanlı topraklarından geçerek Kayseri üzerinden Dulkadir topraklarına girdi. Savaşta yenilen Alaüddevle Bozkurt Bey kaçtı ve Şah İsmail, Bozkurt Bey'in bir oğlu ile iki torununu ele geçirerek öldürttü. Bunun üzerine Maraş'a ve Elbistan'a giren Şah İsmail Dulkadir Hanedanı'nın mezarlarını yaktırdı. Sonradan da Osmanlı Devleti'ne bir mektup yazıp topraklarını çiğnediğinden dolayı da özür diledi.
Yıllardan beri Dulkadiroğulları Beyliği'nin kendilerine bağlı olduğunu iddia eden Memluklular ve Osmanlılar bu hareketi cevapsız bıraktılar. Bu da Şah İsmail'in Anadolu'daki prestijini artırdı. Memlüklüler tamamıyla sessiz kalsa da Osmanlıların sessiz kalmaları mümkün değildi. Zira Trabzon sancak beyi Şehzade Selim, anne tarafından Dulkadir Beyi Alaüddevle Bozkurt Bey ile akrabaydı. Şehzade Selim ve Şehzade Korkut Alaüddevle Bozkurt Bey'in kızı olan aynı anneden dünyaya gelmişti. Bir dayısına ve iki dayı oğluna yapılan bu harekete karşı Şehzade Selim Azerbaycan'a kadar Safevi topraklarına girerek Safevi Hanedanı'na mensup bazı kişileri esir alıp Trabzon'a getirerek dayısına yapılanın intikamını aldı. Babası Bayezid bile hiçbir şey yapmamışken Şehzade Selim'in bu hareketi gözlerin ona çevrilmesine neden oldu.
Bu arada II. Bayezid Şah İsmail'in herhangi bir seferine karşı Orta Anadolu'ya asker yığdı. Bu nedenle Şah İsmail Anadolu'nun içlerine girmekten çekinmiştir. Sayısı 115 bini bulan bu orduyu gözüne kestiremeyen Şah, II. Bayezid'e Şanlı büyük babam diye hitap ettiği bir mektup yazarak 1508 yıllarının ilk aylarında Diyarbakır'a çekildi.
II. Bayezid · diğer bölümler
Hayat çizgisi
Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.
-
2001
Bayezid'a, Haliç üzerine yapılması için 240 metre uzunluğunda bir köprü projesi sundu ancak kabul edilmedi ve projedeki köprünün bir benzeri 2001'de Norveç'te yapıldı.
Önemli eserler tek kaynak
Üretimleri
İkinci Beyazıt Külliyesi Ratip Kazancıgil
Bayezid Camii
Bayezid Medresesi
II. Bayezid suyolu
Hatuniye Camii (Tokat)
Hatuniye Camii (Amasya)
Atik Ali Paşa Camii
İkinci Beyazıt Külliyesi
Diğer eserler
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
II. Bayezid hayat hikâyesinde anıyor Ahmed Paşa
“Tam bu sırada komutan Gedik Ahmed Paşa, yanına aldığı bir miktar asker ve donanma ile ani bir şekilde Otranto'yu terk etti.”
-
II. Bayezid hayat hikâyesinde anıyor Gedik Ahmed Paşa
“Tam bu sırada komutan Gedik Ahmed Paşa, yanına aldığı bir miktar asker ve donanma ile ani bir şekilde Otranto'yu terk etti.”
-
II. Bayezid hayat hikâyesinde anıyor Karamanî Mehmed Paşa
“Merkezî hazineyi güçlendirmek için Sadrazam Karamanî Mehmed Paşa döneminde çıkarılan ve birçok vakıf/mülk arazisinin merkezî hazineye devredilmesini içeren toprak reformu kanunname...”
-
II. Bayezid hayat hikâyesinde anıyor Koca Mustafa Paşa
“Burada Rumeli Beylerbeyi Koca Mustafa Paşa, Venediklerin elindeki İnebahtı üzerine gönderildi.”
-
II. Bayezid hayat hikâyesinde anıyor Mesih Paşa
“Öncelikle Rumeli Beylerbeyi Yakup Paşa ve hatta Vezir Mesih Paşa bu savaşa tayin edildi.”
Kaynaklar
-
K·01Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesiVikipedi - II. Bayezidtr.wikipedia.org · erişim 26.09.2026
NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.
Kaynağa git ↗ -
K·02Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıGábor Ágoston (2023). The Last Muslim Conquest: The Ottoman Empire and Its Wars in Europe. s. 335.erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
-
K·03Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıTDV, İslam Ansiklopedisi, cilt: 14, sayfa: 230erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
-
K·04Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıNecdet Sakaoğlu, Bu Mülkün Kadın Sultanları, 4. baskı, Sayfa: 109erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
-
K·05Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıKreutel, Richard F. (1997). Haniwaldanus Anonimi'ne Göre Sultan Bayezid-i Veli (1481-1512). Öztürk, Necdet tarafından çevrildi. Türk Dünyası Araştırmaları Vakfı. ISBN 975-498-108-6.erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
-
K·06Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıSicill-i Osmânî (Aktan vd. 1995: 8) 857/1453erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
-
K·07Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Osmanlı padişahlarının mahlasları". Fikriyat Gazetesi. 18 Ocak 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ocak 2022.fikriyat.com · erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·08Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"osmanli700.gen.tr". 6 Ekim 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Mart 2007.osmanli700.gen.tr · erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·09Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıSakaoğlu, Necdet "Beyazid II", (1999) Yaşamları ve Yapıtlarıyla Osmanlılar Ansiklopedisi, C.1 s.299-302 İstanbul:Yapı Kredi Kültür Sanat Yayıncılık, ISBN 975-08-0073-7.erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
-
K·10Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Kişi Adları Sözlüğü". Türk Dil Kurumu. 10 Şubat 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ocak 2010.arşiv · www.tdk.gov.tr · erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·11Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Kişi Adları Sözlüğü". Türk Dil Kurumu. 10 Şubat 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ocak 2010.arşiv · www.tdk.gov.tr · erişim 26.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “II. Bayezid” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Kaynak yeniden tarandı
Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.
-
Profil oluşturuldu
11 kaynak ve 1 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.