biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Edebiyat
  3. Gülriz Sururi
Tiyatrocu, yazar · 1927–2018

Gülriz Sururi Yaşamı

Özhan Gülriz Cezzar (24 Temmuz 1927, İstanbul - 31 Aralık 2018, İstanbul), Türk tiyatro oyuncusu ve yazardır.

Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
Kayıt yok1999–2018
192719702018
Eğitim Önemli eserler Miras İlk üretimler Önemli eserler İlk üretimler Önemli eserler
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Özhan Gülriz Cezzar (24 Temmuz 1927, İstanbul - 31 Aralık 2018, İstanbul), Türk tiyatro oyuncusu ve yazardır.

1962'de Engin Cezzar ile birlikte Gülriz Sururi-Engin Cezzar Tiyatrosu'nu kuran sanatçı; Kaldırım Serçesi, Keşanlı Ali Destanı oyunlarındaki rolleriyle tanınır. 1998 yılında Kültür Bakanlığınca verilen devlet sanatçısı ünvanına layık görülmüştür. Anı, roman, öykü türlerinde yayımlanmış kitapları vardır.

02

Yaşamı

—Yaşamı

Sultan II. Abdülhamid, amcası Abdülaziz'in ölümünden sorumlu olduklarına inandıklarını tutuklatarak Yıldız Sarayı'nda kurdurduğu büyük bir çadırda toplanan özel mahkemenin karşısına çıkarttı. Bu mahkemenin başkanlığını yapan kıdemli ceza hâkimi Ali Sururi Paşa, Gülriz Sururi'nin büyükbabasının babasıydı. Şûrâ-yı Devlet azası olan Nazif Sururi Bey ise büyükbabasıydı. Babası ilk operet kurucularından Lütfullah Sururi, annesi de opera sanatçısı Suzan Lütfullah'tır. Babası Lütfullah Sururi aynı zamanda Ali Sururi'nin de abisidir. Gülriz 5 yaşındayken annesi Suzan Hanım hayatını kaybetti.

1927 yılında İstanbul'da doğdu. İlk kez 1942'de İstanbul Şehir Tiyatrosu Çocuk Bölümü'nde sahneye çıktı. İstanbul Belediye Konservatuvarı Tiyatro ve Şan Bölümlerinde eğitim gördü. Konservatuvarı bitiremeden bazı özel topluluklarda çalışmaya başladı. 1955'te Muammer Karaca Topluluğu'nda profesyonel sanat yaşamına başladı. 1960'ta Dormen Tiyatrosu'na geçti. 1961'de, bu toplulukta sahnelenen Sokak Kızı İrma'daki rolüyle en iyi kadın oyuncu olarak İlhan İskender Armağanı'nı kazandı. İlk evliliğini 19 yaşında yaptı.

1961'de tiyatrocu Engin Cezzar'la evlendi. 1962 yılında eşi ile birlikte Küçük Sahne'de Gülriz Sururi - Engin Cezzar Tiyatrosu'nu kurdu. Sokak Kızı İrma, Ferhat ile Şirin, Teneke gibi pek çok oyunda rol aldı. 1966'da "Teneke" oyunundaki rolüyle İlhan İskender En İyi Kadın Oyuncu Armağanı'nı bir kez daha kazandı. Aynı yıl Türk Kadınlar Birliği'nce "Yılın Kadını" seçildi. Haldun Taner'in yazdığı, Genco Erkal'ın yönettiği ve ilk olarak 31 Mart 1964'te sahnelenip uzun süre kapalı gişe oynayan "Keşanlı Ali Destanı"nda "Zilha" rolündeki başarısıyla ünü arttı.

1971'de Hint Kumaşı adlı oyundaki rolüyle En İyi Kadın Oyuncu Ödülü'nü üçüncü kez kazandı. 1979-1980 mevsiminde Mehmet Akan'la birlikte, topluluğun o güne dek sahnelediği oyunlardan Uzun İnce Bir Yol adlı bir derleme yaptı ve gösteriminde oynadı.

Edith Piaf'ın yaşam öyküsünden Başar Sabuncu'nun oyunlaştırdığı Kaldırım Serçesi adlı oyun ile müzikli tiyatro sanatçısı olarak ustalığını gösterdi. 1982-1983 sezonunda bu oyundaki yorumuyla Avni Dilligil En İyi Kadın Oyuncu Ödülü'nü, İzmir Gazeteciler Derneğinin Altan Artemis Ödülü'nü ve Milliyet gazetesinin 1983 Süperstar Tiyatro Oyuncusu Ödülü'nü kazandı. Engin Cezzar'ın uyarladığı ve yönettiği "Filumen, Edward Albee'nin "Tatlı Para" (özgün adı: Everything in the Garden), Bilgesu Erenus'un yazdığı, Rutkay Aziz'in sahnelediği "Halide" gibi oyunlarda rol aldı. 1988 yılında verdiği röportajda ''Ben biraz Yıldız Kenter, biraz Halide Edib ve biraz da Nisa Serezliyim. Hepimizin çaresizlikleri aynı. Binbir güçlüğü altederek perdeleri açık tutmaya çabalıyoruz demiştir.

Dramdan güldürüye ve müzikli oyuna dek her çeşit eserde rol alan Sururi, oyunculuğunun dışında Türk tiyatrosunda yöneticilik de yaptı.

Anılarını yazarak yazarlığa başladı ve anılarını üç cilt olarak yayımlamış ve bir roman, bir öykü kitabı ve gazete yazılarından bir derleme de yayımlamıştır.

1990'lı yıllarda televizyon için "A La Luna" isimli yemek programını sundu. Bu programına Barış Manço, Aziz Nesin ve Ali Kırca gibi isimler konuk olmuştu.

1998 yılında Kültür Bakanlığınca verilen devlet sanatçısı ünvanını aldı.

1999'da kaleme aldığı "Söyleyeceklerim Var" oyununun ardından sahnelere veda etti.

2008 yılında Fosforlu Cevriye romanını müzikale uyarlayarak Ankara Devlet Tiyatrosu'nda sahneledi. Suat Derviş, 1940'larda yazdığı bu romanı 1969'da Sururi'ye ithaf edip Cevriye'yi oynamasını istemiş ancak bu proje o zaman gerçekleşememişti.

Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi öğrencilerinin kurduğu Konçinalar Kumpanyası adlı toplulukla 2008'de kendisinin yazıp yönettiği "Biz Sıfırdan Başladık" adlı oyunu sahneye koydu. 2018 yılında Gülriz Sururi-Engin Cezzar Tiyatro Ödülü'nü başlattı ve seçici kurula başkanlık etti.

Oyuncu 31 Aralık 2018'de 91 yaşında İstanbul'da öldü.

Gülriz Sururi · diğer bölümler

← Gülriz Sururi profilinin tamamı

03

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1927

    Doğum ve Erken Yıllar

    1927 yılında dünyaya geldi.

    Eğitim tek kaynak
  2. 1940

    Suat Derviş, 1940'larda yazdığı bu romanı 1969'da Sururi'ye ithaf edip Cevriye'yi oynamasını istemiş ancak bu proje o zaman gerçekleşememişti.

    Önemli eserler tek kaynak
  3. 1942

    İlk kez 1942'de İstanbul Şehir Tiyatrosu Çocuk Bölümü'nde sahneye çıktı.

    Miras tek kaynak
  4. 1955

    1955'te Muammer Karaca Topluluğu'nda profesyonel sanat yaşamına başladı.

    İlk üretimler tek kaynak
  5. 1960

    1960'ta Dormen Tiyatrosu'na geçti.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 1961

    1961'de, bu toplulukta sahnelenen Sokak Kızı İrma'daki rolüyle en iyi kadın oyuncu olarak İlhan İskender Armağanı'nı kazandı.

    Önemli eserler tek kaynak
  7. 1962

    1962'de Engin Cezzar ile birlikte Gülriz Sururi-Engin Cezzar Tiyatrosu'nu kuran sanatçı; Kaldırım Serçesi, Keşanlı Ali Destanı oyunlarındaki rolleriyle tanınır.

    Önemli eserler tek kaynak
  8. 1964

    Haldun Taner'in yazdığı, Genco Erkal'ın yönettiği ve ilk olarak 31 Mart 1964'te sahnelenip uzun süre kapalı gişe oynayan "Keşanlı Ali Destanı"nda "Zilha" rolündeki başarısıyla ünü arttı.

    İlk üretimler tek kaynak
  9. 1966

    1966'da "Teneke" oyunundaki rolüyle İlhan İskender En İyi Kadın Oyuncu Armağanı'nı bir kez daha kazandı.

    Önemli eserler tek kaynak
  10. 1971

    1971'de Hint Kumaşı adlı oyundaki rolüyle En İyi Kadın Oyuncu Ödülü'nü üçüncü kez kazandı.

    Önemli eserler tek kaynak
  11. 1979

    1979-1980 mevsiminde Mehmet Akan'la birlikte, topluluğun o güne dek sahnelediği oyunlardan Uzun İnce Bir Yol adlı bir derleme yaptı ve gösteriminde oynadı.

    Önemli eserler tek kaynak
  12. 1982

    1982-1983 sezonunda bu oyundaki yorumuyla Avni Dilligil En İyi Kadın Oyuncu Ödülü'nü, İzmir Gazeteciler Derneğinin Altan Artemis Ödülü'nü ve Milliyet gazetesinin 1983 Süperstar Tiyatro Oyuncusu Ödülü'nü kazandı.

    Önemli eserler tek kaynak
  13. 1988

    1988 yılında verdiği röportajda ''Ben biraz Yıldız Kenter, biraz Halide Edib ve biraz da Nisa Serezliyim.

    Önemli eserler tek kaynak
  14. 1990

    1990'lı yıllarda televizyon için "A La Luna" isimli yemek programını sundu.

    Önemli eserler tek kaynak
  15. 1998

    1998 yılında Kültür Bakanlığınca verilen devlet sanatçısı ünvanına layık görülmüştür.

    Önemli eserler tek kaynak
04

Üretimleri

1959 · TIYATRO Sözde Melekler: Dormen Tiyatrosu

Sözde Melekler: Dormen Tiyatrosu

tiyatro
1961 · TIYATRO Sokak Kızı İrma: Alexandre Breffort\Marg...

Sokak Kızı İrma: Alexandre Breffort\Marguerite Monnot - Dormen Tiyatrosu

tiyatro
1963 · TIYATRO Keşanlı Ali Destanı: Haldun Taner - Gülr...

Keşanlı Ali Destanı: Haldun Taner - Gülriz Sururi Engin Cezzar Tiyatrosu

tiyatro
1983 · TIYATRO Kaldırım Serçesi: Başar Sabuncu - Şan Ti...

Kaldırım Serçesi: Başar Sabuncu - Şan Tiyatrosu

tiyatro
1997 · TIYATRO Söyleyeceklerim Var: Gülriz Sururi - Gül...

Söyleyeceklerim Var: Gülriz Sururi - Gülriz Sururi-Engin Cezzar Tiyatrosu

tiyatro
TIYATRO xxxx: Kabare: Joe Masteroff - Gülriz Sur...

xxxx: Kabare: Joe Masteroff - Gülriz Sururi Engin Cezzar Tiyatrosu

tiyatro
TIYATRO Kısmet: Adana Devlet Tiyatrosu

Kısmet: Adana Devlet Tiyatrosu

tiyatro
TIYATRO Fosforlu Cevriye (müzikal): Ankara Devle...

Fosforlu Cevriye (müzikal): Ankara Devlet Tiyatrosu

tiyatro

Diğer eserler

—Biz Sıfırdan Başladık: Konçinalar KumpanyasıTiyatro tek kaynak
—KısmetTiyatro tek kaynak
05

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Gülriz Sururi Ali Sururi Avni Dilligil Aziz Nesin Bilgesu Erenus Engin Cezzar Genco Erkal Haldun Taner I. Abdülhamid
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Gülriz Sururi hayat hikâyesinde anıyor Ali Sururi

    “Bu mahkemenin başkanlığını yapan kıdemli ceza hâkimi Ali Sururi Paşa, Gülriz Sururi'nin büyükbabasının babasıydı.”

  • Gülriz Sururi hayat hikâyesinde anıyor Avni Dilligil

    “1982-1983 sezonunda bu oyundaki yorumuyla Avni Dilligil En İyi Kadın Oyuncu Ödülü'nü, İzmir Gazeteciler Derneğinin Altan Artemis Ödülü'nü ve Milliyet gazetesinin 1983 Süperstar Tiy...”

  • Gülriz Sururi hayat hikâyesinde anıyor Aziz Nesin

    “Bu programına Barış Manço, Aziz Nesin ve Ali Kırca gibi isimler konuk olmuştu.”

  • Gülriz Sururi hayat hikâyesinde anıyor Bilgesu Erenus

    “Engin Cezzar'ın uyarladığı ve yönettiği "Filumen, Edward Albee'nin "Tatlı Para" (özgün adı: Everything in the Garden), Bilgesu Erenus'un yazdığı, Rutkay Aziz'in sahnelediği "Halide...”

  • Gülriz Sururi hayat hikâyesinde anıyor Engin Cezzar

    “1962'de Engin Cezzar ile birlikte Gülriz Sururi-Engin Cezzar Tiyatrosu'nu kuran sanatçı; Kaldırım Serçesi, Keşanlı Ali Destanı oyunlarındaki rolleriyle tanınır.”

  • Gülriz Sururi hayat hikâyesinde anıyor Genco Erkal

    “Haldun Taner'in yazdığı, Genco Erkal'ın yönettiği ve ilk olarak 31 Mart 1964'te sahnelenip uzun süre kapalı gişe oynayan "Keşanlı Ali Destanı"nda "Zilha" rolündeki başarısıyla ünü...”

  • Gülriz Sururi hayat hikâyesinde anıyor Haldun Taner

    “Haldun Taner'in yazdığı, Genco Erkal'ın yönettiği ve ilk olarak 31 Mart 1964'te sahnelenip uzun süre kapalı gişe oynayan "Keşanlı Ali Destanı"nda "Zilha" rolündeki başarısıyla ünü...”

  • Gülriz Sururi hayat hikâyesinde anıyor I. Abdülhamid
06

Kaynaklar

11kaynak kaydı
9farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
15zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Gülriz Sururi
    tr.wikipedia.org · erişim 29.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Şura-Yı Devlet Azası Nazif Süruri Bey". 20 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Haziran 2022.
    ibrahimpazan.com · erişim 29.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Gülriz Sururi vefat etti". CNN Türk. 1 Ocak 2019. 1 Ocak 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2019.
    cnnturk.com · erişim 29.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Bardakçı, Murat. "Gülriz Sururi, idam ve rahmet". Haberturk.com. 2 Ocak 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ocak 2019.
    haberturk.com · erişim 29.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi; "www.turkiye.gov.tr" isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme)
    erişim 29.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  6. K·06
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi; "www.turkiye.gov.tr - 2" isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme)
    erişim 29.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  7. K·07
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Hayatı limon gibi sıkarım". hurriyet.com. 13 Ağustos 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Mayıs 2026.
    hurriyet.com.tr · erişim 29.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  8. K·08
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Bir ustayı daha yitirdik.. Güle güle Engin Cezzar". Bir ustayı daha yitirdik.. Güle güle Engin Cezzar. Cumhuriyet gazetesi, 28 Ocak 2017. 26 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Aralık 2017.
    cumhuriyet.com.tr · erişim 29.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  9. K·09
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Yengin, Sibel Ateş (18 Aralık 2011). "Keşanlı Ali Destanı'nı 6 Ay Kapalı Gişe Oynadık". Akşam. 24 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Aralık 2017.
    aksam.com.tr · erişim 29.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  10. K·10
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Meriç, Murat (18 Aralık 2015). "Kaldırım Serçesi'nin Türkiye macerası". Kulturservisi.com. 19 Eylül 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Aralık 2017.
    kulturservisi.com · erişim 29.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  11. K·11
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Titiz Çalışma:"Filumena"". Cumhuriyet. 14 Kasım 1984. 24 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2017.
    cumhuriyetarsivi.com · erişim 29.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Gülriz Sururi” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

07

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    11 kaynak ve 15 olayla ilk kayıt.

08

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
09

Buradan nereye?

Edebiyat alanındaki tüm profiller →