Kısaca kimdir?
Gjergj Fişta (Arnavutça telaffuz: [ɟɛɾɟ ˈfiʃta]; 23 Ekim 1871 - 30 Aralık 1940) Arnavut Fransisken frer, şair, eğitimci, siyasetçi, aktivist, çevirmen ve yazardır. Epik başyapıtı Lahuta e Malcís ve Arnavutluk'un bağımsızlığından sonra en yetkili dergilerden ikisi olan Posta e Shypniës ve Hylli i Dritës'in editörü olması edeniyle 20. yüzyılın en etkili Arnavut yazarlarından biri olarak kabul edilir.
Tanınma nedenlerinden biri de Arnavut alfabesini onaylayan Manastır Kongresi komisyonunun başkanı olmasıdır. 1919'da Paris Barış Konferansı'na katılan Arnavut heyetinin bir parçasıydı. 1921'de Arnavut parlamentosunun üyesi ve başkan yardımcısı oldu, daha sonra Arnavutluk'ta 20'li ve 30'lu yıllarda en etkili kültürel ve edebi şahsiyetler arasındaydı. Komünist rejim iktidara geldikten sonra edebi eserleri dolaşımdan çekildi ve komünizmin çöküşüne kadar da öyle kaldı.
Edebi çalışmaları
—Edebi çalışmaları
1899'da Fişta, Preng Doçi ve Ndre Mjeda ile birlikte sadece Arnavutça dil kitapları yayınlayan Shoqnia Bashkimi (Birlik Derneği) veya İşkodra'nın Bashkimi (Birlik) olarak bilinen edebi topluluk olan Shoqnia e bashkimit të gjuhës shqipe'yi (Arnavut Dilinin Birliği Derneği) kurdu. Geç Osmanlı döneminde Fishta'nın yayınları türküleri ve zamanın diğer Arnavut yayınları gibi çoğu zaman yurt dışında basılması ve sansürden kaçınmak için imparatorluğa gizlice sokulması gereken bir dizi şiir içeriyordu.
1907'de Fişta, Arnavutları ulusal çıkarların üzerine koyan zamanın Arnavutlarını ve kendilerini Arnavut dilini incelemeye adamayan ve ona karşı küçümseyen aydınları eleştiren hiciv eseri Parnasus''un Eşekarısı'nı yazdı. Arnavut Dilinin Birliği Derneği'nin bir temsilcisi olarak, Fişta, 1908'de yapılan Manastır Kongresi'ne katıldı ve komite başkanlığına seçildi. Kongre katılımcıları Fişta'nın Latin Başkimi alfabesi önerisini kabul etti ve birçok unsuru İstanbul alfabesiyle birleştirildi ve standart Arnavut alfabesi elde edildi. 1916'da, İşkodra alt lehçesini standart edebi Arnavutça olarak yerleştirmeye çalıştığı Arnavut Edebiyat Komisyonu'nun çekirdek kurucusuydu.
Hem bir öğretmen olarak hem de edebi eserleriyle Fişta, anadili Geg Arnavutçasının yazılı biçiminin gelişmesinde büyük bir etkiye sahipti. Fişta ayrıca çevirmen olarak da çalıştı (Molière, Manzoni, Homer ve diğerleri).
Gjergj Fişta · diğer bölümler
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Gjergj Fişta hayat hikâyesinde anıyor Ali Paşa
“Gusinyeli komutan Ali Paşa'ya ithaf edilen eser, Arnavut millî uyanışının bir sembolü haline gelen Prizren İttifakı olaylarına odaklanan 30 kantodan oluşan destansı bir şiirdir.”
-
Gjergj Fişta kendi hikâyesinde anılıyor Abdullah Dreni Paşa
“Gjergj Fişta'nın ulusal epik eseri 'Lahuta e Malcís' (Dağların Lavtası), Dreni'yi misafirperverlik yasalarına (Kanun) olan sarsılmaz bağlılığı nedeniyle yüceltir.”
-
Gjergj Fişta kendi hikâyesinde anılıyor Gusinyeli Ali Paşa
“Gjergj Fişta'nın ünlü eseri 'Lahuta e Malcís' (Dağların Lavtası) adlı epik şiirinde, 8.”
-
Gjergj Fişta kendi hikâyesinde anılıyor Prenk Bibë Doda
“Gjergj Fişta'nın 'Lahuta e Malcís' adlı epik eserinde ölümsüzleştirilmesi, onun Arnavut kültürel hafızasındaki yerini pekiştirmiştir.”
-
Gjergj Fişta kendi hikâyesinde anılıyor Naim Fraşiri
“yüzyılda Arnavut edebiyatı ve toplumu üzerinde, özellikle Aleksandër Stavre Drenova, Gjergj Fişta ve Lasgush Poradeci ve diğerleri üzerinde olağanüstü bir etkisi oldu.”
Kaynaklar
Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Profil oluşturuldu
0 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.