Kısaca kimdir?
Çarşı veya tam adıyla Beşiktaş Çarşı Grubu, Beşiktaş Jimnastik Kulübü'nün taraftarlarından oluşan bir taraftar grubudur. 1982 yılında kurulan ve ismini Beşiktaş semtindeki Büyük Beşiktaş Çarşısı'ndan alan oluşum, iç saha müsabakalarında ağırlıklı olarak Tüpraş Stadyumu'nun Kapalı Tribünü'nde konuşlanmaktadır. Kendine özgü hiyerarşi karşıtı yapısı, pankart dili ve toplumsal olaylara yönelik refleksleriyle bilinen grup; sosyolojik niteliği ve kitle hareket yapısı nedeniyle akademik tezlere ve kitaplara konu oldu.
Grup, Türk futbol tribünlerinde yerleşik hale gelen bazı tezahürat ve ritüellerin yaygınlaşmasında rol oynadı. Stadyum genelinin katılımıyla gerçekleştirilen "Üçlü" ritüeli ile tribünlerin senkronize hareket ettiği anonim "Pınarbaşı" bestesi, grubun tribün literatürüne kazandırdığı ve popülerleştirdiği uygulamalar arasında yer almaktadır. Grubun yazımında anarşizmin sembolü olan "A" harfi kullanılmakta olup, bu kullanım siyasi bir örgütlülükten ziyade kurulu futbol düzenine ve otoriteye karşı mesafeli duruşu simgeler. "Çarşı her şeye karşı" ve "Evdeki hesap Çarşı'ya uymaz" gibi mottolarla faaliyet gösteren grubun uzun yıllar tribün liderliğini ve amigoluğunu Alen Markaryan üstlendi.
Futbol dışı alanlarda sosyopolitik ve toplumsal bir kimlik edinen Çarşı; ırkçılık karşıtı kampanyalar, çevre eylemleri, afet bölgelerine yönelik kitlesel yardımlar ve kan bağışı gibi sosyal sorumluluk projeleri organize etmektedir. Grubun toplumsal dayanışma alanındaki en bilinen faaliyetleri 2011 Van Depremi ve 2023 Kahramanmaraş depremleri sonrasında gerçekleştirdiği kitlesel yardım organizasyonlarıdır. Grup, 2013 yılındaki Gezi Parkı protestoları sürecinde üstlendiği aktif katılım, lojistik destek ve kitlesel mobilizasyon ile geniş bir toplumsal görünürlük kazandı. Eylemlerin ardından grup üyeleri hakkında açılan hukuki davalar da topluluğun sosyolojik gelişiminde önemli bir dönüm noktası teşkil etti. 27 Mayıs 2008 tarihinde grubun faaliyetlerine son verildiği açıklandı, ancak bu karar tabanda karşılık bulmadı. 21 Ağustos 2008 tarihinde Maçka Parkı'nda toplanan bir taraftar topluluğunun "Alem biter, ortam biter, Çarşı bitmez" beyanıyla grup varlığını korudu. Grup, günümüzde de aktif faaliyetlerine devam etmektedir.
Grubun özellikleri
—Grubun özellikleri
Beşiktaş Çarşı Grubu, 1980'li yılların ortalarından itibaren ortaya çıkan ve 1990'lı yıllarda geniş kitlelerce tanınır hale gelen bir taraftar topluluğudur. Homojen bir yapıya sahip olmayan grup, belirli bireylerle sınırlı kalmamakta; farklı sosyal sınıflardan, kültürel çevrelerden, etnik kimliklerden ve zaman zaman birbiriyle çelişen politik ya da ideolojik görüşlerden gelen bireyleri bünyesinde barındırmaktadır. Bu çeşitliliğe karşın, grubun en belirgin özelliği, genel bir muhalif duruş ve söylem etrafında şekillenen ortak bir kimlik geliştirmiş olmasıdır.
Grup içerisinde Beşiktaş Jimnastik Kulübü ile doğrudan bağlantılı bireyler bulunabildiği gibi, özerk ve bağımsız bir taraftar kimliğiyle hareket eden kişiler de yer almaktadır. Üyelik yapısı zamanla değişkenlik gösterse de grup, belirli bir yönelim ve duruşu sürdürmektedir. Çarşı Grubu, zaman zaman şiddet olayları ve taraftarlar arası çatışmalarla da anılmakta; grup adını kullanan çeşitli alt oluşumlar bulunmakta ve bu oluşumlar arasında sağ ve sol siyasi eğilimler arasında gerilimler yaşandığı gözlemlenmektedir.
Bununla birlikte Çarşı Grubu tribünde muhalif söylemlere yer verir, sol politik söyleme ait kavramları ve sembolleri benimsemesi, güncel politik konulara ilişkin çoğu zaman tavır takınması olmaktadır. Örneğin Çarşı yazarken A'yı anarşizmin sembolü olan yuvarlak içindeki a şeklinde yazmaları, genelde milliyetçi ve ülkücülerin egemen olduğu kabul edilen tribünlerde rastlanmaz. Grubun çıkışlarında belirgin bir özellik olarak anti-faşist bir söylem görülmektedir. Ayrıca grup içinde kendilerini demokrat, sosyal demokrat, sosyalist, ekolojist vb. şeklinde de ifade edenlerin varlığı da söz konusudur.
Türkiye'de yaşanan terör olaylarını protesto amaçlı biri 2007 yılında Liverpool FC ile oynanan Şampiyonlar Ligi maçı ve 2008 yılındaki Galatasaray maçında kapalı tribünü kaplayacak şekilde "Şehitler ölmez vatan bölünmez" yazılı bayrak açmışlardır. Bu bayrak ulusal basın olmak üzere genel olarak olumlu karşılanırken, bazı çevreler tarafından ise bu pankartın Çarşı'nın klasik tavrına ters düştüğü ve bayrağın içeriğinin şovenizm taşıdığı savunulmuştur.
Çarşı (taraftar grubu) · diğer bölümler
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Çarşı (taraftar grubu) hayat hikâyesinde anıyor Alen Markaryan
“"Çarşı her şeye karşı" ve "Evdeki hesap Çarşı'ya uymaz" gibi mottolarla faaliyet gösteren grubun uzun yıllar tribün liderliğini ve amigoluğunu Alen Markaryan üstlendi.”
-
Çarşı (taraftar grubu) hayat hikâyesinde anıyor Fatih Terim
“Gazetelerde Fatih Terim'in Mehmet Ağar ile birlikte resimleri yayımlanıp ''İmparator'' diye tanımlandığı sırada Çarşı Grubu, "İmparatorluk değil tam demokrasi" diye pankart açarak...”
-
Çarşı (taraftar grubu) hayat hikâyesinde anıyor İletişim Yayınları
“19 Aralık 2006 günü ise İletişim Yayınları "Çarşı Neye Karşı" adıyla bir konferans düzenlemiştir.”
-
Çarşı (taraftar grubu) hayat hikâyesinde anıyor Mehmet Ağar
“Gazetelerde Fatih Terim'in Mehmet Ağar ile birlikte resimleri yayımlanıp ''İmparator'' diye tanımlandığı sırada Çarşı Grubu, "İmparatorluk değil tam demokrasi" diye pankart açarak...”
-
Çarşı (taraftar grubu) hayat hikâyesinde anıyor Mehmet Al
“Mehmet Ali Birand'ın sunduğu haber programı 32.”
-
Çarşı (taraftar grubu) hayat hikâyesinde anıyor Mehmet Ali
“Mehmet Ali Birand'ın sunduğu haber programı 32.”
-
Çarşı (taraftar grubu) hayat hikâyesinde anıyor Mehmet Ali Birand
“Mehmet Ali Birand'ın sunduğu haber programı 32.”
-
Çarşı (taraftar grubu) hayat hikâyesinde anıyor Şehitler ölmez vatan bölünmez
“Türkiye'de yaşanan terör olaylarını protesto amaçlı biri 2007 yılında Liverpool FC ile oynanan Şampiyonlar Ligi maçı ve 2008 yılındaki Galatasaray maçında kapalı tribünü kaplayacak...”
Kaynaklar
Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Profil oluşturuldu
0 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.