Kısaca kimdir?
Ebü'l-Bekāa Baba İlyâs-ı Horasânî veya Resul Baba, 13. yüzyılda Babailik hareketinin ortaya çıkmasında rol oynayan Türkmen Vefaî şeyhi. Alevîlerin aşiret, yani soy geleneklerinde, Seyyid olan önderlerine Seyyid demekle beraber "Dede" veya "Baba" kavramları denir. Dede Garkın'ın dervişlerinden olan Baba İlyas'ın lakabı bu geleneklere dayanmaktadır. Horasan Pîrlerinden ve Hacı Bektaş Velî'nin Halifesi olan Baba İlyas Horasanî'nin kendi ismiyle adlandırılan Alevî-Bektaşî ocağına (Baba İlyas Horasanî Ocağı) mensup olan Alevî Türkmenler kadar yoğun olarak Çorum, Amasya, Tokat, Ordu ve Kastamonu'da yaşamaktadırlar.
Dede Karkğın’ın müridi olarak üstlendiği görev
—Dede Karkğın’ın müridi olarak üstlendiği görev
"Baba İlyâs", XIII. yy'dan itibaren Alevî-Bektâşî Türkmen zümreler arasında yayılarak, Yesev’îyye, Kalender’îyye ve Haydar’îyye gibi diğer tarikatler ile birlikte XIV. yy'a kadar Anadolu'da mevcudiyetini sürdüren Türkmen Alevi-Vefâ’îyye Alevî-Bektaşî Türkmen tarikâtının ruhanî önderi ve Horasan azizlerinden olan ve çok sayıda mürid ve halifeleri bulunan Tunceli, Amasya, Tokat ve özellikle Çorum'lu Şah İbrahim Veli, Baba Mansur, Ağuiçen, Kureyşan ve gibi birçok Alevi-Bektaşi ve Alevi-Vefaî Ocaklarına ve Türkmen aşiretlerine mensupturlar. Seyyid Alevîlerinden "Dede Karkğın" (Dede Garkın, Dede Kargın, Dede Karğın ya da Dede Karkın) Abdal Ata Sultan (Abdal Ata köyünde medfun), Teslim Abdal ve Elvan Çelebi (torunu) tarafından bu tarikâtın inançlarını Anadolu'daki Türkmenler arasında yaymak amacıyla Şeyh Ali Ataman veya Ali Otman Baba, Aynu'd-Devlet Dede, Hacı Bağdın, ve Hacı Mihman ile birlikte görevlendirilmiş beş halifenin en genci ve meşhur olanı idi. Baba İlyas, Çorum'da yaşayıp daha sonra 1231 yılında Amasya yakınlarındaki lendi adıyla isimlendirilen İlyasköy (Çat) köyüne yerleşti ve kendisine ait Türbesi'de "Hamdullah Çelebi" Türbesi ve Cem Evi'nin içerisindedir.
Baba İlyas · diğer bölümler
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Baba İlyas hayat hikâyesinde anıyor Dede Garkın
“Dede Garkın'ın dervişlerinden olan Baba İlyas'ın lakabı bu geleneklere dayanmaktadır.”
-
Baba İlyas kendi hikâyesinde anılıyor Ahmed Yesevî
“Evliyâ Çelebi'nin Seyahatname'sinde tespit ettiği Yesevî-Bektâşî dervişlerinden bazıları şöyledir: Rumeli'de Sarı Saltuk, Deliorman'da Demirci Baba, Niyazabad'da Avşar Baba, Merzif...”
-
Baba İlyas kendi hikâyesinde anılıyor Emirci Sultan
“Bunlara ek olarak, Baba İlyas-ı Horasânî'nin torunu Elvan Çelebi'nin kaleme aldığı Menâkıbü'l-Kudsiyye adlı eserde Emirci Sultan'dan onun yakın bir dostu olarak söz edilmesi, kendi...”
-
Baba İlyas kendi hikâyesinde anılıyor Baba İshak
“Bu sebeple Babai ayaklanması'nın propaganda ve teşkilatlanma safhasından, fiilen başlatılıp yürütülmesine dek her hususta Baba İlyas adına hareket etme yetkileriyle donatılmıştı.”
Kaynaklar
Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Profil oluşturuldu
0 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.