biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Edebiyat
  3. Yekta Uzunoğlu
Yazar, doktor, çevirmen, girişimci · d. 1953

Yekta Uzunoğlu

Yekta Uzunoğlu (Kürtçe: Yekta Geylanî) (d.1953, Silvan/Diyarbakır), Kürt asıllı Türk yazar, doktor, çevirmen ve girişimci.

Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
Erken yıllar1953–2026
19531990bugün
01

Kısaca kimdir?

Yekta Uzunoğlu (Kürtçe: Yekta Geylanî) (d.1953, Silvan/Diyarbakır), Kürt asıllı Türk

yazar, doktor, çevirmen ve girişimci.

02

Hayat hikâyesi

02.1Yaşam öyküsü

1953 yılında Silvan'da doğdu. Lise hayatını Siverek Lisesi ve Pertevniyal Anadolu Lisesinde tamamladıktan sonra 1971'de Fransa'ya yüksek eğitim amacıyla gitti. Türkiye'de yaşanan 12 Mart 1971 Muhtırası'ndan sonra ailesinin kendisine maddi destekte bulunması engellenince tıp eğitimi için Prag'a gitti.1972-1979 yılları arasında Kamuran Ali Bedirhan yardımıyla aldığı bursla Prag Charles Üniversitesinde tıp eğitimini tamamlayarak tıp doktoru oldu.

Öğrenimi sırasında Çekoslovakya'nın Varşova paktı orduları tarafından işgaline karşı yapılan direnişlerde yer aldı. Ülkedeki Gustáv Husák stalinist rejiminin, Saddam Hüseyin karşıtı Iraklı Kürt öğrencileri Irak'a teslim etmeye başlaması üzerine, bugün Kürdistan Özgür Yaşam Partisi'nin" (Kürtçe "Partiya Jiyana Azad a Kurdistanê"'nin kısaltması olan PJAK adıyla bilinir) lideri olan Hecî Ehmedî ile birlikte, 1975 yılında Prag'daki İsveç Büyükelçiliği'ni basarak büyükelçilik binasında yapılan açlık grevini organize etti. 1976'da Prag'da "Ararat" adlı yayınevini gizli ve illegal olarak kurdu. Avrupa'da Kürtçe yayın yapan ilk yayınevi olan Ararat aracılığıyla kendisinin yazılarını ve dil bilimci Joyce Blau'nun çalışmalarını farklı dillerde yayınladı. "Kürtler'de Sevgi", "Kürtler'in Vatanı", "Kürtler'in Efsanesi" adlı kitapları 1976-1979 arasında bu yayınevinde yayımlandı. Çekoslovak aydınların oluşturduğu 77 Bildirgesi (Harta 77) adlı komünizm karşıtı sivil muhalif inisiyatifin içinde yer aldı.

Siyasi faaliyetlerinden ötürü 1979'da Çekoslovakya'dan sınırdışı edildi ve Fransa'ya gitti. Fransız Hükûmeti tarafından saygın Pasteur Enstitüsü’nde “Araştırma Bursu”na layık görülür. İhtisasının 5. ayında bursu ve Fransız Hükûmeti’nin tanımış olduğu tüm olanakları bir teşekkür mektubu ile iade eder ve Kurucularından olduğu “Sınır Tanımayan Doktorlar”a gönüllü olarak katılıp, o dönem de İran İslam Cumhuriyeti’ne karşı ayaklanan İran Kürdlerine yardımda bulunma amacıyla İran'a gider ve orada birçok sahra hastanesinin kurulmasında öncülük eder.

İran'daki faaliyetleri nedeniyle 1981'de Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığı düşürüldü. Almanya'da siyasi sığınmacı statüsünü alan Uzunoğlu, 1983'te Paris Kürt Enstitüsü'nün (Institut Kurde de Paris) kurucularından biri oldu. Almanya'nın Bonn şehrindeki Kürt Enstitüsü'nü (Kurdisches Institut) kurdu ve 1983'ten 1988'e kadar yöneticiliğini yaptı.

1988 yılında Kürt tarihinde ilk kez kısa dalgadan Monte Carlo radyosunda Kürtçe yayını başlattı ve başlattığı gibi yayınları düzenleyen, sunan oldu.

Kadife Devrimi'nden sonra Prag'a döndü ve iş hayatına atıldı. 17 ticari şirket kurdu; ülkenin en zengin kişilerinden biri haline geldi. Girişimcilik kariyeri 1994 yılında uğradığı bir silahlı saldırının ardından sona erdi. İddiasına göre bazı Çek ve Türk yetkililerin Türkiye’de enerji sektöründe yatırım yapma girişiminden rahatsız olması üzerine gerçekleşen saldırının ardından tutuklandı. Şantaj, alıkoyma, işkence, cinayet hazırlığı suçlamalarıyla 1994-1997 yılları arasında tutuklu kaldı. Verdiği

02.2Türkiye'nin 2019'daki tutuklama kararı

2015'te Dr. Yekta Uzunoglu, Avrupa Parlamentosu Güvenlik ve Savunma Komisyonu Başkan Yardımcısı Jaromír Štětina'nın ricası üzerine beraber Kuzey Suriye'ye ISIS karşı savaşın durumunu incelemek üzere seyahat etmişlerdir. Seyahat dönüşü Jaromir Stetina'nın kendi Twitter'ında ve Avrupa Parlamentosu'nun resmi WEB sayfasında paylaştığı fotoğrafları Yekta Uzunoğlu'nun da kendi Twitter'ında paylaşması sebebiyle Türkiye 2019 yılının Ocak ayında Uzunoğlu hakkında tutuklama kararı çıkardı. Alman vatandaşı olan Dr. Yekta Uzunoğlu'nun Türkiye'ye teslim edilmemesi için Amnesty International, Avrupa parlamentosu parlamenterleri, Kürt PEN Kulübü ve ünlü Çek şahsiyetleri Çek ve Alman Hükûmetlerini uyardılar.

03

Üretimleri

1971 · ESER Ronahi (Türkçe: Işık) - Yekta Uzunoğlu'n...

Ronahi (Türkçe: Işık) - Yekta Uzunoğlu'nun işbirliği yaptığı Kürd dergisi,

eser
1977 · ESER Le probleme Kurde (Türkçe: Kürt Sorunu)...

Le probleme Kurde (Türkçe: Kürt Sorunu) - Prof. Joyce Blau, Sorbonne Üniversitesi - Prag,

eser
1982 · ESER Kurdische Alphabet (Türkçe:Kürtçe Alfabe...

Kurdische Alphabet (Türkçe:Kürtçe Alfabe) - Yekta Geylani adıyla. Bonn,

eser
1985 · ESER Luka İncili - Kürtçe'ye tercüme ve yayın...

Luka İncili - Kürtçe'ye tercüme ve yayın,

eser
1987 · ESER Markos İncili - Kürtçe'ye tercüme ve yay...

Markos İncili - Kürtçe'ye tercüme ve yayın,

eser
1987 · ESER Genesis - Bonn,

Genesis - Bonn,

eser
1987 · ESER Exodus - Bonn,

Exodus - Bonn,

eser
2008 · ESER Výpověď (Türkçe: İfade), Çekçe, Akropoli...

Výpověď (Türkçe: İfade), Çekçe, Akropolis yayınevi, Prag,

eser

Diğer eserler

—Çek Yazarı Karel Čapek'ten Kürtçeye tercüme edilmiş kitaplarEser tek kaynak
—Molière çevirisiEser tek kaynak
04

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Yekta Uzunoğlu Kamuran Ali Bedirhan Václav Havel
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Yekta Uzunoğlu hayat hikâyesinde anıyor Kamuran Ali Bedirhan

    “Türkiye'de yaşanan 12 Mart 1971 Muhtırası'ndan sonra ailesinin kendisine maddi destekte bulunması engellenince tıp eğitimi için Prag'a gitti.1972-1979 yılları arasında Kamuran Ali...”

  • Yekta Uzunoğlu kendi hikâyesinde anılıyor Václav Havel

    “Yekta Uzunoğlu'nun vermiş olduğu hukuk mücadelesini açlık grevi yaparak destekledi.”

05

Kaynaklar

0kaynak kaydı
0farklı yayıncı
0ansiklopedi maddesi
0zaman çizelgesi olayı

Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.

yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

06

Ne değişti?

  1. Profil oluşturuldu

    0 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.

07

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
08

Buradan nereye?

Edebiyat alanındaki tüm profiller →