biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Devlet & Siyaset
  3. V. Mehmed
Devlet & Siyaset · 1844–1918

V. Mehmed 1913'te siyasi gelişmeler

V. Mehmed ya da Mehmed Reşad (Osmanlıca: محمد خامس, romanize: Mehmed-i Hâmis) (2 Kasım 1844, İstanbul – 3 Temmuz 1918, İstanbul), Osmanlı İmparatorluğu'nun 35. padişahı ve 114.

Hayat çizgisi 10 kaynak Düzeltme öner
Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
184418801918
Önemli eserler İlk üretimler Önemli eserler Miras
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

V. Mehmed ya da Mehmed Reşad (Osmanlıca: محمد خامس, romanize: Mehmed-i Hâmis) (2 Kasım 1844, İstanbul – 3 Temmuz 1918, İstanbul), Osmanlı İmparatorluğu'nun 35. padişahı ve 114. İslam halifesi.

02

1913'te siyasi gelişmeler

—1913'te siyasi gelişmeler

23 Ocak 1913'te İttihat ve Terakkî Cemiyeti ileri gelen ismi olan Enver Paşa öncülüğündeki Yakup Cemil ve adamlarından bir İttihat ve Terakki Partisi fedai grubu Bâb-ı Âli'de bakanlar kurulu toplantısını bastı. Bu baskın sırasında Harbiye Nazırı Nâzım Paşa öldürüldü. Daha sonra Sadrazam Kıbrıslı Kâmil Paşa makamına giden baskıncılar, onun başına tabanca dayayarak istifaya zorladılar. Yerine İttihat ve Terakki Partisi'nin baş adamı olan Mahmut Şevket Paşa sadrazam oldu. Bâb-ı Âli Baskını olarak anılan bu olaydan sonra muhalefet şiddetli polis baskısıyla etkisiz hale getirildi. Kâmil Paşa hükûmetinin maliye ve dahiliye nazırları tutuklandı. En büyük muhalafet partisi olan Hürriyet ve İtilaf Partisi'nin liderlerinin birçoğu yurt dışına kaçtılar. Muhalefet gazeteleri kapatıldı. Mart 1913 Ahrar Partisi lideri olan Prens Sabahaddin'e yakın bazı kişilerin içinde yer aldığı bir hükûmet darbesi girişimi de ortaya çıkartıldı. Bu olay üzerine Ahrar Partisi liderleri Prens Sabahaddin ve Dr. Nihat Reşat'ta yurt dışına kaçtılar.

Bütün bunlar olurken Padişâh V. Mehmed'in ülke içindeki ve dışındaki siyasi olaylara karşı ilgisizliği devam ediyordu. Hatta dönemin sadrazâmı Mahmud Şevket Paşa anılarında padişahın memleket meseleleriyle hiç ilgilenmediğinden sık sık yakınıyor, dönemin Veliaht Şehzâdesi Yusuf İzzeddin Efendi, diğer şehzâdelerden Abdülmecid Efendi gibi kişiler dahil herkesin padişahın devlet yönetimindeki zaafından şikayet ettiğini belirtiyordu.

11 Haziran 1913'te Sadrazam Mahmut Şevket Paşa'nın Beyazıt Meydanı'nda makam otomobilinin içindeyken uğradığı silahlı suikast sonucunda ölmesi, İttihat ve Terakki Partisi'ne muhalefetin tamamen ezilmesine vesile oldu. Yurt dışında bulunan muhalefet liderlerinin çoğu gıyaben idama mahkûm edildi. Basın ve siyaset dünyasında İttihat ve Terakki Partisi aleyhtarı olarak tanınan 322 kişi Sinop'a sürüldüler.

V. Mehmed · diğer bölümler

← V. Mehmed profilinin tamamı

03

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1844

    Mehmed ya da Mehmed Reşad (Osmanlıca: محمد خامس, romanize: Mehmed-i Hâmis) (2 Kasım 1844, İstanbul – 3 Temmuz 1918, İstanbul), Osmanlı İmparatorluğu'nun 35.

    Önemli eserler tek kaynak
  2. 1872

    1872'de başkadını olan Kamures ile izdivaç yaparak aile kuran Osmanlı şehzadeleri arasına girdi.

    Önemli eserler tek kaynak
  3. 1876

    1876-1909 ağabeyi II.

    Önemli eserler tek kaynak
  4. 1908

    1908'de İkinci Meşrutiyet'in ilanından sonra veliaht olarak protokole göre "Devletû Necabetû Veliahd-ı Saltanat Reşat Efendi Hazretleri" şeref adını kullanarak törenlere iştirak etmeye başladı.

    İlk üretimler tek kaynak
  5. 1909

    31 Mart Olayı ardından 1909'da II.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 1910

    Yerine Roma Sefiri olan İbrâhim Hakkı Paşa göreve atandı ve 12 Ocak 1910'da yeni hükûmetini kurdu.

    Önemli eserler tek kaynak
  7. 1911

    Aynı yıl, Arnavut İsyanı çıktı ve bu ayaklanma 1 Ocak 1911'de üzerine gönderilen Harbiye Nazırı Mahmud Şevket Paşa komutasındaki güçler tarafından bastırıldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  8. 1912

    Mehmed'i zorladı ve 18 Ocak 1912'de Meclis-i Mebusan kapatıldı ve İstanbul'da sıkıyönetim ilan edildi.

    Önemli eserler tek kaynak
  9. 1913

    23 Ocak 1913'te İttihat ve Terakkî Cemiyeti ileri gelen ismi olan Enver Paşa öncülüğündeki Yakup Cemil ve adamlarından bir İttihat ve Terakki Partisi fedai grubu Bâb-ı Âli'de bakanlar kurulu toplantısını bastı.

    Önemli eserler tek kaynak
  10. 1914

    Mehmed 14 Kasım 1914'te Halife olarak İtilaf Devletleri'ne karşı cihat ilan etti.

    Önemli eserler tek kaynak
  11. 1916

    Hatta bazı Araplar 1916'da Arap Ayaklanması ile Osmanlılara karşı İngiliz kuvvetlerine katıldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  12. 1918

    3 Temmuz 1918 Çarşamba günü kalp yetmezliğinden 73 yaşında öldü.

    Miras tek kaynak
04

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

V. Mehmed Ahmed Muhtar Paşa Hüseyin Hilmi Paşa I. Abdülhamid I. Mahmud I. Mehmed I. Murad II. Abdülhamid II. Mahmud
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • V. Mehmed hayat hikâyesinde anıyor Ahmed Muhtar Paşa

    “Kortej protokolü sorunlarına çare olarak bu alaylarda padişahın yanına en kıdemli asker Gazi Ahmed Muhtar Paşa oturtulmaya başlandı.”

  • V. Mehmed hayat hikâyesinde anıyor Hüseyin Hilmi Paşa

    “Abdülhamid'in son sadrazamı olan Ahmed Tevfik Paşa İttihad ve Terakki Cemiyeti üyelerinin zorlamaları ile istifa etti ve yeni hükûmet Hüseyin Hilmi Paşa sadrazamlığı altında kuruld...”

  • V. Mehmed hayat hikâyesinde anıyor I. Abdülhamid
  • V. Mehmed hayat hikâyesinde anıyor I. Mahmud
  • V. Mehmed hayat hikâyesinde anıyor I. Mehmed
  • V. Mehmed hayat hikâyesinde anıyor I. Murad
  • V. Mehmed hayat hikâyesinde anıyor II. Abdülhamid
  • V. Mehmed hayat hikâyesinde anıyor II. Mahmud
05

Kaynaklar

10kaynak kaydı
4farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
12zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - V. Mehmed
    tr.wikipedia.org · erişim 26.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Sakaoğlu, Necdet (1999) Bu Mülkün Sultanları, İstanbul:Oğlak Yayınları ISBN 875-329-299-6 say.486
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "MEHMED V - TDV İslâm Ansiklopedisi". TDV İslam Ansiklopedisi. 23 Eylül 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Aralık 2021.
    arşiv · islamansiklopedisi.org.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Şimdi İstanbul Üniversitesi binası
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Uşaklıgil, Halit Ziya (2012 ilk baskı: ), Saray ve Ötesi, İstanbul: Özgür Yayınları, ISBN 9-754-47176=2
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  6. K·06
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Sakaoğlu, Necdet (1999) Bu Mülkün Sultanları, say.489, 491
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  7. K·07
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Ali Şükrü Çoruk, 100. Yıldönümünde Bir Gazeteci Suikastı[ölü/kırık bağlantı]
    mostar.com.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  8. K·08
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Bardakçı, Murat, Mahmud Şevket Paşa'nın Sadaret Günlüğü, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, Ekim 2018, s. 77.
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  9. K·09
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Tarihin Ruhu | İstanbul'da Son Kılıç Alayı | 13. Bölüm". youtube.com. 29 Aralık 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi.
    arşiv · www.youtube.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  10. K·10
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    SONYEL, SALAHİ (2008). Mustafa Kemal (Atatürk) Ve Kurtuluş Savaşı (1. bas.). TÜRK TARİH KURUMU.
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “V. Mehmed” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

06

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    10 kaynak ve 12 olayla ilk kayıt.

07

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
08

Buradan nereye?

aynı alan · devlet & siyaset

Bumin

Devlet & Siyaset

aynı alan · devlet & siyaset

III. Ahmed

Devlet & Siyaset · 1673–1736

aynı alan · devlet & siyaset

I. Melikşah

Büyük Selçuklu İmparatorluğu'nun üçüncü sultanı olan Türk hükümdarı · 1055–1092

Devlet & Siyaset alanındaki tüm profiller →