Kısaca kimdir?
Türk Hava Yolları, Türkiye'nin ulusal, bayrak taşıyıcı hava yolu şirketidir. Merkezi İstanbul'da bulunan şirketin uçuş ağı Avrupa, Orta Doğu, Uzak Doğu, Kuzey Afrika, Orta Afrika, Güney Afrika, Okyanusya, Kuzey ve Güney Amerika'ya kadar uzanmaktadır.
Amerikalı havacılık derecelendirme kurumu AviRate tarafından 2018 yılında verilen 5 yıldızlı küresel hava yolu ödülünü günümüze kadar taşımaktadır.
Skytrax'ın 2016 ödüllerine göre arka arkaya 6. kez Avrupa'nın en iyi hava yolu seçilmiştir. Ayrıca pek çok alanda yüksek dereceler elde etmiştir. Star Alliance üyesi Türk Hava Yolları; 127 ülkede, 53'ü iç hat, 287'si dış hat olmak üzere 335 şehir ve 340 havaalanına uçmaktadır. Bu geniş uçuş ağı sayesinde dünyanın en çok ülkesine sefer düzenleyen havayolu unvanına sahiptir.
Ayrıca Türk Hava Yolları'nın, Antalya merkezli SunExpress hava yolunda Lufthansa ile %50-%50 ortaklığı, Saraybosna merkezli B&H hava yollarında %49 ortaklığı ve Tiran merkezli Air Albania'da ise %49,12 ortaklığı vardır. İstanbul merkezli AJet hava yolu markasının da sahibidir. Türk Hava Yolları 2015 yılında 61,2 milyon, 2018 yılında 75,2 milyon, 2019 yılında 74,3 milyon, 2020 yılında 28 milyon, 2021 yılında 44,8 milyon, 2023 yılında 83,4 milyon, 2024 yılında 85,2 milyon yolcu taşımıştır.
Gündemde
Başlıklar yayın kuruluşlarının RSS akışlarından ve konu sayfalarından otomatik eşlenir; sayfa açıkken kendiliğinden yenilenir. Haberin tamamı kaynağındadır.
Hayat hikâyesi
02.1İlk yıllar
- 20 Mayıs 1933 tarihli 2186 sayılı kanunla kurulan ve ilk adı Havayolları Devlet İşletme İdaresi olan Türk Hava Yolları, 1935 yılına kadar Millî Savunma Bakanlığı'na bağlı kaldıktan sonra 2744 sayılı kanunla, Bayındırlık Bakanlığı'na bağlanmıştır. 5 uçak ve 23 koltuk kapasitesi ile Ağustos 1933 tarihinde operasyona başlamıştır. İlk uçağı Amerikan Curtiss imalatı 208 seri numaralı Kelebek adı verilen King Bird D-2 uçağı idi. Tanesi 25.555 dolara satın alınan çift motorlu uçak, sadece beş yolcu taşıyabiliyordu. Uçağın ilk seferi 3 Şubat 1933'te İstanbul'dan Eskişehir aktarmalı Ankara uçuşu olmuştur. King Bird D-2'ler yerini İngiliz De Havilland imalatı DH.89A Dragon Rapide (1936) ve DH.86B Dragon Express'lere (1937) bırakmıştır.
- 2 adet Curtiss King Bird D-2 (5 koltuklu)
- 2 adet Junkers F-13 Limozin (4 koltuklu)
- 1 adet Tupolev ANT-9 (10 koltuklu)
- 1935 yılında Bayındırlık Bakanlığı'na, 03.06.1938 tarih ve 3424 sayılı kanunla, Devlet Hava Yolları Umum Müdürlüğü'ne çevrilmiş ve katma bütçeli bir idare olarak Ulaştırma Bakanlığı'na bağlanmıştır.
- İlk uluslararası sefer 12 Şubat 1947 tarihinde Atina'ya yapıldı. Devlet Hava Yolları pilotları Orhan Ayata ve Adil Gözender yönetimindeki, TC-ABA tescil kodlu Douglas DC-3 uçağı o gün saat sabah 10.00'da Ankara'dan havalanmış, İstanbul'da duraklama yaptıktan sonra Atina'ya hareket etmiştir. Yolculuk toplam 2 saat 40 dakika sürmüştür. DHY Genel Müdürü Osman Nuri Baykal da uçakta bulunan heyet içindedir.
- Basın Yayın ve Enformasyon Genel Müdürlüğü bu ânı; “Devlet Hava Yolları Genel Müdürlüğü'nün, Ankara ile Atina arasında uçak servisi tesisi için Yunan Hükûmetiyle bir müddetten beri yapmakta olduğu müzakereler neticelenmiş ve ilk tecrübe uçağı bu sabah saat 10'da Atina'ya gitmek üzere Ankara'dan hareket etmiştir. Douglas DC-3 (Douglas DC-3) tipinde çift motorlu olan bu uçak, bugün İstanbul'dan kalkacak ve yarın sabah Atina'ya gidecektir” şeklinde duyurmuştur.
- Atina seferinden sonra, Türk Hava Yolları'nın yakın zamanda uluslararası uçuş noktalarına Lefkoşa, Beyrut ve Kahire de eklenmiştir.
- 21 Mayıs 1955 tarihli ve 6623 sayılı kanunla Devlet Hava Yolları Umum Müdürlüğü kaldırılmış, Türk Hava Yolları Anonim Ortaklığı adı ile "her nevî hava nakliyatı ve buna müteferri yapmak ve hususî hukuk hükümlerine göre idare edilmek üzere Hükûmete bir Anonim Ortaklık kurma" yetkisi verilmiştir. 20 Şubat 1956 tarihinde Esas Mukavelenâmesi'nin Bakanlar Kurulunca tasdik edilmesi, Ticaret Sicili'ne kayıt ve ilan olunması ile Türk Hava Yolları Anonim Ortaklığı kurulmuş ve 1 Mart 1956 tarihinde faaliyete geçmiştir. Kuruluşundaki sermayesi 60 Milyon TL idi.
02.21955-1999 (Jet dönemi)
- Kamuya ait bir anonim ortaklık olarak kurulduğundan en büyük ortak TC Maliye Vekâleti'ne bağlı olan Hazine Müsteşarlığı idi. 1956'da anonim ortaklık olurken katılan diğer kurucu ortaklar şunlardır:
- Cumhuriyet Matbaacılık ve Gazetecilik T.A.Ş.
- Sedat Simavi Halefleri, Haldun ve Erol Simavi Kolektif Şirketi
- Sefa Kılıçoğlu, Yeni Sabah Gazetesi Sahibi
- Ercüment Karacan, Milliyet Gazetesi Sahibi
- Vatan Gazetecilik ve Matbaacılık T.A.Ş
- Hayat Mecmuası Tifdruk Matbaacılık Sanayi A.Ş.
- Mithat Perin, İstanbul Ekspres Gazetesi Sahibi
- Yusuf Ziya Ortaç, Akbaba Yayınevi Sahibi;
- İlk İdare Meclisi (Yönetim Kurulu) Başkanı Rıza Çerçel, üyeler ise Osman Nebioğlu ve Semih Sipahioğlu idi. 1959'da açılan bir yarışma sonucunda mevcut logo ilk kez kullanılmaya başladı.
- 1964'te Brüksel, Münih ve Tel Aviv, 1965'te Amsterdam, Belgrad ve Tebriz, 1967'de Zürih, Budapeşte ve Cenevre, 1969'da Köln,1971'de Düsseldorf ve Stuttgart, 1972'de Hannover ve Hamburg, 1973'te Kopenhag, Berlin ve Nürnberg hatları açıldı.
- Türk Hava Yolları, 1984 yılında 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile 60 milyar TL sermaye ile Kamu İktisadi Teşebbüsü statüsüne geçti. 1985 yılında 4 adet A310 uçağının filoya katılması ile, ilk uluslararası uçuştan yaklaşık 40 yıl sonra Uzak Doğu ve Atlantik ötesi uçuşlar başladı. Bu destinasyonlar Bangkok, New York ve Singapur'du. Ancak uçakların menzilinin yeterince uzun olmamasından dolayı bu uçuşlar yakıt ikmali için duraklamalı olarak icra edilmekteydi. 1987'de Brüksel duraklamalı ilk New York seferi yapıldı. 1990 yılında 700 milyar TL sermayeye ulaşan Türk Hava Yolları, Kamu Ortaklığı İdaresi'ne bağlandı.
- Ocak 1990'da Bangkok, New York ve Singapur gibi uzun uçuşları duraklamasız icra etmek için hava yoluna bağlı bir iç kurul, Airbus A340 ve McDonnell Douglas MD-11 uçaklarını değerlendirerek Mart ayında Airbus A340 modelini sipariş etmiştir. Bu sayede Uzak Doğu ve Atlantik ötesi destinasyonların sayısı artmıştır; 9 Ağustos 1993'te İstanbul-Tokyo uçuşları başlamış ve onu ilerleyen zamanda Hong Kong hattı izlemiştir. Temmuz 1994'te İstanbul-New York arası ilk duraklamasız sefer yapılmıştır. 7 Mayıs 1997'de İstanbul-Chicago hattının açılmasıyla Türk Hava Yolları, ABD'deki ikinci uçuş noktasını destinasyonları arasına eklemiştir. 1997 ve 1998 yıllarında Osaka ve Tokyo'ya hizmet vermek için Japan Airlines ile iş birliği yapıldı. 2000 yılında, sipariş edilen son A340'ın teslim alınmasıyla beraber filodaki A340 sayısı 9 olmuştur. Filoya katılan dördüncü A340 olan TC-JDM, yaşadığı garip teknik sorunlar nedeniyle teknik personel arasında Deli Mike takma adını almıştır.
- 2000'de Atatürk Havalimanı'nın yeni terminalinin açılmasıyla beraber 2000li yıllar ve 2010'lu yılların başlarında Türk Hava Yolları filosuna A330 ve B777-300ER uçaklarının dahil olmaya başlamasıyla havayolu, başta Uzak Doğu ve okyanus aşırı noktalar olmak üzere uçuş ağını genişletmeye başladı. Özellikle B777 uçaklarının uzun menzili sayesinde 2010 yılından itibaren Los Angeles, San Franc
02.3Hava yolu ittifakları
Türk Hava Yolları, ilk hava yolu ittifakı deneyimini 1990'ların ikinci yarısında yaşamıştır. Bu dönemde, Swissair öncülüğünde kurulan Qualiflyer grubuna 31 Mart 1998 tarihinde üye olmuştur.
Bu kapsamda, Türk Hava Yolları'nın 1989 yılından beri yürüttüğü Sık Uçan Yolcu Programı (Frequent Flyer), Qualiflyer programı ile entegre edilmiştir. Ancak, ittifak beklendiği gibi sonuç vermemiş ve Türk Hava Yolları 2000 yılında Qualiflyer grubundan ayrılmıştır.
Bu gelişmenin ardından, Türk Hava Yolları sık uçan yolcu programı yeniden yapılandırılmış ve yoluna 'Miles&Smiles' adı altında devam etmiştir.
Türk Hava Yolları'nın ikinci ittifak denemesi ise, ilkinden tam 10 yıl sonra gerçekleşmiş ve 1 Nisan 2008 tarihinde İstanbul'da imzalanan anlaşma ile şirket bu kez, Lufthansa'nın başını çektiği (SA) Star Alliance'a üye olmuştur.
02.4Ortak uçtuğu hava yolları
- Şubat 2016 itibarıyla Türk Hava Yolları'nın ortak uçuş anlaşmasının bulunduğu havayolu şirketleri aşağıda listelenmiştir:
- Adria Airways
- Aegean Airlines
- Air Astana
- Air Canada
- Air China
- Air India
- Air Kyrgyzstan
- Air Malta
- Air New Zealand
- All Nippon Airways
- Asiana Airlines
- Austrian Airlines
- Avianca
- Azerbaijan Airlines
- Croatia Airlines
- EgyptAir
- Ethiopian Airlines
- Etihad Airways
- EVA Air
- Garuda Indonesia
- Hawaiian Airlines
- Iran Air
- Jetblue Airways
- Kuwait Airways
- Lufthansa
- Luxair
- LOT Polish Airlines
- Malaysia Airlines
- Oman Air
- Pakistan International Airlines
- Philippine Airlines
- Royal Air Maroc
- Royal Brunei Airlines
- Royal Jordanian
- RwandAir
- Scandinavian Airlines
- Singapore Airlines
- Swiss International Air Lines
- TAP Portugal
- Thai Airways International
- Ukraine International Airlines
- United Airlines
- UTair
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Türk Hava Yolları hayat hikâyesinde anıyor Air Albania
“Ayrıca Türk Hava Yolları'nın, Antalya merkezli SunExpress hava yolunda Lufthansa ile %50-%50 ortaklığı, Saraybosna merkezli B&H hava yollarında %49 ortaklığı ve Tiran merkezli Air...”
-
Türk Hava Yolları hayat hikâyesinde anıyor Deli Mike
“Filoya katılan dördüncü A340 olan TC-JDM, yaşadığı garip teknik sorunlar nedeniyle teknik personel arasında Deli Mike takma adını almıştır.”
-
Türk Hava Yolları hayat hikâyesinde anıyor Ercüment Karacan
“• Sedat Simavi Halefleri, Haldun ve Erol Simavi Kolektif Şirketi • Sefa Kılıçoğlu, Yeni Sabah Gazetesi Sahibi • Ercüment Karacan, Milliyet Gazetesi Sahibi • Vatan Gazetecilik ve Ma...”
-
Türk Hava Yolları hayat hikâyesinde anıyor Erol Simavi
“• Sedat Simavi Halefleri, Haldun ve Erol Simavi Kolektif Şirketi • Sefa Kılıçoğlu, Yeni Sabah Gazetesi Sahibi • Ercüment Karacan, Milliyet Gazetesi Sahibi • Vatan Gazetecilik ve Ma...”
-
Türk Hava Yolları hayat hikâyesinde anıyor Mithat Perin
“• Mithat Perin, İstanbul Ekspres Gazetesi Sahibi • Yusuf Ziya Ortaç, Akbaba Yayınevi Sahibi; İlk İdare Meclisi (Yönetim Kurulu) Başkanı Rıza Çerçel, üyeler ise Osman Nebioğlu ve S...”
-
Türk Hava Yolları hayat hikâyesinde anıyor Osman Nebioğlu
“• Mithat Perin, İstanbul Ekspres Gazetesi Sahibi • Yusuf Ziya Ortaç, Akbaba Yayınevi Sahibi; İlk İdare Meclisi (Yönetim Kurulu) Başkanı Rıza Çerçel, üyeler ise Osman Nebioğlu ve S...”
-
Türk Hava Yolları hayat hikâyesinde anıyor Yusuf Ziya Ortaç
“• Mithat Perin, İstanbul Ekspres Gazetesi Sahibi • Yusuf Ziya Ortaç, Akbaba Yayınevi Sahibi; İlk İdare Meclisi (Yönetim Kurulu) Başkanı Rıza Çerçel, üyeler ise Osman Nebioğlu ve S...”
-
Türk Hava Yolları kendi hikâyesinde anılıyor Erdal İnönü
“Cenazesi, 2 Kasım Cuma günü akşam saatlerinde Türk Hava Yollarının tarifeli uçağıyla Ankara'ya getirildi.”
Kaynaklar
Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Profil oluşturuldu
0 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.