biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Kültür & Sanat
  3. Tahsin Kalender
Taş ustası · 1942–2020

Tahsin Kalender

Tahsin Kalender (1942, Erkizan, Ahlat, Bitlis - 26 Kasım 2020), Türk taş ustası.

Hayat çizgisi 5 kaynak Düzeltme öner
Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
194219802020
Önemli eserler Miras Önemli eserler Miras
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Tahsin Kalender (1942, Erkizan, Ahlat, Bitlis - 26 Kasım 2020), Türk taş ustası.

Anadolu Türk mimarisinde kullanılan Ahlat taşı ustalığı geleneğinin bir temsilcisidir. Ahlat yöresindeki kümbet tarzına uygun olarak inşa ettiği Abdurrahman Gazi Türbesi en önemli eseridir. 2012'de taş ustalığı yapımı alanında Türkiye'nin Yaşayan İnsan Hazineleri Ulusal Envanteri'ne girmiştir.

02

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1942

    Tahsin Kalender (1942, Erkizan, Ahlat, Bitlis - 26 Kasım 2020), Türk taş ustası.

    Önemli eserler tek kaynak
  2. 1948

    30 ay askerlik yaptıktan sonra 1948'de terhis oldu ve yaşamını taş işçiliği yaparak sürdürdü.

    Önemli eserler tek kaynak
  3. 1974

    Ahlat'ın Halife Ömer zamanında 641 yılında Müslüman Arap İmparatorluğu tarafından fethi sırasında vurulup can veren Abdurrahman Gazi adlı tarihî şahsiyet için 1974 yılında Ahlat Müftülüğünce yaptırılan türbe, en önemli eserlerindendir.

    Önemli eserler tek kaynak
  4. 2004

    2004 yılında Geleneksel El Sanatları Vakfı (GESAV) tarafından ödüle layık görüldü.

    Önemli eserler tek kaynak
  5. 2008

    Taş ustalığını 2008'de bıraktı.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 2009

    Şiirle de uğraşan Kalender'in, 70 kadar şiirini içeren Ahlatlı Tahsin Usta adlı şiir kitabı, 2009'da Ahlat Kültür, Sanat ve Çevre Vakfı tarafından yayımlandı.

    Önemli eserler tek kaynak
  7. 2010

    Tahsin Kalender, UNESCO Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesi kapsamında 2010'de Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından Yaşayan İnsan Hazinesi ilan edildi.

    Miras tek kaynak
  8. 2012

    2012'de taş ustalığı yapımı alanında Türkiye'nin Yaşayan İnsan Hazineleri Ulusal Envanteri'ne girmiştir.

    Önemli eserler tek kaynak
  9. 2020

    26 Kasım 2020'de öldü.

    Miras tek kaynak
03

Hayat hikâyesi

03.1Hayatı

Oldum taş ustası çıktım ortaya,

Gırani yaptırdım Hanifi ustaya,

Ziveledim köşeyi vurdum baltaya,

Hımları doldurdum çıktım şipanaya.

1928'de Ahlat ilçesinin Erkizan (Ergezen) köyünde doğdu. Babası, Şemsettin Kalender'dir. I. Dünya Savaşı yıllarında ölen amcası Selim, Ahlat'ın eski taş ustalarındandı. Tahsin Kalender, ilkokulu 1939'da tamamladıktan sonra babası ile birlikte rençperlik yaptı. 17 yaşında inşaatlarda çalışmaya başladı. 30 ay askerlik yaptıktan sonra 1948'de terhis oldu ve yaşamını taş işçiliği yaparak sürdürdü.

Mesleğin inceliklerini Mustafa Kara, Mustafa Subaşı ve İhsan Alçiçek adlı ustalardan öğrendi. Konya, Kayseri ve Erzurum gibi önemli Orta Çağ şehirlerini ziyaret etti ve Selçuklu dönemine ait yapılardan etkilendi. Meslek hayatında konut, okul, cami, minare, çeşme, türbe, değirmen, tandır evi, ahır gibi farklı türlerde beş yüzden fazla yapı inşa etti. Marangozluk ve mezar taşı işlemeciliğiyle de uğraştı. "Tahsin Usta" olarak tanındı.

Ahlat'ın Halife Ömer zamanında 641 yılında Müslüman Arap İmparatorluğu tarafından fethi sırasında vurulup can veren Abdurrahman Gazi adlı tarihî şahsiyet için 1974 yılında Ahlat Müftülüğünce yaptırılan türbe, en önemli eserlerindendir. Tamamı Ahlat taşından yapılan Abdurrahman Gazi türbesinde ilçedeki türbe ve kümbetlerde işli Selçuklu dönemine ait motifleri kullanmıştır. Kalender'in ismi, türbenin batı penceresi üzerinde ismi "Amel Tahsin bini Şemsüddin" şeklinde yazılıdır.

Tahsin Kalender, ustalar yetiştirerek sanatını gelecek kuşaklara aktardı. 2004 yılında Geleneksel El Sanatları Vakfı (GESAV) tarafından ödüle layık görüldü. Taş ustalığını 2008'de bıraktı.

Şiirle de uğraşan Kalender'in, 70 kadar şiirini içeren Ahlatlı Tahsin Usta adlı şiir kitabı, 2009'da Ahlat Kültür, Sanat ve Çevre Vakfı tarafından yayımlandı.

Tahsin Kalender, UNESCO Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesi kapsamında 2010'de Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından Yaşayan İnsan Hazinesi ilan edildi. 26 Kasım 2020'de öldü.

03.2Ödüller

• 2012 Yaşayan İnsan Hazinesi Ödülü

04

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Tahsin Kalender Mustafa Kara
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Tahsin Kalender hayat hikâyesinde anıyor Mustafa Kara

    “Mesleğin inceliklerini Mustafa Kara, Mustafa Subaşı ve İhsan Alçiçek adlı ustalardan öğrendi.”

05

Kaynaklar

5kaynak kaydı
4farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
9zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Tahsin Kalender
    tr.wikipedia.org · erişim 03.10.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Davulcu, Mahmut (15 Temmuz 2015). "Ahlat Yöresi Taş Ustalığı Geleneğinin Somut Olmayan Kültürel Miras Açısından Önemi ve Yapı Ustası Tahsin Kalender". Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi. 3 (7): 48-80. doi:10.33692...
    doi.org · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Tahsin Kalender". Yaşayan Miras ve Kültürel Etkinlikler Genel Müdürlüğü. 14 Şubat 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Şubat 2025.
    yakegm.ktb.gov.tr · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Şener Toktaş, Serdar Adıyaman. "Tahsin usta 65 yıl boyunca Ahlat taşına şekil verdi". Anadolu Ajansı. 22 Eylül 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Şubat 2025.
    aa.com.tr · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Serdar Adıyaman. "'Yaşayan İnsan Hazinesi' Tahsin Kalender hayatını kaybetti". Anadolu Ajansı. 27 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Şubat 2025.
    aa.com.tr · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Tahsin Kalender” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

06

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    5 kaynak ve 9 olayla ilk kayıt.

07

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
08

Buradan nereye?

aynı alan · kültür & sanat

Mustafa Başoğlu

Türkiye Sağlık İşçileri Sendikası'nın ilk genel başkanı, eski milletve... · 1933–2012

aynı alan · kültür & sanat

Fuat Gürel

Kültür & Sanat · d. 1971

aynı alan · kültür & sanat

Türkiye Millî Paralimpik Komitesi

Kültür & Sanat

Kültür & Sanat alanındaki tüm profiller →