biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Kültür & Sanat
  3. Sıtkı Olçar
Çini ustası · 1948–2010

Sıtkı Olçar

Sıtkı Olçar (1948, Kütahya - 15 Kasım 2010, İstanbul), Türk çini ustası.

Hayat çizgisi 9 kaynak Düzeltme öner
Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
194819802010
Önemli eserler Miras
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Sıtkı Olçar (1948, Kütahya - 15 Kasım 2010, İstanbul), Türk çini ustası.

2008'de çini sanatı alanında Türkiye'nin Yaşayan İnsan Hazineleri Ulusal Envanteri'ne girmiş bir kültürel miras taşıyıcısıdır. "Sıtkı" imzasıyla imzaladığı yapıtları dünyanın çeşitli müzelerinde ve koleksiyonlarında bulunur. "Çininin Picassosu" ve "Çini Dervişi" gibi adlarla da anılır.

02

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1948

    Sıtkı Olçar (1948, Kütahya - 15 Kasım 2010, İstanbul), Türk çini ustası.

    Önemli eserler tek kaynak
  2. 1970

    Terzi esnafı olan babasının desteğiyle 1970 yılında "Kâmil Çini" adında bir dükkan açtı.

    Önemli eserler tek kaynak
  3. 1973

    Değişik form ve desen üretme talebi, çiniciler tarafından tepkiyle karşılanınca, 1973 yılında fikirlerine olumlu yaklaşan bazı ustalarla (Abdülmennan Usta, Bahattin Usta, İsmail Usta) beraber Osmanlı Çini Atölyesi adında küçük bir atölye kurdu.

    Önemli eserler tek kaynak
  4. 1980

    1980'lerden itibaren özellikle İznik çinileri üzerine çalıştı.

    Önemli eserler tek kaynak
  5. 1986

    1986'da Yunanistan'ın Volos kentinde düzenlenen Beşinci Balkan Ülkeleri El Sanatları Fuar ve Festivali'ne Türkiye'yi temsil etmek üzere gönderilmesi hayatında bir dönüm noktası oldu.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 2001

    Kütahya’nın simgesi olan seramik sanatının uluslararası tanıtımına yaptığı katkılar ve aldığı büyük ödüllerden dolay 2001'de Yerel Televizyonlar Birliği (YTB)tarafından her ilden bir kişiye verilen 'Halk kahramanı' ödülüne layık görüldü.

    Önemli eserler tek kaynak
  7. 2008

    2008'de çini sanatı alanında Türkiye'nin Yaşayan İnsan Hazineleri Ulusal Envanteri'ne girmiş bir kültürel miras taşıyıcısıdır.

    Miras tek kaynak
  8. 2010

    15 Kasım 2010'da İstanbul'da öldü.

    Miras tek kaynak
  9. 2019

    Kütahya çiniciliğine katkıları, "Kütahya Çiniciliğinde Sıtkı (Olçar) Usta" (2019) başlıklı yüksek lisans tezine konu oldu.

    Önemli eserler tek kaynak
03

Hayat hikâyesi

03.1Hayatı

1948 yılında Kütahya'da doğdu. Selçuklular devrinde Kütahya'ya yerleşmiş bir aileye mensuptur. Çocukluğunda bir süre Mersin'de yaşadı; ilköğrenimini Kütahya'da tamamladı.

Çini sanatına Kütahyalı çinicilerden çini alım satımı yaparak başladı. Terzi esnafı olan babasının desteğiyle 1970 yılında "Kâmil Çini" adında bir dükkan açtı. Değişik form ve desen üretme talebi, çiniciler tarafından tepkiyle karşılanınca, 1973 yılında fikirlerine olumlu yaklaşan bazı ustalarla (Abdülmennan Usta, Bahattin Usta, İsmail Usta) beraber Osmanlı Çini Atölyesi adında küçük bir atölye kurdu. Eski ustalardan çini yapımını öğrendikten sonra Kütahya ve Kütahya dışındaki çeşitli fabrikaları müzeleri ve atölyeleri gezerek değişik teknikler hakkında bilgi sahibi oldu, üniversitelerde araştırmalar yaptı. Yapıtlarını ‘Sıtkı’ olarak imzaladı.

Olçar, 13. yüzyıl Selçuklu çinilerinde kullanılan mat turkuaz maviyi elde etmek için gerekli fırınlama ve sırlama tekniğin bulmak üzere yaklaşık beş yıl çalıştı. 1980'lerden itibaren özellikle İznik çinileri üzerine çalıştı. 16. yüzyıl İznik çinilerinde 50 yıl boyunca kullanılan, sonra sırrı unutulan mercan kırmızısı rengini elde etmek için sekiz yıl çalıştı. Karo ve İznik kırmızısı deneyleri yüzünden satacak çini üretemez olunca bu hayalinden vazgeçerek İznik çini fırınını yaktı. İlgisi, Antik Çanakkale seramiklerine yöneldi. Yok olmakta olan Çanakkale seramiklerini de yeni bir yorumla ele aldı. Değişik form ve desenlerde çini objeler yaptırmak isteyen Artisan Sanat Galerisi'nin sahibi Ertan Mestçi’nin fikirleri üzerine çalışıp hayalindekileri hayata geçirmesi üzerine tanındı. Sıtkı Usta’nın ününü duyarak Kütahya’ya gelen fotoğrafçı Ersin Alok, Olçar’ın uluslararası bir üne kavuşmasına öncülük etti.

1980'lerden itibaren yurt içinde ve yurt dışında sergiler açtı. 1986'da Yunanistan'ın Volos kentinde düzenlenen Beşinci Balkan Ülkeleri El Sanatları Fuar ve Festivali'ne Türkiye'yi temsil etmek üzere gönderilmesi hayatında bir dönüm noktası oldu. Festivale gelen sanatçılardan ve kullandıkları tekniklerden faydalandı. Yurtdışı deneyimlerinde gördüğü ülkelerin müzelerinden ve kültüründen bazı şeyleri eserlerine uyarladı.

Bazen motif, bazen form, bazense kavramdan yola çıkarak "İznikler, Kütahya tabakları, Çintemaniler, Hatayiler, Yelkenliler, Balıklar, Rumiler, Kaplumbağalar, Kuşlar, Kediler, Atlar, Sefer Tasları, Lazımlıklar, Piri Reisler, Çanakkale Evleri,Ayasofya Mozaikleri, Bizans Mozaikleri" gibi seriler hazırladı. Eserleri İngiltere'deki British Museum, Danimarka’daki Louisiana Museum, Norveç Deniz Müzesi, Amerika Birleşik Devletleri’ndeki lndiana Art Museum gibi çeşitli müzelerde ve özel koleksiyonlarda yer aldı.

Çinicilik alanında çalışmaları yanında Kütahya'nın tanıtılması, Frig vadisinin bir kamp ve turizm bölgesi olması için çalıştı. 18 yıl boyunca her yıl Frig Vadisi'nde kamp düzenledi. "Sivil Havacılık Olimpiyatı”, “Rahvan At Yarışları" gibi etlinliklerin düzenlenmesine öncülük etti. Yaşadığı yörenin sorunları ile ve hayır işleri ile uğraştı. Kütahya’nın simgesi olan seramik sanatının uluslararası tanıtımına yaptığı katkılar ve aldığı büyük ödüllerden dolay 2001'de Yerel Televizyonlar Birliği (YTB)tarafından her ilden bir kişiye verilen 'Halk kahramanı' ödülüne layık görüldü.

2008 yılında UNESCO Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesi kapsamında UNESCO Bilim Kurulu tarafından verilen Yaşayan İnsan Hazinesi unvanına layık görüldü.

15 Kasım 2010'da İstanbul'da öldü.

03.2Hakkındaki yayınlar

Sıtkı Olçar'ın ölümününün 10. yıldönümünde anıları kızı Kübra Olçar Erden tarafından "Babamı Alan Martı" adıyla kitaplaştırıldı. Kütahya çiniciliğine katkıları, "Kütahya Çiniciliğinde Sıtkı (Olçar) Usta" (2019) başlıklı yüksek lisans tezine konu oldu.

04

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Sıtkı Olçar Ersin Alok
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Sıtkı Olçar hayat hikâyesinde anıyor Ersin Alok

    “Sıtkı Usta’nın ününü duyarak Kütahya’ya gelen fotoğrafçı Ersin Alok, Olçar’ın uluslararası bir üne kavuşmasına öncülük etti.”

05

Kaynaklar

9kaynak kaydı
9farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
9zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Sıtkı Olçar
    tr.wikipedia.org · erişim 03.10.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Erdem, Alper (2019). "Kütahya çiniciliğinde Sıtkı (Olçar) Usta". Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü yüksek lisans tezi. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler...
    tez.yok.gov.tr · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Erden, Kübra Olçar; Keskin, İsmail (15 Eylül 2023). "Unesco Yaşayan İnsan Hazinesi Sitki Usta (Olçar) Çinilerinin E Twinning Projesi Kapsaminda Yeniden Yorumlanmasi". D-Sanat. 22 Ocak 2025 tarihinde kaynağından arşivlend...
    dergipark.org.tr · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Oğuzhan KILIÇ (15 Kasım 2010). "Ünlü çini ustası Sıtkı Olçar vefat etti". Hürriyet. 22 Ocak 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Ocak 2025.
    hurriyet.com.tr · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Özgeçmiş - Sıtkı OLÇAR (Sıtkı USTA)". Sıtki.com.tr. 29 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Ocak 2025.
    sitki.com.tr · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  6. K·06
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Kütahya Sıtkı Usta'ya neden zulüm yapıyor? Kentin çok ilerisinde de ondan". MİMDAP. 26 Eylül 2010. 24 Ocak 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Ocak 2025.
    mimdap.org · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  7. K·07
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Halkın Kahramanları seçildi". NTV. 22 Ocak 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Ocak 2025.
    arsiv.ntv.com.tr · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  8. K·08
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Sıtkı OLÇAR (1948-2010)". Yaşayan Miras ve Etkinlikler Genel Müdürlüğü. 22 Ocak 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Ocak 2025.
    yakegm.ktb.gov.tr · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  9. K·09
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Editör (30 Kasım 2020). "Bir Sıtkı Olçar öyküsü: Babamı Alan Martı". Ters Dergi. 22 Ocak 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Ocak 2025.
    tersdergi.com · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Sıtkı Olçar” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

06

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    9 kaynak ve 9 olayla ilk kayıt.

07

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
08

Buradan nereye?

aynı alan · kültür & sanat

Etem Gören

Eski futbolcu · d. 1960

aynı alan · kültür & sanat

Fazıl Bilge

Asker · 1897–1961

aynı alan · kültür & sanat

Kudret Özersay

Kültür & Sanat · d. 1973

Kültür & Sanat alanındaki tüm profiller →