biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Tarih & Siyaset
  3. Sened-i İttifak
Anayasal Belge / Siyasi Sözleşme · d. 1808

Sened-i İttifak

Sened-i İttifak, 1808 yılında Osmanlı Devleti'nde merkezî otorite ile taşra âyanları arasında imzalanan, devlet iktidarını sınırlandırmayı amaçlayan ilk anayasal nitelikli belgedir. Türk anayasacılık hareketlerinin başlangıcı kabul edilen bu metin, mutlak mona...

Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
Kayıt yok1809–2026
18081920bugün
Önemli eserler
01

Kısaca kimdir?

1807 Kabakçı Mustafa İsyanı ile başlayan ve III. Selim'in ölümüyle sonuçlanan süreç, Osmanlı Devleti'nde büyük bir otorite boşluğu yaratmıştı. Alemdar Mustafa Paşa, Şehzade Mahmud'u tahta çıkararak bu krizi sonlandırmış ve sadrazamlık makamına gelmiştir. Bu dönemde taşrada güçlenen âyanlar ile merkezî otorite arasındaki dengeyi kurmak amacıyla, 1808 yılında İstanbul'da toplanan âyanlarla bu sözleşme imzalanmıştır.

02

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1808

    Sened-i İttifak'ın İmzalanması

    Alemdar Mustafa Paşa öncülüğünde merkezî otorite ile âyanlar arasında sözleşmenin imzalanması.

    Önemli eserler kaynak eşleşmedi
  2. 1808

    Alemdar Mustafa Paşa'nın Ölümü

    Yeniçeri isyanı sonucu Alemdar Mustafa Paşa'nın ölümü ve belgenin fiilen etkisizleşmesi.

    Miras kaynak eşleşmedi
03

Hayat hikâyesi

03.1İçerik ve Hukuki Nitelik

Sened-i İttifak, bir giriş, yedi şart ve bir zeyil bölümünden oluşur. Belge, âyanların sadrazama ve padişahın mutlak vekili olan makamlara itaatini şart koşarken, aynı zamanda devletin kanun dışı uygulamalarına karşı bir denetim hakkı tanır. İşkencenin yasaklanması ve karşılıklı kefalet esası, belgenin hukuk tarihindeki özgün yerini belirleyen temel unsurlardır.

03.2Siyasi Etkileri ve Tarihsel Değerlendirme

Belge, II. Mahmud'un iktidarını sağlamlaştırmasının ardından işlevsiz kalmış ve âyanların tasfiyesiyle etkisini yitirmiştir. Ancak, anayasa hukukçuları tarafından Türk tarihindeki ilk anayasal belge olarak kabul edilmesi, onun siyasi düşünce tarihindeki yerini korumaktadır. Modern katılımcı bir anayasa olmasa da, iktidarın sınırlandırılması fikrinin Osmanlı düşünce yapısına girişi açısından kritik bir öneme sahiptir.

04

Üretimleri

1808 · ESER Sened-i İttifak Metni

Sened-i İttifak Metni

Anayasal Sözleşme

Osmanlı'nın ilk anayasal belgesi kabul edilir.

05

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Sened-i İttifak Alemdar Mustafa Paşa I. Mahmud I. Selim II. Mahmud II. Selim III. Selim Kabakçı Mustafa Kadı Abdurrahman Paşa
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Sened-i İttifak hayat hikâyesinde anıyor Alemdar Mustafa Paşa

    “Alemdar Mustafa Paşa, Şehzade Mahmud'u tahta çıkararak bu krizi sonlandırmış ve sadrazamlık makamına gelmiştir.”

  • Sened-i İttifak hayat hikâyesinde anıyor I. Mahmud
  • Sened-i İttifak hayat hikâyesinde anıyor I. Selim
  • Sened-i İttifak hayat hikâyesinde anıyor II. Mahmud
  • Sened-i İttifak hayat hikâyesinde anıyor II. Selim
  • Sened-i İttifak hayat hikâyesinde anıyor III. Selim
  • Sened-i İttifak hayat hikâyesinde anıyor Kabakçı Mustafa

    “1807 Kabakçı Mustafa İsyanı ile başlayan ve III.”

  • Sened-i İttifak kendi hikâyesinde anılıyor Kadı Abdurrahman Paşa

    “Alemdar Mustafa Paşa ile birlikte Sened-i İttifak'ı imzalayarak reformları devam ettirme çabası, yeniçeri ve ayanların tepkisini çekmiştir.”

06

Kaynaklar

0kaynak kaydı
0farklı yayıncı
0ansiklopedi maddesi
2zaman çizelgesi olayı

Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.

yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

07

Ne değişti?

  1. Profil oluşturuldu

    0 kaynak ve 2 olayla ilk kayıt.

08

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
09

Buradan nereye?

Tarih & Siyaset alanındaki tüm profiller →