biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Kültür & Sanat
  3. Selim Sırrı Tarcan
Kültür & Sanat · 1874–1957

Selim Sırrı Tarcan

Selim Sırrı Tarcan (d. 24 Mart 1874, Yenişehir Feneri, Mora - ö. 2 Mart 1957, İstanbul), Türkiye Millî Olimpiyat Komitesinin kurulmasına önderlik ederek Türkiye'nin Olimpiyatlar'da temsil edilmesini sağlayan beden eğitmeni, spor yöneticisi ve siyasetçi.

Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
Erken yıllar1874–1957
187419201957
01

Kısaca kimdir?

Selim Sırrı Tarcan (d. 24 Mart 1874, Yenişehir Feneri, Mora - ö. 2 Mart 1957, İstanbul), Türkiye Millî Olimpiyat Komitesinin kurulmasına önderlik ederek Türkiye'nin Olimpiyatlar'da temsil edilmesini sağlayan beden eğitmeni, spor yöneticisi ve siyasetçi.

Türkiye'nin ilk beyin cerrahi uzmanı ve bestekâr Bülent Tarcan, Mimar Öğr. Gör. Ercüment Rıza Tarcan ile Etnomüzikolog, konser piyanisti ve bilimsel araştırmacı Haluk Tarcan'ın amcaları olmaktadır. Harika çocuk yasasıyla Avrupa'ya gönderilen ve hala Viyana'da piyano profesörlüğü yapan Fuat Kent ise torunudur.

Ülkenin ilk beden eğitimi öğretmenlerini yetiştiren Selim Sırrı Tarcan, Türkiye'de voleybol sporunun kurucusudur. Tek partili TBMM V., VI., VII. dönemlerinde Cumhuriyet Halk Partisi'nden Ordu milletvekili olarak mecliste görev yapmıştır.

02

Hayat hikâyesi

02.1Yaşamı

1874 yılında Mora yarımadasının Yenişehir Fener'inde dünyaya geldi. Babası Miralay Yusuf Bey, annesi Zeynep Hanım'dır. Yusuf Bey'in 1876 Karadağ Muharebeleri'nde şehit düşmesi üzerine 2 yaşında babasız kaldı ve ailesi ile birlikte İstanbul’a, asker olan dayısının yanına gitti. Bir süre sonra dayısının da II. Abdülhamit’e muhalefet nedeniyle sürgüne gönderilmesi üzerine Galatasaray Lisesi’ne yatılı öğrenci olarak yazıldı. Lise yıllarında Ali Faik (Üstünidman) Bey’den jimnastik dersleri aldı.

Galatasaray Lisesi’ndeki sekiz yıllık öğreniminin ardından Mühendishane-i Berr-i Hümayun'u bitirdi. Bir süre Servet-i Fünûn dergisinde spor bölümünü yönetti. O dönemde Galatasaray Lisesi öğretmenlerinden Juery ile iyi görüşen Selim Sırrı, Juery aracılığıyla Pierre de Coubertin ile temas kurdu. Coubertin, Türkiye'nin de IOC'ye girmesini istiyordu. 1908'de II. Meşrutiyet'in ilanıyla birlikte harekete geçen Selim Sırrı, ilk Millî Olimpiyat Komitesi'ni kurdu. Komitenin başkanlığını gazeteci Ali İhsan (Tokgöz), genel sekreterliğini de Selim Sırrı üstlendi.

28 Mayıs 1909'da Berlin'de yapılan Uluslararası Olimpiyat Komitesi toplantılarına katıldı ve aynı yıl İsveç Kraliyet Askeri Beden Eğitimi ve Jimnastik Akademisi'ne başladı. 1911'de akademiyi bitirip yurda döndü ve beden eğitimi öğretmeni olarak çalışmaya başladı.

Selim Sırrı Tarcan, 1911 yılında Futbol isimli dergiden sonra, Osmanlı tarihinin ikinci spor dergisi olan “Terbiye ve Oyun”u çıkartmıştır. 21. sayısına kadar her 15 günde bir düzenli şekilde yayınlanmasının ardından 1912 yılı itibarıyla Selim Sırrı Bey’in Stockholm Olimpiyatları için İsveç’e gitmesi dergiyi bir süreliğine durdurmuş, 22, 23 ve 24. sayılar “nüsha-i fevkalade” ismiyle yayınlanmıştır. 1912 yılı itibarıyla yayın hayatına son veren dergi, 1922 yılında tekrar faaliyete geçmek için hazırlanmış olsa da derginin ikinci dönemi yalnızca bir sene sürmüş, on sayı ardından kapatılmıştır.

İsveç'te yöresel kültürlerin nasıl topluma kazandırıldığını yani folklor çalışmalarının nasıl yapıldığını görmüş, 1911'de yurda dönünce Osmanlı'da folklor çalışmalarını başlatan ilk kişi olmuştur. Ege bölgesinden zeybek oyunları derleyerek, İstanbul şehir toplumuna tanıtmaya çalışmıştır.

Beraberinde kimi İsveç şarkılarının notalarını da getirmişti. Bunlardan "Tre trallande jäntor" adlı şarkıyı marş formatına getirdi ve çok yaygın olarak bilinen Gençlik marşı ("Dağ Başını Duman Almış")’nın yaratıcısı oldu. 1913-1914 yılları arasında yayımlanan İdman adlı spor dergisinde yazıları yer aldı.

I. Dünya Savaşı nedeniyle 1918'de Uluslararası Olimpiyat Komitesi üyeliğinden çıkarılan Türkiye'nin Millî Olimpiyat Komitesi de dağıldı. 1922'de Selim Sırrı'nın çabalarıyla Türkiye Millî Olimpiyat Cemiyeti tekrar kuruldu ve komitenin başkanlığına seçildi.

Galatasaray Lisesi kompleksi adıyla yayımladığı kitabında, 1925 yılında yapılan VIII. Olimpik Kongrenin konuşmalarını yayınladı ve çeşitli konferanslarda "amatörlük, amatör sporcu ve spor müsabakaları" konularında keskin görüşl

03

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Selim Sırrı Tarcan Bülent Tarcan Ercüment Rıza Tarcan Gençlik Marşı Harika Çocuk Yasası I. Selim Servet-i Fünûn Merih Ermakastar Ali Ulvi Elöve
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Selim Sırrı Tarcan hayat hikâyesinde anıyor Bülent Tarcan

    “Türkiye'nin ilk beyin cerrahi uzmanı ve bestekâr Bülent Tarcan, Mimar Öğr.”

  • Selim Sırrı Tarcan hayat hikâyesinde anıyor Ercüment Rıza Tarcan

    “Ercüment Rıza Tarcan ile Etnomüzikolog, konser piyanisti ve bilimsel araştırmacı Haluk Tarcan'ın amcaları olmaktadır.”

  • Selim Sırrı Tarcan hayat hikâyesinde anıyor Gençlik Marşı

    “Bunlardan "Tre trallande jäntor" adlı şarkıyı marş formatına getirdi ve çok yaygın olarak bilinen Gençlik marşı ("Dağ Başını Duman Almış")’nın yaratıcısı oldu.”

  • Selim Sırrı Tarcan hayat hikâyesinde anıyor Harika Çocuk Yasası

    “Harika çocuk yasasıyla Avrupa'ya gönderilen ve hala Viyana'da piyano profesörlüğü yapan Fuat Kent ise torunudur.”

  • Selim Sırrı Tarcan hayat hikâyesinde anıyor I. Selim
  • Selim Sırrı Tarcan hayat hikâyesinde anıyor Servet-i Fünûn

    “Bir süre Servet-i Fünûn dergisinde spor bölümünü yönetti.”

  • Selim Sırrı Tarcan kendi hikâyesinde anılıyor Merih Ermakastar

    “İlkokulu, Selim Sırrı Tarcan İlköğretim Okulunda okudu.”

  • Selim Sırrı Tarcan kendi hikâyesinde anılıyor Ali Ulvi Elöve

    “Joseph Lisesi'nin binasına taşınıp eğitime oradan devam edildiği sırada Selim Sırrı Tarcan kendisinden bir İsveç marşı için Türkçe 4+4 veya 8 heceli bir güfte istemişti.”

04

Kaynaklar

0kaynak kaydı
0farklı yayıncı
0ansiklopedi maddesi
0zaman çizelgesi olayı

Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.

yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

05

Ne değişti?

  1. Profil oluşturuldu

    0 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.

06

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
07

Buradan nereye?

Kültür & Sanat alanındaki tüm profiller →