biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Sinema & TV
  3. Sadri Alışık
Sinema ve Tiyatro Oyuncusu, komedyen · 1925–1995

Sadri Alışık

Sadri Alışık, Türk sinema ve tiyatrosunun en ikonik figürlerinden biri olup, canlandırdığı 'Turist Ömer' ve 'Ofsayt Osman' gibi halktan karakterlerle hafızalara kazınmış efsanevi bir oyuncu ve komedyendir. Yarım asırlık kariyerinde 200'den fazla filmde rol ala...

Hayat çizgisi 11 kaynak Düzeltme öner
Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
Kayıt yok1969–1995
192519601995
Eğitim İlk üretimler Önemli eserler İlk üretimler Önemli eserler İlk üretimler
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Sadri Alışık, kimlik adıyla Mehmet Sadrettin Alışık (5 Nisan 1925, İstanbul - 18 Mart 1995, İstanbul), Türk tiyatrocu, sinema oyuncusu ve komedyendir.

1964'ten başlayarak canlandırdığı Turist Ömer ve Ofsayt Osman tipleriyle tanındı. Yaşamı boyunca 200'ü aşkın filmde rol aldı.

02

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1925

    Doğum ve Erken Yıllar

    1925 yılında dünyaya geldi.

    Eğitim tek kaynak
  2. 1939

    Sahneye ilk defa 1939'da Eminönü Halkevi'nde amatör olarak çıktı.

    İlk üretimler tek kaynak
  3. 1943

    Profesyonel oyunculuğa 1943'te Raşit Rıza Tiyatrosu'nda başladı.

    İlk üretimler tek kaynak
  4. 1944

    Onu halkevindeki bir oyunda izleyen ve beğenen sinema yönetmeni Faruk Kenç'in teklifi üzerine 1944 yılında Günahsızlar adlı filmde rol alarak sinemaya başladı.

    İlk üretimler tek kaynak
  5. 1950

    1950'li yıllarda sinemaya döndüğünde Yeşilçam filmlerinde daha çok yan rollerde görev aldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 1951

    1951'de Küçük Sahne Tiyatrosu'nun kadrosuna girdi.

    Önemli eserler tek kaynak
  7. 1957

    Bu evlilik 1957'de sona erdi.

    Önemli eserler tek kaynak
  8. 1959

    1959 yapımı Zümrüt filmindeki "Doktor Fuat" rolü ile Gazeteciler Cemiyeti Türk Film Festivali'nde en iyi erkek oyuncu ödülüne değer görüldü.

    Önemli eserler tek kaynak
  9. 1960

    Bu evlilikten oğulları Kerem Alışık (1960) dünyaya geldi.

    Önemli eserler tek kaynak
  10. 1961

    1961'de çekilen Nejat Saydam'ın yönettiği, başrollerinde Ayhan Işık ve Belgin Doruk'un yer aldığı Küçük Hanımefendi filminde canlandırdığı Bülent Soysal karakteri Alışık'ın film yıldızlığına yükselişinde ilk basamak oldu.

    İlk üretimler tek kaynak
  11. 1963

    Sadri Alışık'ın canlandırdığı Turist Ömer karakteri ilk defa 1963 yılında Ayhan Işık'ın başrolde olduğu Helal Olsun Ali Abi adlı polisiye-komedide bir yan karakter olan "Turist Ömer" rolünü canlandırmasıyla başladı.

    İlk üretimler tek kaynak
  12. 1964

    1964'ten başlayarak canlandırdığı Turist Ömer ve Ofsayt Osman tipleriyle tanındı.

    Önemli eserler tek kaynak
  13. 1965

    1965'te Şaka ile Karışık filminde Ofsayt Osman karakterini canlandırdı.

    Önemli eserler tek kaynak
  14. 1966

    1966 yılında kara komedi tarzındaki Ah Güzel İstanbul filminde Ayla Algan ile başrolü paylaştı.

    Önemli eserler tek kaynak
  15. 1968

    1968 yılında ise hem şarkı söylediği hem de hikâyeler anlattığı gazino programlarına başladı.

    İlk üretimler tek kaynak
03

Hayat hikâyesi

01Hayatı

5 Nisan 1925 tarihinde İstanbul'da, Paşabahçe, Beykoz'da doğdu. Annesi Saffet Hanım, babası Kaptan Rafet Bey'dir. Çocukluk yıllarında tiyatroya ilgi duydu; okul piyeslerinde rol aldı. Sahneye ilk defa 1939'da Eminönü Halkevi'nde amatör olarak çıktı. Beykoz Ortaokulu'ndan (bugünkü adıyla Ziya Ünsel İlköğretim Okulu) ve ardından İstanbul Erkek Lisesi'nden mezun oldu.

Lise yıllarında Cağaloğlu Halkevi'nde tiyatro eğitimine başladı. Bu arada Ankara Devlet Konservatuvarı sınavına girip kazanmasına rağmen gözleri miyop olduğu için kayıt yaptıramadı ve İstanbul'a dönüp tiyatroya halkevinde devam etti. Bir süre Güzel Sanatlar Akademisi Resim Bölümü'nde eğitim gördü.

Profesyonel oyunculuğa 1943'te Raşit Rıza Tiyatrosu'nda başladı. Onu halkevindeki bir oyunda izleyen ve beğenen sinema yönetmeni Faruk Kenç'in teklifi üzerine 1944 yılında Günahsızlar adlı filmde rol alarak sinemaya başladı. 19 yaşındayken çevirdiği bu film ile tanındı. Üç yıllık askerlik dönemi nedeniyle bu filmin ardından sinemaya ara verdi. 1950'li yıllarda sinemaya döndüğünde Yeşilçam filmlerinde daha çok yan rollerde görev aldı. Özellikle tarihî filmlerde küçük rollerde oynadı.

1951'de Küçük Sahne Tiyatrosu'nun kadrosuna girdi. Küçük Sahne'nin ardından Karaca, Site, Oda, Kent Oyuncuları ve Oraloğlu tiyatrolarında pek çok oyunda rol aldı. Bu dönemde ayrıca yerli ve yabancı filmlere seslendirme yaptı. 1951'de ilk evliliğini tiyatro sanatçısı Neriman Esen ile yaptı. Bu evlilik 1957'de sona erdi.

1950'lerin sonunda sinema filmlerindeki rolleri büyümeye başladı. Başrolde oynadığı ve bir sokak şarkıcısını canlandırdığı Hicran Yarası filmi o yılın en çok izlenen iki filminden biri oldu. Aynı yıl Kurtuluş Savaşı'nı anlatan Düşman Yolları Kesti ve Kalpaklılar filmlerinde birbirinden zıt karakterler canlandırdı. 1959 yapımı Zümrüt filmindeki "Doktor Fuat" rolü ile Gazeteciler Cemiyeti Türk Film Festivali'nde en iyi erkek oyuncu ödülüne değer görüldü. Aynı yıl Yalnızlar Rıhtımı filminde Çolpan İlhan ile başrolleri paylaştı ve rol arkadaşı Çolpan İlhan ile 20 Ağustos 1959'da evlendi. Bu evlilikten oğulları Kerem Alışık (1960) dünyaya geldi.

1960'ların başında ya paraya, kumara, kadına düşkün kötü adam ya da salon komedilerinde sevimli delikanlı, jönün sempatik arkadaşı rollerinde oynadı. 1961'de çekilen Nejat Saydam'ın yönettiği, başrollerinde Ayhan Işık ve Belgin Doruk'un yer aldığı Küçük Hanımefendi filminde canlandırdığı Bülent Soysal karakteri Alışık'ın film yıldızlığına yükselişinde ilk basamak oldu. Filmin başarısı üzerine serinin diğer filmleri çekildi. Devam filmlerinde Bülent karakterinin hikâyedeki yeri ve önemi giderek arttı.

02"Turist Ömer" serisi

Sadri Alışık'ın canlandırdığı Turist Ömer karakteri ilk defa 1963 yılında Ayhan Işık'ın başrolde olduğu Helal Olsun Ali Abi adlı polisiye-komedide bir yan karakter olan "Turist Ömer" rolünü canlandırmasıyla başladı. Yönetmen Hulki Saner'in amcası Rasih Bey'den esinlenerek yarattığı bu karaktere Sadri Alışık da bir asker arkadaşından esinlendiği çarpık selamı ve kendi gözlemlerini kattı. Bu filmin başarısının ardından 1964'te Yeşilçam'ın popüler çocuk yıldızı Ayşecik ile Turist Ömer'i bir araya getiren ve Turist Ömer'in yine yan karakter olduğu Ayşecik Cimcime Hanım ve Ayşecik Çıtı Pıtı Kız filmleri çekildi. Bu filmlerin gişedeki başarısının üzerine Alışık, 1964 yılında Turist Ömer'in ana karakter olduğu Turist Ömer filminde başrol oynadı. Alışık, ilk Turist Ömer filminden sonra on yıl içinde 7 filme ulaşacak olan Turist Ömer serisinde başrol oynadı ve geniş kitleler tarafından tanınıp sevildi.

03"Avare" karakteri

Toplam on yedi film çektiği 1964 yılı, Sadri Alışık'ın kariyerinin en üretken yılı idi. 1964 yılında başrolde oynadığı filmlerden birisi de 1951 yapımı Aware adlı Hint filminden uyarlanan Avare (1964) filmi idi. Alışık, bu filmle birlikte avare, gariban karakterler ile özdeşleşti. Bu filmdeki repliklerinden biri zaman içinde ikonlaşarak Sadri Alışık imajının bir parçası oldu:

...Sokak köpeklerine selam vermek, adam olmaya çeyrek var demektir!

04"Ofsayt Osman" karakteri

1965'te Şaka ile Karışık filminde Ofsayt Osman karakterini canlandırdı. Özellikle filmin final sahnesindeki performansı çok beğenildi. Film, hiçbir işte başarılı olamamasından, "hiç gol atamamasından" dolayı adı Ofsayt'a çıkmış sevimli bir serseri tip olan Osman'ın şu repliği ile hatırlandı:

Bu da mı gol değil be? Adaletine insanlığına kurban olayım hâkim bey bu da mı gol değil?"

05"Haşmet İbriktaroğlu" karakteri

1966 yılında kara komedi tarzındaki Ah Güzel İstanbul filminde Ayla Algan ile başrolü paylaştı. Alışık'ın canlandırdığı varını yoğunu miskinliği yüzünden kaybetmiş Haşmet İbriktaroğlu karakteri, Türk sinema tarihinin en kült karakterlerinden birisi hâline geldi.

06Müzisyenliği

Alışık, 1964-1970 yılları arasında filmlerde seslendirdiği şarkılardan oluşan üç kırkbeşlik plak çıkardı. 1968 yılında ise hem şarkı söylediği hem de hikâyeler anlattığı gazino programlarına başladı. Gösterisini tek kişilik bir piyese çeviren Alışık, 1980'e kadar sürdürdüğü gazino programlarını "dünün meddahını bugüne uyarlamak istedim" diye anlatmıştır. Sahne şovunda anlattığı "Müjgan" hikâyesi çok beğenilince 1970'te Ah Müjgan Ah adıyla sinemaya aktarılmıştır. Gazino programlarının ardından şarkıcılığını öne çıkardığı Acı İle Karışık (1969), Menekşe Gözler (1969), Üvey Ana (1971) gibi filmler çevirdi.

07Son filmleri

Alışık, Afacan Küçük Serseri'deki rolüyle 1971 Antalya Altın Portakal Film Festivali'nde En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Ödülü'nü kazandı. 1970'li yılların ikinci yarısında Yeşilçam filmlerinin seyirci kitlesi azalmaya başlayınca gazino programlarına ağırlık verdi. 1977'de Atıf Yılmaz'ın yönettiği Acı Hatıralar filminde başrol oynadıktan sonra sinemaya 9 yıl ara verdi. Yakın dostu Ayhan Işık'ın 1979'da ölümü ile çok sarsıldı ve âdeta hayata küsen sanatçı 1986'da Şalvar Bank filmi ile sinemaya geri döndü.

08Son zamanları

1986'nın ardından, geçirdiği karaciğer rahatsızlığı sebebiyle oyunculuğa yeniden ara verdi. 1990'da dönemin Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın sağladığı imkânlarla karaciğer nakli için ABD'ye gitti. Döndükten sonra bir özel televizyon kanalında Sadri Alışık Halk Show adlı bir program sundu ancak ilk sezon tamamlanınca bu programdan ayrıldı.

Uzun bir hastalık döneminin ardından 1994 yılında son filmi Yengeç Sepeti'ni çekti. Bu filmindeki rolüyle de Mehmet Aslantuğ'la beraber 1994 Antalya Altın Portakal Film Festivali'nde En İyi Erkek Oyuncu Ödülü'nü kazandı.

Alışık, ağırlıklı olarak İstanbul için yazdığı şiirlerinin toplandığı bir şiir kitabı yayımlamış ve yağlı boya ve kara kalem tablolara da imza atmıştır.

09Vefatı

Karaciğer, böbrek ve solunum yetmezliği ile kemik iliği hastalığı nedeniyle tedavi görmekte olan Alışık, 18 Mart 1995 tarihinde İstanbul’da 69 yaşında yaşamını yitirdi. Zincirlikuyu Mezarlığı'nda toprağa verildi.

Sanatçının anısına, eşi Çolpan İlhan tarafından kurulan Sadri Alışık Kültür Merkezince her yıl Sadri Alışık Sinema ve Tiyatro Ödülleri verilmektedir.

10Üzerine Yapılmış Akademik Çalışmalar

Sadri Alışık üzerine Türk Sinemasında Erkek Yıldız Olgusu ve Yeşilçam'da Kural Dışı Bir Yıldız: Sadri Alışık adlı yüksek lisans tezleri hazırlanmıştır. Turist Ömer ile ilgili olarak da Turist Ömer: Yeşilçam'da Bir Müphem adlı yüksek lisans tezi bulunmaktadır. Bir bölümü Turist Ömer ile ilgili olan Yeşilçam Dönemi Seri Komedi Filmleri: Cilalı İbo ve Turist Ömer Örneği ve Türk Sinemasında Fantastik Tür Filmlerinin Anlatı Yapısı (Drakula İstanbul'da, Turist Ömer Uzay Yolunda ve Ulak Filmleri Üzerine Bir İnceleme) adlı yüksek lisans tezleri de mevcuttur.

Sadri Alışık ile ilgili olarak Tamer Bayrak'ın Sinemada Karakter Olgusu: Bir Karakter Oyuncusu olarak Sadri Alışık ve Hacer Aker'in Gri Alanlarda "Sanki Gibi Bir Şey": Turist Ömer adlı makaleleri bulunmaktadır.

11Filmografi 27 film · afişli raf
27 film 1944 → 1959 · 15 yıl

Liste Vikipedi maddesindeki filmografiden alındı. Görseli bulunamayanlar künyesinden dizildi.

12Özel yaşamı

Bir süre sinema oyuncusu Neriman Esen'le evli kalan Alışık, ardından Çolpan İlhan'la evlendi. Bu evlilikten tek çocuğu Kerem Alışık dünyaya geldi.

13Plakları
  • 1964: Avare / Dalgamıza Bakalım - Serengil Plak 10003
  • 1964: Tophane Rıhtımında / Turist Ömer - Melodi Plak 2161
  • 1970: Turist Ömer Arabistan'da / Turist Ömer - Saner Plak 1003
14Ödüller
  • 1966: Sanremo Bodrig Hera Güldürü Filmleri Şenliği - Gümüş Ağaç Plakası Özel Ödülü - Ah Güzel İstanbul
  • 1971: 8. Altın Portakal Film Festivali - En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu - Afacan Küçük Serseri
  • 1994: 31. Altın Portakal Film Festivali - En İyi Erkek Oyuncu - Yengeç Sepeti
04

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Sadri Alışık Belgin Doruk Mehmet Aslantuğ Nejat Saydam Turgut Özal Haluk Bilginer Ercan Kesal Fatma Girik Ali Fuat Onan
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Sadri Alışık hayat hikâyesinde anıyor Belgin Doruk

    “1961'de çekilen Nejat Saydam'ın yönettiği, başrollerinde Ayhan Işık ve Belgin Doruk'un yer aldığı Küçük Hanımefendi filminde canlandırdığı Bülent Soysal karakteri Alışık'ın film yı...”

  • Sadri Alışık hayat hikâyesinde anıyor Mehmet Aslantuğ

    “Bu filmindeki rolüyle de Mehmet Aslantuğ'la beraber 1994 Antalya Altın Portakal Film Festivali'nde En İyi Erkek Oyuncu Ödülü'nü kazandı.”

  • Sadri Alışık hayat hikâyesinde anıyor Nejat Saydam

    “1961'de çekilen Nejat Saydam'ın yönettiği, başrollerinde Ayhan Işık ve Belgin Doruk'un yer aldığı Küçük Hanımefendi filminde canlandırdığı Bülent Soysal karakteri Alışık'ın film yı...”

  • Sadri Alışık hayat hikâyesinde anıyor Turgut Özal

    “1990'da dönemin Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın sağladığı imkânlarla karaciğer nakli için ABD'ye gitti.”

  • Sadri Alışık kendi hikâyesinde anılıyor Haluk Bilginer

    “Sadri Alışık Ödülleri En İyi Oyuncu Ödülü, 2014 yılında Kış Uykusu filminde canlandırdığı "Aydın" karakteri ile 10.”

  • Sadri Alışık kendi hikâyesinde anılıyor Ercan Kesal

    “Sadri Alışık Tiyatro ve Sinema Oyuncu Ödülleri • 2.”

  • Sadri Alışık kendi hikâyesinde anılıyor Fatma Girik

    “Sadri Alışık Tiyatro ve Sinema Oyuncu Ödülleri - Sinema Onur Ödülü • Yeşilçam'da Fikret Hakan'dan Suzan Avcı'ya, Yılmaz Köksal'dan Hülya Koçyiğit'e kadar birçok sinema oyuncusu müz...”

  • Sadri Alışık kendi hikâyesinde anılıyor Ali Fuat Onan

    “Sadri Alışık Tiyatro ve Sinema Oyuncu Ödülleri”

05

Kaynaklar

11kaynak kaydı
9farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
15zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Sadri Alışık
    tr.wikipedia.org · erişim 26.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Sinematürk' te Sadri Alışık". 7 Ağustos 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Aralık 2022.
    arşiv · www.sinematurk.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    40'LAR KULÜBÜ, KOLEKTİF, Sinemanın Kırk Yüzü, s. 65
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Arşivlenmiş kopya". 23 Ocak 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Şubat 2013.
    arşiv · www.ziyaunsel.k12.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Diler, Özden Sevgi. "Yeşilçam'da kural dışı bir yıldız: Sadri Alışık". Kadir Has Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü yüksek lisans tezi, 2020. Erişim tarihi: 5 Nisan 2021.
    tez.yok.gov.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  6. K·06
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Bir süre güzel sanatlar akademisi resim bölümünde okudu". 9 Ekim 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi.
    arşiv · www.aydinlik.com.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  7. K·07
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Bulovalı, Aişe Hümeyra. "Yeşilçam'ın unutulmaz karakteri 'Turist Ömer': Sadri Alışık". AA.com.tr, 17 Mart 2021. 18 Mart 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Nisan 2021.
    arşiv · www.aa.com.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  8. K·08
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Mehmet Akif Ertaş, Ihlamur Dergisi: 40, s. 26
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  9. K·09
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Öziş, Polat. "Karşınızda Ofsayt Osman: Şaka İle Karışık (1966)". Otekisinema.com, 12 Ağustos 2016. 14 Ağustos 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Nisan 2021.
    arşiv · www.otekisinema.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  10. K·10
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Öziş, Polat. "Hüzünler Kulübesi: Ah Güzel İstanbul". Filmarasidergisi.com, 21 Mayıs 2016. 24 Mayıs 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Nisan 2021.
    arşiv · www.filmarasidergisi.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  11. K·11
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Organ Nakli Doğru, Rakam Yanlış". Milliyet.com.tr. 13 Haziran 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Nisan 2021.
    milliyet.com.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Sadri Alışık” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

06

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    11 kaynak ve 15 olayla ilk kayıt.

07

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
08

Buradan nereye?

aynı alan · sinema & tv

Zeynep Kaçar

Oyuncu, oyun Yazarı ve Romancı · d. 1972

aynı alan · sinema & tv

Belma Baş

Yönetmen, senarist ve Çevirmen · d. 1969

aynı alan · sinema & tv

Engin Temizer

Yönetmen, senarist · 1949–2024

Sinema & TV alanındaki tüm profiller →