biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Kültür & Sanat
  3. Recep Peker
Asker, siyasetçi · 1889–1950

Recep Peker Hayatı

Mehmet Recep Peker (5 Şubat 1889, İstanbul - 1 Nisan 1950, İstanbul), Türk asker, siyasetçi.

Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
188919201950
Eğitim Önemli eserler Eğitim Önemli eserler İlk üretimler Miras
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Mehmet Recep Peker (5 Şubat 1889, İstanbul - 1 Nisan 1950, İstanbul), Türk asker, siyasetçi.

1931-1936 yılları arasında Cumhuriyet Halk Partisi Genel Sekreterliği ve 7 Ağustos 1946 - 10 Eylül 1947 tarihleri arasında da başbakanlık yaptı.

02

Hayatı

—Hayatı

Dağıstan'dan Anadolu'ya göç etmiş bir Lezgi olan Mustafa Bey'in oğludur.

Orta öğrenimini Kocamustafapaşa Askeri Rüştiyesi ve İdadisi'nde yaptıktan sonra 1907 yılında Mekteb-i Harbiye'yi bitirdi. 1911 ve 1912 yıllarında Yemen'de ve Trablusgarp Savaşı'nda ve 1912-1913 yıllarında da Balkan Savaşları'nda görev aldı.

I. Dünya Savaşı'nda Makedonya ve Kafkas Cephesi'nde görev aldı. 1919 yılında Erkân-ı Harbiye Mektebi'ni bitirdi. Şubat 1920 tarihinde Türk Kurtuluş Savaşı'na katılmak üzere Anadolu'ya geçti. Binbaşı rütbesi ile 20. Kolordu'da görevlendirildi. 23 Nisan 1920 tarihinde açılan TBMM'nin Genel Sekreterliğine getirildi. 1923 yılında Kütahya Mebusu seçilerek TBMM'ye girdi. Bir süre Hâkimiyet-i Milliye gazetesinin başyazarlığını yaptı.

1924 ve 1925 yılları arasında Dahiliye Vekili olarak görev yaptı. Ayrıca Mübadele, İmar ve İskân Bakanlığı'na vekalet etti. 3. ve 4. İsmet Paşa hükûmetlerinde 1925-1927 yılları arasında Müdafaa-i Milliye Vekilliği ve 1928-1930 yılları arasında da Nafia Vekilliği yaptı. İtalya'daki Benito Mussolini ve Almanya'daki Adolf Hitler rejimlerine yakın bir siyaseti savundu. 1931 yılında Cumhuriyet Halk Fırkası Kâtib-i Umumiliği'ne atandı. 1933 yılında yeniden organize edilen İstanbul Üniversitesi'nde Atatürk tarafından İnkılap Tarihi dersleri vermekle görevlendirildi. 1931-1936 yılları arasında Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk ve Başbakan İsmet İnönü ile birlikte Tek Parti Rejiminin güçlü adamı olarak görüldü.

1936 yılında faşizmi incelemek üzere İtalya'ya gönderildi. Dönüşünde yazdığı ve Başvekil İsmet İnönü tarafından da onaylanarak imzalanan ve TBMM üzerinde bir "Faşist Konsey" kurulmasını öngören rapor, Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk tarafından reddedildi ve sürecin devamında kendi CHP'nin "Katib-i Umumi"lik (Genel Sekreterlik) görevinden alındı.

20 Temmuz 1936 tarihinde İsviçre'nin Montreaux kasabasında imzalanan Montrö Boğazlar Sözleşmesi'nden sonra, Mustafa Kemal Atatürk'ün Türkiye'nin dış siyasette faşist ülkeler yerine, Birleşik Krallık ve askeri teknolojide ileri diğer demokratik ülkelerle birlikte hareket etmesi gerektiğine inanması Recep Peker'in görevden alınmasının asıl nedeni olarak gösterilir.

Ağustos 1946 tarihinde çok partili dönemin ilk hükûmetini kurdu. Recep Peker'in, Halkevleri'nin yayın organı Ülkü dergisinde çıkan İnkılâp Tarihi ders notları, 1935 yılında İnkılâp Tarihi Dersleri adı ile kitap olarak yayımlandı.

1937-1938 tarihlerinde Beşiktaş Jimnastik Kulübü fahri başkanlığı yapmıştır. 1 Nisan 1950 tarihinde İstanbul'da öldü. Mezarı Edirnekapı Şehitliği'ndedir.

Sinema sanatçısı Faruk Peker'in dedesidir.

← Recep Peker profilinin tamamı

03

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1889

    Doğum ve Erken Yıllar

    1889 yılında dünyaya geldi.

    Eğitim tek kaynak
  2. 1907

    Orta öğrenimini Kocamustafapaşa Askeri Rüştiyesi ve İdadisi'nde yaptıktan sonra 1907 yılında Mekteb-i Harbiye'yi bitirdi.

    Önemli eserler tek kaynak
  3. 1911

    1911 ve 1912 yıllarında Yemen'de ve Trablusgarp Savaşı'nda ve 1912-1913 yıllarında da Balkan Savaşları'nda görev aldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  4. 1919

    1919 yılında Erkân-ı Harbiye Mektebi'ni bitirdi.

    Önemli eserler tek kaynak
  5. 1920

    Şubat 1920 tarihinde Türk Kurtuluş Savaşı'na katılmak üzere Anadolu'ya geçti.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 1923

    1923 yılında Kütahya Mebusu seçilerek TBMM'ye girdi.

    Önemli eserler tek kaynak
  7. 1924

    1924 ve 1925 yılları arasında Dahiliye Vekili olarak görev yaptı.

    Önemli eserler tek kaynak
  8. 1925

    İsmet Paşa hükûmetlerinde 1925-1927 yılları arasında Müdafaa-i Milliye Vekilliği ve 1928-1930 yılları arasında da Nafia Vekilliği yaptı.

    Önemli eserler tek kaynak
  9. 1931

    1931-1936 yılları arasında Cumhuriyet Halk Partisi Genel Sekreterliği ve 7 Ağustos 1946 - 10 Eylül 1947 tarihleri arasında da başbakanlık yaptı.

    Önemli eserler tek kaynak
  10. 1933

    1933 yılında yeniden organize edilen İstanbul Üniversitesi'nde Atatürk tarafından İnkılap Tarihi dersleri vermekle görevlendirildi.

    Eğitim tek kaynak
  11. 1935

    Recep Peker'in, Halkevleri'nin yayın organı Ülkü dergisinde çıkan İnkılâp Tarihi ders notları, 1935 yılında İnkılâp Tarihi Dersleri adı ile kitap olarak yayımlandı.

    Önemli eserler tek kaynak
  12. 1936

    1936 yılında faşizmi incelemek üzere İtalya'ya gönderildi.

    Önemli eserler tek kaynak
  13. 1937

    1937-1938 tarihlerinde Beşiktaş Jimnastik Kulübü fahri başkanlığı yapmıştır.

    Önemli eserler tek kaynak
  14. 1946

    Ağustos 1946 tarihinde çok partili dönemin ilk hükûmetini kurdu.

    İlk üretimler tek kaynak
  15. 1950

    1 Nisan 1950 tarihinde İstanbul'da öldü.

    Miras tek kaynak
04

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Recep Peker Faruk Peker Mustafa Kemal Atatürk Ali Adnan Ertekin Mend... Hasan Hüsnü Saka Ferdi Merter Mustafa İsmet İnönü Nezih Neyzi
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Recep Peker hayat hikâyesinde anıyor Faruk Peker

    “Sinema sanatçısı Faruk Peker'in dedesidir.”

  • Recep Peker hayat hikâyesinde anıyor Mustafa Kemal Atatürk

    “1931-1936 yılları arasında Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk ve Başbakan İsmet İnönü ile birlikte Tek Parti Rejiminin güçlü adamı olarak görüldü.”

  • Recep Peker kendi hikâyesinde anılıyor Ali Adnan Ertekin Menderes

    “Muhalefete karşı sert bir tutum takınan başbakan Recep Peker istifa etti.”

  • Recep Peker kendi hikâyesinde anılıyor Hasan Hüsnü Saka

    “Recep Peker Kabinesi'nde de aynı görevi korudu.”

  • Recep Peker kendi hikâyesinde anılıyor Ferdi Merter

    “Hanry : Luigi Pirendello - Ankara Devlet Tiyatrosu - 1967 • My Fair Lady : Alan Jay Lerner - Ankara Devlet Tiyatrosu - 1966 • İstanbul Efendisi : Müsahipzade Celal - Ankara Devlet...”

  • Recep Peker kendi hikâyesinde anılıyor Mustafa İsmet İnönü

    “• İsmet Paşa Sovyetler Birliği ziyaretinde, 1932 • İsmet Paşa İtalya'yı ziyaretinde Benito Mussolini ile, 1932 • Celâl Bayar ile Bakırköy Bez Fabrikası'nda, 1934 • Başbakan İnönü,...”

  • Recep Peker kendi hikâyesinde anılıyor Nezih Neyzi

    “Doğduğu ev Recep Peker'in eski evidir ve bir dönem Cumhuriyet Halk Partisi İstanbul İl Merkezi olarak kullanılmıştır.”

05

Kaynaklar

6kaynak kaydı
6farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
15zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Recep Peker
    tr.wikipedia.org · erişim 28.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    http://books.google.ru/books?id=vyo7AQAAMAAJ&q=T%C3%BCrkiye+Kurtulu%C5%9F+Sava%C5%9F%C4%B1'nda+%C3%87erkes+g%C3%B6%C3%A7menleri&dq=T%C3%BCrkiye+Kurtulu%C5%9F+Sava%C5%9F%C4%B1'nda+%C3%87erkes+g%C3%B6%C3%A7menleri&hl=ru&sa...
    books.google.ru · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Şaduman HALICI. "Mehmet Recep Peker, Atatürk Ansiklopedisi". 20 Şubat 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Şubat 2025.
    ataturkansiklopedisi.gov.tr · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Biyografya Recep Peker". biyografya.com. 29 Aralık 2024. 26 Kasım 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Aralık 2024.
    biyografya.com · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Beşiktaş Kulübü'nün Yeni İdare Heyeti". Tan. 14 Haziran 1937. s. 6. 8 Aralık 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Aralık 2024.
    gastearsivi.com · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  6. K·06
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "www.sinematurk.com". 14 Haziran 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Eylül 2008.
    sinematurk.com · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Recep Peker” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

06

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    6 kaynak ve 15 olayla ilk kayıt.

07

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
08

Buradan nereye?

Kültür & Sanat alanındaki tüm profiller →