Kısaca kimdir?
Piyâle Paşa (1515 - 21 Ocak 1578, Kıbrıs), I. Süleyman ve II. Selim dönemlerinde 14 yıl Kaptan-ı derya görevinde bulunmuş ve önemli zaferler kazanmış Osmanlı komutanı ve devlet adamıdır. Hırvat veya Macar asıllı olan Paşa, Cerbe Deniz Muharebesi zaferinin yanı sıra Sakız ve Kıbrıs seferlerindeki başarılarıyla öne çıkmıştır.
Hayatı
—Hayatı
1515'te Tolna kasabasında doğdu. Büyük ihtimalle Hırvat olduğu düşünülse de, öte yandan Macar asıllı olduğu da iddia edilmiştir. Ayakkabıcı babası sonradan Müslüman olarak Abdurrahman ismini almıştır. Mohaç Muharebesi'nden sonra Macaristan'dan devşirilen bir çocuk olarak küçük yaşlarda Enderun'a getirilip burada eğitim görmüştür. 1547'de Kapıcıbaşı olarak saraydan çıkmıştır. Sonra Gelibolu sancak beyi olmuştur.
1553'te beylerbeylik ile kaptan-ı derya unvanı verilmiş, kaptan-ı derya görevini 1567 yılına kadar ifa etmiştir. 1555 ilkbaharında emrinde olan 60 parça gemiden oluşan bir filo ile ve Turgut Reis'le birlikte Fransa'ya yardımla görevlendirildi. 1556 ilkbaharında Oran'a hücum etti ama şehrin İspanyol valisi Kont Alcaudete, Fas Sultanı Mohammed es-Şeyh ile ittifak yaptı ve Piyâle Paşa kaleyi ele geçiremedi. 1557'de yine Turgut Reis'le birlikte Tunus'ta Bizerte'ye bir akın tertip etti ve bu şehir Osmanlılar eline geçti (Bizerte Kuşatması). 1558'de ise Turgut Reis'le birlikte önce Napoli Krallığı kıyılarını, ardından ise Minorka adasını istila etti. Bu başarılarından dolayı Cezayir Beylerbeyi payesi verildi. Sakız ve Cerbe Adası'nı almış, Cezayir'in ele geçirilmesini tamamlamıştır. İspanya, İtalya ve Fransa sahillerinde 67 kadar küçük adayı ele geçirmiştir. İspanya Kralı II. Felipe'nin donanmalarını zayıflatmış ve ünlü kumandanlarını esir almıştır.
Osmanlı donanmasının bu başarılarına karşı olarak İspanya, Papalık Devleti, Malta, Napoli Krallığı, Ceneviz Cumhuriyeti ve Floransa Cumhuriyeti büyük bir ittifak kurarak Cerbe adasına hücum ettiler ve bu adayı ellerine geçirdiler. Piyâle Paşa ve Turgut Reis bu müttefikler donanması ile 9-14 Mayıs 1560 tarihinde Tunus'un Cerbe adası açıklarında Cerbe Deniz Muharebesi'ne giriştiler. Piyâle Paşa kumandasındaki Osmanlı Donanması, İspanyol kuvvetlerinin başını çektiği Haçlı Donanmasını yenilgiye uğrattı. Osmanlıların önemli bir zafer kazandığı bu muharebede Hristiyanlar ittifakı 60 parça gemi kaybettiler ve 18.000 denizci zayiat verdiler. Bu zayiata giden İspanyol denizcilerinin 600'nun "oficiales" adı verilen gayet iyi eğitim ve tecrübeli gedikli denizci ve 2.400 tüfekçi ("arquebusier") olması bu galibiyetin önemini daha da açığa çıkartmaktadır. Cerbe adası da tekrar Osmanlılar eline geri geçti.
II. Selim'in kızı Gevherhan Sultan'la evlendi. 1564'te İspanya'a ait olan "Peron de Velz" adasını ele geçirdi. 1565'te Malta Kuşatması'nda Turgut Reis ile birlikte görev yaptı. Fakat Turgut Reis'in çatışmalarda vurulması üzerine geri dönmek zorunda kaldı. 1566'da Sakız adasını fethetti. 1568'de Kaptan-ı deryalık görevi yanında üçüncü vezir oldu. Sonra Lala Mustafa Paşa serdarlığı altında Kıbrıs'ı almak üzere gönderildi. Buradaki başarısından dolayı ikinci vezir payesi verildi.
Bu görevde iken Piyâle Paşa, 21 Ocak 1578'de Kıbrıs'ta 62 yaşındayken öldü. Kasımpaşa'da kendi yaptırdığı Piyale Paşa Camii'nin yanındaki türbesine gömüldü.
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Piyâle Paşa hayat hikâyesinde anıyor Bizerte Kuşatması
“1557'de yine Turgut Reis'le birlikte Tunus'ta Bizerte'ye bir akın tertip etti ve bu şehir Osmanlılar eline geçti (Bizerte Kuşatması).”
-
Piyâle Paşa hayat hikâyesinde anıyor Cerbe Deniz Muharebesi
“Hırvat veya Macar asıllı olan Paşa, Cerbe Deniz Muharebesi zaferinin yanı sıra Sakız ve Kıbrıs seferlerindeki başarılarıyla öne çıkmıştır.”
-
Piyâle Paşa hayat hikâyesinde anıyor Lala Mustafa Paşa
“Sonra Lala Mustafa Paşa serdarlığı altında Kıbrıs'ı almak üzere gönderildi.”
-
Piyâle Paşa hayat hikâyesinde anıyor Malta Kuşatması
“1565'te Malta Kuşatması'nda Turgut Reis ile birlikte görev yaptı.”
-
Piyâle Paşa hayat hikâyesinde anıyor Mohaç Muharebesi
“Mohaç Muharebesi'nden sonra Macaristan'dan devşirilen bir çocuk olarak küçük yaşlarda Enderun'a getirilip burada eğitim görmüştür.”
Kaynaklar
Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Profil oluşturuldu
0 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.