biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Edebiyat
  3. Osman Şevki Uludağ
Asker, radyalog, tıp tarihçisi, besteci, milletvekili ve yazar · 1889–1964

Osman Şevki Uludağ

Osman Şevki Uludağ (1889, Bursa - 1964, İstanbul) Türk asker, doktor (radyoloji uzmanı), tıp tarihçisi, besteci, milletvekili, yazar.

Hayat çizgisi 3 kaynak Düzeltme öner
Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
Kayıt yok1944–1964
188919301964
Önemli eserler Eğitim İlk üretimler Önemli eserler İlk üretimler Önemli eserler Eğitim
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Osman Şevki Uludağ (1889, Bursa - 1964, İstanbul) Türk asker, doktor (radyoloji uzmanı), tıp tarihçisi, besteci, milletvekili, yazar.

1925 yılında cumhuriyet tarihinin ilk tırmanışını gerçekleştirerek zirvesine çıktığı Uludağ'ın isim babasıdır. Türkiye'de tıp tarihi ile ilgili yazı yazan ilk kişidir. 120'den fazla Türk musikisi eseri bestelemiş bir sanatçıdır ve "Genç Osman Türküsü"' nü derlemiştir. V., VI., VII. dönem TBMM milletvekilidir.

02

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1889

    Osman Şevki Uludağ (1889, Bursa - 1964, İstanbul) Türk asker, doktor (radyoloji uzmanı), tıp tarihçisi, besteci, milletvekili, yazar.

    Önemli eserler tek kaynak
  2. 1905

    İlk ve orta tahsilini Bursa'da tamamladıktan sonra 1905 yılında İstanbul’a gelerek Mekteb-i Tıbbiye-i Askeriye-i Şahane’ye girdi.

    Önemli eserler tek kaynak
  3. 1913

    Bu okulda öğrenci iken Türk müziği ile tanıştı ve sevdi Askerî Tıbbiye’den 1913 yılında doktor yüzbaşı olarak mezun olduktan sonra 10 yıl boyunca cephelerde çalıştı.

    Eğitim tek kaynak
  4. 1918

    “Osmanlı Tababet Tarihi” (1918) ve “Beş Buçuk Asırlık Türk Tababet Tarihi” (1925) eserleriyle Türkiye’de tıp tarihi ile ilgili yazı yazan ilk kişi unvanını aldı.

    İlk üretimler tek kaynak
  5. 1921

    1921 Sağlık Bakanı Dr.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 1922

    Refik Bey’den (Saydam) Bursa Verem Dispanseri’nin Röntgen Mütahasıslığı görevini alan Osman Şevki Bey, 1922 yılında Makbule Hanım ile evlendi.

    Önemli eserler tek kaynak
  7. 1923

    Bu evlilikten Emel (1923)ve Ela (1927) isimli iki kızı oldu.

    Önemli eserler tek kaynak
  8. 1924

    1924 yılında İstanbul'da Eyüp Verem Dispanseri’nde şef olarak göreve başladı.

    İlk üretimler tek kaynak
  9. 1925

    1925 yılında cumhuriyet tarihinin ilk tırmanışını gerçekleştirerek zirvesine çıktığı Uludağ'ın isim babasıdır.

    İlk üretimler tek kaynak
  10. 1930

    1930 yılında binbaşı rütbesi ile malulen askerlikten emekli olan Dr.

    Önemli eserler tek kaynak
  11. 1934

    1934’te Soyadı Kanunu çıktığında Uludağ ismini soyadı olarak aldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  12. 1935

    Osman Şevki Bey, Eyüp Dispanseri şefliği yaparken 1935 yılında Atatürk tarafından milletvekilliği görevine atandı.

    Önemli eserler tek kaynak
  13. 1936

    1936 yılında Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu başkanı oldu.

    Önemli eserler tek kaynak
  14. 1940

    1940'larda milletvekilliği sırasında Devlet Konservatuvarı Kanunu'nun görüşüldüğü oturumlarda Millî Eğitim Bakanı Hasan Âli Yücel ile kıran kırana polemiğe girmesi ile Türk müzik tarihinde yer edindi; Türk Musikisi Şubesi kurulması için ısrar etti.

    Eğitim tek kaynak
  15. 1943

    Daha sonra Beyrut Üniversitesi ve 1943’te de Almanya’ya davet edilmişse de bunları kabul etmeyerek ülkesinde kalmayı yeğledi.

    Eğitim tek kaynak
03

Hayat hikâyesi

01Yaşamı

1889 yılında Bulgaristan göçmeni Ayşe ve Mahmud Kamburoğulları'nın oğlu olarak Bursa'da doğdu. İlk ve orta tahsilini Bursa'da tamamladıktan sonra 1905 yılında İstanbul’a gelerek Mekteb-i Tıbbiye-i Askeriye-i Şahane’ye girdi. Bu okulda öğrenci iken Türk müziği ile tanıştı ve sevdi Askerî Tıbbiye’den 1913 yılında doktor yüzbaşı olarak mezun olduktan sonra 10 yıl boyunca cephelerde çalıştı. Balkan Harbi, I. Dünya Savaşı ve Türk Kurtuluş Savaşı’nda görev yaptı.

02Tıp Tarihçisi Yönü

Osman Şevki Bey, ülkenin ilk radyologlarından ve Türk Tıp Tarihi Kurumu’nun kurucularındandı. “Osmanlı Tababet Tarihi” (1918) ve “Beş Buçuk Asırlık Türk Tababet Tarihi” (1925) eserleriyle Türkiye’de tıp tarihi ile ilgili yazı yazan ilk kişi unvanını aldı.

1921 Sağlık Bakanı Dr. Refik Bey’den (Saydam) Bursa Verem Dispanseri’nin Röntgen Mütahasıslığı görevini alan Osman Şevki Bey, 1922 yılında Makbule Hanım ile evlendi. Bu evlilikten Emel (1923)ve Ela (1927) isimli iki kızı oldu. 1924 yılında İstanbul'da Eyüp Verem Dispanseri’nde şef olarak göreve başladı.

03Bursa Şehrine Katkıları

Osman Şevki Bey, 1925 yılında Bursa’ya giderek öğretmenlerden oluşan Coğrafya Encümen Azası gezisine katıldı. 2545 metre yüksekliğindeki Keşiş Dağı’nın zirvesine çıkarak Cumhuriyet tarihindeki ilk tırmanışı yapmış oldu. Dağın heybetinden etkilenip dağın isminin “Uludağ” olarak değiştirilmesini önerdi; teklifi kabul görünce dağın isim babası oldu. 1934’te Soyadı Kanunu çıktığında Uludağ ismini soyadı olarak aldı. Bu dönemde Bursa ile ilgili araştırmaları olan “Bursa ve Uludağ”, “Yeşil Camii” ve “Uludağ Keşişleri ve Dervişleri” kitaplarını yayınladı.

Bursa’daki Yıldırım Darüşşifa Hastanesi’nin Osmanlıların Anadolu’da kurduğu ilk hastane olduğunu ortaya koydu.

04Milletvekilliği

1930 yılında binbaşı rütbesi ile malulen askerlikten emekli olan Dr. Osman Şevki Bey, Eyüp Dispanseri şefliği yaparken 1935 yılında Atatürk tarafından milletvekilliği görevine atandı. 11 yıl (V, VI, VII. devreler) Konya milletvekili olarak görevini sürdürdü. 1940'larda milletvekilliği sırasında Devlet Konservatuvarı Kanunu'nun görüşüldüğü oturumlarda Millî Eğitim Bakanı Hasan Âli Yücel ile kıran kırana polemiğe girmesi ile Türk müzik tarihinde yer edindi; Türk Musikisi Şubesi kurulması için ısrar etti.

1936 yılında Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu başkanı oldu. 1945’te İstanbul’un susuzluk sorununu çözmek üzere, İstanbul su yollarının tarihini arşiv ve vesikalara dayanarak inceledi.

1946’da İstanbul’daki İnhisarlar'da çalıştı. İstanbul Verem Dispanseri Müfettişliğini yaptı. 1947’de İstanbul Belediyesi Zehirli Gaz Mütehassıslığı, 1947’de Gümrük Genel Müdürlüğü Şefliği, 1948’de Cibali Tütün Fabrikası Tabibi olarak pek çok işte görev aldı. 1949-1953 tarihleri arasında da İstanbul Merkez Hükümet Tabipliği görevindeyken emekli oldu.

Cenevre’de kaldığı dönemde antropoloji kursları aldı. Daha sonra Beyrut Üniversitesi ve 1943’te de Almanya’ya davet edilmişse de bunları kabul etmeyerek ülkesinde kalmayı yeğledi. 1964 yılında hayatını kaybeden Uludağ, Zincirlikuyu Mezarlığı'nda toprağa verildi.

05Müzisyenliği

Musikiye çocukluğunda başladı. Askeri Tıbbiye’de öğrenci iken Dellâl-zâde’nin talebesi İsmail Efendi’den meşk etti. Balkan Savaşı’ndan sonra Tıbbiye’deki musiki topluluğunun şefliğini yaptı.

İlk Devlet Konservatuvarı kanunu kabulu sırasında Türk Musikisi’nin de ders olarak alınması için mecliste açtığı tartışmalarla Türk Musiki tarihinde önemli bir isim oldu.

Osman Zeki Üngör’e ait İstiklâl Marşı bestesinin "Carmen Silva" valsinden ve Cemal Reşit Rey imzasını taşıyan 10. Yıl Marşı’nın ise Jean-Jacques Rousseau’nun "Le Devin du Village" adlı operasından alıntı olduğu iddiasını ortaya koydu.

Rauf Yekta, İsmail Hakkı ve Ali Rifat Çağatay, Hafız Ahmet (Irsoy) Beylerle tanışarak Türk Ocağı'nda Türk musikisi konusunda önemli faaliyetlerde bulundu. Sonra da arkadaşlarıyla birlikte “Musiki Federasyonu”'nu kurdu. İleri Türk Musikisi Konservatuvarı Derneği’nin yönetim kurulu üyeliğini yaptı. Daha önceden "Şehbal" mecmuasından tanıdığı Hüseyin Sadettin Arel’le, Arel’in vefatına kadar birlikte çalıştı.

Aydın yöresinden derlediği "Genç Osman" türküsünün yanında çoğu klasik üslupta olan 120'den fazla bestesi vardır.

06Kitapları 21 kitap · kapaklı raf
21 kitap 1918 → 1943 · 25 yıl

Künyeler Vikipedi maddesindeki eser listesinden ayrıştırıldı. Kapağı bulunamayan kitaplar künyesinden dizildi.

07Piyesleri
  • Hafiye Gözü
  • Meslek İntihabı
04

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Osman Şevki Uludağ Hasan Âli Yücel
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Osman Şevki Uludağ hayat hikâyesinde anıyor Hasan Âli Yücel

    “1940'larda milletvekilliği sırasında Devlet Konservatuvarı Kanunu'nun görüşüldüğü oturumlarda Millî Eğitim Bakanı Hasan Âli Yücel ile kıran kırana polemiğe girmesi ile Türk müzik t...”

05

Kaynaklar

3kaynak kaydı
3farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
15zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Osman Şevki Uludağ
    tr.wikipedia.org · erişim 26.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Salih Zeki Çavdaroğlu, Musikişinas Bir Siyasetçi:Osman Şevki Uludağ (1889-1964), Musiki Dergisi". 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2011.
    musikidergisi.net · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Uludağ'a Uludağ Diyen Adam, Dünyabizim.com, 28.08.2009". 17 Eylül 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2011.
    arşiv · www.dunyabizim.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Osman Şevki Uludağ” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

06

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    3 kaynak ve 15 olayla ilk kayıt.

07

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
08

Buradan nereye?

aynı alan · edebiyat

Nermi Uygur

Felsefeci ve yazar · 1925–2005

aynı alan · edebiyat

Zeynep Arkan

Şair ve Öğretmen · d. 1975

aynı alan · edebiyat

İhsan Süreyya Sırma

Yazar · Akademisyen · d. 1944

Edebiyat alanındaki tüm profiller →