Okey

Modern okey oyunun öncüsü olan, Rummikub Ephraim Hertzano adında 1930'ların başlarında Filistin'e göç eden, Romanya doğumlu bir Yahudi tarafından icat edilmiştir. İlk oyun setini el yapımı olarak ailesi için evinin arka bahçesinde imal etti. Oyun rummy ve mahjong karışımıdır. İsrail'in 1 numaralı ihraç oyunudur. 1977'de, Amerika Birleşik Devletleri'nde en çok satan oyun olmuştur.

Okeyin, "Gastarbeiter" Türk işçilerinin Almanya'da tanıştığı Rummikub'un evrimleşmiş hali olduğu görülüyor.

Okey oyunu standart olarak dört adet oyuncuyla oynanır. Okeyde oyuncunun taşları dizmesi için ıstaka ismi verilen tabla bulunur. Kırmızı, siyah, mavi ve sarı renklerinde 1'den 13'e kadar numaralı ikişer setten oluşan toplam 106 tane taş bulunur. Taşların içinde iki adet sahte okey taşı da vardır.

Aşağıda okey oyununda kullanılan dört farklı renkteki taş setleri yer almaktadır. Her bir setten iki adet bulunmaktadır.

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13

Sahte okeyler diğer taşlardan farklıdır ve üzerinde çeşitli simgeler yer almaktadır. Sahte okeylerin tasarımları üretildiği yere göre farklılık gösterebilir ve her yerde taşların tasarımının aynı olması beklenmemelidir.

ʘ ʘ ya da ♣ ♣ gibi...

Altı yüzlü bir okey zarı.

Taşlar karıştırılıp her bir oyuncuya 14'er taş verilir. İlk oynayacak oyuncuya 1 adet taş fazladan verilir ve 15 taşla başlatılır. Oyuna 15 taş dağıtılan kişi başlar. Oyuncular kendilerine dağıtılan taşları önlerindeki ıstakaya dizerler. Geriye kalan taşlar, rakam kısmı masaya gelecek şekilde üst üste dizili olarak ortaya konur. Ortada dizili taşların üzerinde yer alan taşın bir üst değeri okey taşıdır. Bu taş her eksik taşın yerine kullanılabilmektedir.

Oyun, ilk oyuncunun ıstakasındaki işine yaramadığını düşündüğü bir taşı sağındaki oyuncuya atmasıyla başlar. Oyuncular aynı renkli taşları sıraya dizmek ya da aynı sayılı taşların farklı renklerinden grup yapmaya çalışırlar. Aynı renkte birbirlerini takip eden en az üç taş ve farklı renklere sahip olan aynı sayıdaki en az üç taş per olarak kabul edilir. Üç taştan bir tanesi eksik olsa bile yerine okey taşı kullanılarak per bu şekilde tamamlanabilir. Oyun sırası gelen oyuncu bir önceki oyuncunun attığı taş işine yarıyorsa yerden alabilir, aksi halde ortadan bir taş çeker. Daha sonra ıstakasındaki gözden çıkardığı taşı yandaki oyuncuya atar. Bu şekilde elindeki perlerin toplamı 14 olana kadar oyun devam eder. Elindeki perlerin toplamı on dörde ilk ulaşan oyuncu elindeki fazla taşı ortaya atarak oyunu kazanmış olur.

Oyunda, normal bitme, çifte bitme ve okey atarak bitme şeklinde üç farklı bitiş seçeneği mevcuttur. Normal bitişte Bir dizilişin per olabilmesi için üç uygun taşın yan yana dizilmesi gereklidir. Diğer taşlardan farklı bir desene sahip olan, üzerinde herhangi bir numara yazılmamış iki sahte okey taşı mevcuttur. Bu taşlar oynanan elin başında "okey taşı" olarak belirlenmiş taşın yerini alabilirler. Gerçek okey taşı her boşluğu doldurabilirken; sahte okey taşı sadece okey taşının tekabül ettiği numaraların yerini doldurabilmektedir. Oyuncu aynı rakımdan iki çift olmak üzere toplamda yedi tane çift yaparak oyunu çifte bitirebilmektedir.

1. Oyuncunun elindeki on dört taş, en az üç taştan oluşmak koşuluyla, doğru perlere (gruplara) ayrılmalıdır. Normal dizilişte iki farklı per mevcuttur
2. Grupta yer alan tüm taşlar aynı değerde ancak farklı renklerde olmalıdır. Bu grupta üç ya da dört taş yer alır
3. Gruptaki (perdedeki) tüm taşlar aynı renkte ve birbirini sırayla takip eden sayılardan meydana gelmelidir. Bu grup da en az üç taştan oluşmalıdır
4. Bazı durumlarda ise 13 numaralı taştan sonra 1 numaralı taş gelebilir, fakat bu taştan sonra 2, 3, 4 gibi üst sayı taşlar konamaz