biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Kültür & Sanat
  3. Mükerrem Sarol
Doktor, siyasetçi, milletvekili ve devlet bakanı · 1909–1995

Mükerrem Sarol

Ahmet Mükerrem Sarol (d. 1909, Trablusşam, Osmanlı İmparatorluğu – ö. 8 Kasım 1995, İstanbul, Türkiye), Türk doktor, siyasetçi, milletvekili ve devlet bakanı.

Hayat çizgisi 5 kaynak Düzeltme öner
Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
190919501995
Eğitim Önemli eserler
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Ahmet Mükerrem Sarol (d. 1909, Trablusşam, Osmanlı İmparatorluğu – ö. 8 Kasım 1995, İstanbul, Türkiye), Türk doktor, siyasetçi, milletvekili ve devlet bakanı.

02

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1909

    Doğum ve Erken Yıllar

    1909 yılında dünyaya geldi.

    Eğitim tek kaynak
  2. 1933

    Mükerrem Sarol, 1933'te İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi'ni bitirdikten sonra Hamburg Üniversitesi'nde doğum ve kadın hastalıkları uzmanı oldu.

    Eğitim tek kaynak
  3. 1938

    1938'de Türkiye'ye dönen Sarol, Aydın'da hükûmet doktoru olarak çalışırken Adnan Menderes ile tanıştı ve siyasete atıldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  4. 1939

    Babası, 5 Temmuz 1939'da Jandarma Genel Komutan Yardımcısı görevine atandıktan bir yıl sonra, 13 Temmuz – 27 Ekim 1940 tarihleri arasında vekaleten Jandarma Genel Komutanı görevine getirilen, Mustafa Kemal Atatürk'ün de yakından tanıdığı General Osman Nuri Sarol'dur.

    Önemli eserler tek kaynak
  5. 1950

    1950'de Demokrat Parti'den (DP) İstanbul milletvekili seçildi.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 1955

    6-7 Eylül Olayları (1955) sonrasında Menderes'in istifasını isteyen DP milletvekillerine karşı Menderes'e önerdiği formülle (Hükûmet adına değil, şahsi olarak, Adnan Menderes adına güvenoyu isteme) Başbakan olarak görevine devam etmesi konusunda yardımcı olmuştur.

    Önemli eserler tek kaynak
  7. 1958

    1958 yılında İstanbul'daki Büyük Kulüp'ün Başkanı olarak seçilen Dr.

    Önemli eserler tek kaynak
  8. 1960

    Mükerrem Sarol, 1960 yılına dek bu görevini sürdürdü.

    Önemli eserler tek kaynak
  9. 1975

    1975'ten sonra Adalet Partisi (AP) saflarında yer aldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  10. 1991

    Mehmet Ali Birand'ın Demirkırat (1991) adlı belgeselinde DP dönemine ilişkin anılarıyla yer aldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  11. 1995

    8 Kasım 1995, İstanbul, Türkiye), Türk doktor, siyasetçi, milletvekili ve devlet bakanı.

    Önemli eserler tek kaynak
03

Hayat hikâyesi

01Yaşamı

Babası, 5 Temmuz 1939'da Jandarma Genel Komutan Yardımcısı görevine atandıktan bir yıl sonra, 13 Temmuz – 27 Ekim 1940 tarihleri arasında vekaleten Jandarma Genel Komutanı görevine getirilen, Mustafa Kemal Atatürk'ün de yakından tanıdığı General Osman Nuri Sarol'dur. Kütahya'nın Gediz ilçesinin ileri gelen ailelerinden birine mensup olan General Osman Nuri Sarol, 1909 yılında Osmanlı ordusundaki görevi nedeniyle bulunduğu Trablusşam'dayken, oğlu ve ilk çocuğu Mükerrem Sarol dünyaya geldi.

Dr. Mükerrem Sarol, 1933'te İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi'ni bitirdikten sonra Hamburg Üniversitesi'nde doğum ve kadın hastalıkları uzmanı oldu. 1938'de Türkiye'ye dönen Sarol, Aydın'da hükûmet doktoru olarak çalışırken Adnan Menderes ile tanıştı ve siyasete atıldı. 1950'de Demokrat Parti'den (DP) İstanbul milletvekili seçildi. 9. ve 10. Dönem'de İstanbul, 11. Dönem'de Edirne milletvekili olarak seçilen Sarol, 1950'li yıllarda Devlet Bakanı olarak görev yaptığı DP iktidarı döneminde, Başbakan Adnan Menderes'in yakın dostları ve çalışma arkadaşları arasındaydı.

6-7 Eylül Olayları (1955) sonrasında Menderes'in istifasını isteyen DP milletvekillerine karşı Menderes'e önerdiği formülle (Hükûmet adına değil, şahsi olarak, Adnan Menderes adına güvenoyu isteme) Başbakan olarak görevine devam etmesi konusunda yardımcı olmuştur. Bu yöntem, siyasi literatüre "Sarol Formülü" olarak geçmiştir. Siyasete girdiği yıllarda yayımlamaya başladığı Türk Sesi gazetesinin imtiyazını, Üçüncü Menderes hükûmetinde basınla ilgili Devlet Bakanı olması (1954) üzerine bir yakınına devretmesi, ispat hakkı konusunu gündeme getirdi; ayrıca DP'de bölünmelere ve kendisinin 1955 yılında Devlet Bakanı görevinden ayrılmasına yol açtı. Aynı yıl Demokrat Parti'den ihraç edildi.

1958 yılında İstanbul'daki Büyük Kulüp'ün Başkanı olarak seçilen Dr. Mükerrem Sarol, 1960 yılına dek bu görevini sürdürdü.

27 Mayıs 1960 Darbesi'ne kadar TBMM'deki yasama görevine milletvekili olarak devam eden Sarol, Yassıada'da yargılanarak mahkûm olduysa da, 1964 affıyla özgürlüğüne kavuştu. 1975'ten sonra Adalet Partisi (AP) saflarında yer aldı.

Yakın dostu Adnan Menderes'in hayatıyla ilgili anılarını derlediği "Bilinmeyen Menderes" adlı 2 ciltlik bir kitap yazdı.

Mehmet Ali Birand'ın Demirkırat (1991) adlı belgeselinde DP dönemine ilişkin anılarıyla yer aldı.

Evli ve 5 çocuk babası (Demir Baran Sarol, Gül Sarol, Osman Nuri Sarol, Atilla Sarol, Timur Sarol) olan Dr. Mükerrem Sarol, 8 Kasım 1995 tarihinde İstanbul'da yaşamını yitirdi.

02Eserleri

• "Bilinmeyen Menderes" (I ve II). Kervan Yayınları (1983) ve İnkılap Kitabevi (2013), İstanbul.

03Popüler kültür
  • Ben Onu Çok Sevdim (2013–2014) adlı televizyon dizisinde oyuncu Bahtiyar Engin tarafından canlandırıldı.
  • Demirkırat belgeselinin ikinci bölümde DP'nin kuruluş yıllarına ait anılarını anlattığı röportaj yer alıyor.
04

Üretimleri

1983 · ESER "Bilinmeyen Menderes" (I ve II). Kervan...

"Bilinmeyen Menderes" (I ve II). Kervan Yayınları ve İnkılap Kitabevi , İstanbul.

eser
05

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Mükerrem Sarol Bahtiyar Engin Mehmet Al Mustafa Kemal Atatürk
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Mükerrem Sarol hayat hikâyesinde anıyor Bahtiyar Engin

    “• Ben Onu Çok Sevdim (2013–2014) adlı televizyon dizisinde oyuncu Bahtiyar Engin tarafından canlandırıldı.”

  • Mükerrem Sarol hayat hikâyesinde anıyor Mehmet Al

    “Mehmet Ali Birand'ın Demirkırat (1991) adlı belgeselinde DP dönemine ilişkin anılarıyla yer aldı.”

  • Mükerrem Sarol hayat hikâyesinde anıyor Mustafa Kemal Atatürk

    “Babası, 5 Temmuz 1939'da Jandarma Genel Komutan Yardımcısı görevine atandıktan bir yıl sonra, 13 Temmuz – 27 Ekim 1940 tarihleri arasında vekaleten Jandarma Genel Komutanı görevine...”

06

Kaynaklar

5kaynak kaydı
4farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
11zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Mükerrem Sarol
    tr.wikipedia.org · erişim 28.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "TBMM Albümü 2. Cilt (1950-1980)" (PDF). TBMM Basın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğü. 12 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 6 Kasım 2021.
    www5.tbmm.gov.tr · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Jandarma Dergisi (Yıl: 75, Sayı: 87, Ağustos 1999): "Yüzbaşı Ali Saip (Ursavaş) ve Binbaşı Osman Nuri'nin (Sarol) Millî Mücadele Anıları". Derleyen: (E) Korg. Hüseyin Işık, 1999. Sayfa: 23.
    erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Hürriyet: "Büyük Kulüp'te büyük yarış" 19 Şubat 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Oya Berberoğlu, 27-02-2000.
    hurarsiv.hurriyet.com.tr · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Dr. Mükerrem Sarol: "Bilinmeyen Menderes" (I ve II)". 20 Şubat 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Ocak 2014.
    dr.com.tr · erişim 28.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Mükerrem Sarol” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

07

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    5 kaynak ve 11 olayla ilk kayıt.

08

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
09

Buradan nereye?

aynı alan · kültür & sanat

Kamil Turan

Kültür & Sanat · 1935–2007

aynı alan · kültür & sanat

Selim Ay

Futbolcu · d. 1991

aynı alan · kültür & sanat

Ahmet Besim Özek

Siyasetçi · 1882–1965

Kültür & Sanat alanındaki tüm profiller →