biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Siyaset
  3. Ahmet Mesut Yılmaz
Siyasetçi / Eski Başbakan · 1947–2020

Ahmet Mesut Yılmaz

Ahmet Mesut Yılmaz, Türkiye Cumhuriyeti'nin 21. Başbakanı, eski Anavatan Partisi (ANAP) Genel Başkanı ve Türk siyasetinin en önemli merkez sağ figürlerinden biridir. 1991-1999 yılları arasında üç kez başbakanlık yapan Yılmaz, Dışişleri ile Kültür ve Turizm Bak...

Hayat çizgisi 11 kaynak Düzeltme öner
Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
Kayıt yok1999–2020
194719802020
Eğitim Önemli eserler Eğitim Önemli eserler
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Ahmet Mesut Yılmaz (6 Kasım 1947, İstanbul - 30 Ekim 2020, İstanbul), Türk siyasetçi, 21. Türkiye Cumhuriyeti Başbakanı ve eski ANAP Genel Başkanı. 1991-1999 yılları arasında toplam 2 yıl 3 ay boyunca 3 kez başbakanlık ve çeşitli bakanlıklar yapmıştır. 1991-2002 yılları arasında ise ANAP genel başkanlığı görevini üstlenmiştir.

1983 yılında kurulan ANAP'ın kurucu üyeleri arasında yer almıştır ve Genel Başkan yardımcılığı yapmıştır. İlk defa 1983 Türkiye genel seçimlerinde ANAP Rize milletvekili olarak meclise girmiştir. 1986 ve 1990 yılları arasında Turgut Özal tarafından kurulan hükûmetlerde Dışişleri Bakanı ve Kültür ve Turizm Bakanı olarak görevlendirilmiştir. ANAP Genel Başkanı Yıldırım Akbulut'un istifasının ardından 1991 yılında yapılan kongrede yeni genel başkan seçilerek başbakan olmuştur. 1995 Türkiye genel seçimlerinin ardından kurulan koalisyon hükûmetinde tekrar başbakan olarak görevlendirilmiştir. 1997-1999 yılları arasında da başbakan olarak görev yapmıştır. 2000-2002 yılları arasında DSP-MHP-ANAP koalisyonunda devlet bakanı ve başbakan yardımcısı olarak yer almıştır. Koalisyon ortakları ile birlikte Rahşan Affı'nı çıkarmıştır. Partisi 2002 Türkiye genel seçimlerinde meclise giremeyince istifa etmiştir. 2007 Türkiye genel seçimlerinde Rize'den bağımsız milletvekili olarak meclise girmiştir. 15 Ocak 2009-2011 yılları arasında ANAP ve Doğru Yol Partisi'nin birleşmesi sonucu kurulan Demokrat Parti'de siyasi yaşamına devam etmiştir. 2004 yılında Yüce Divan'da yargılanmıştır. Cumhuriyet tarihinde Yüce Divan'da yargılanan ilk başbakan olmuştur.

02

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1947

    Doğum ve Erken Yıllar

    1947 yılında dünyaya geldi.

    Eğitim tek kaynak
  2. 1953

    1953) ile tanışan ve 1976 yılında evlenen Mesut Yılmaz'ın bu evlilikten Yavuz (1978-2017) ve Hasan (d.

    Önemli eserler tek kaynak
  3. 1971

    1971 yılında Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Maliye ve İktisat Bölümünden mezun oldu.

    Eğitim tek kaynak
  4. 1972

    1972-1974 yılları arasında Almanya'da Köln Üniversitesi İktisadi ve Sosyal Bilimler Fakültesinde yüksek lisans çalışması yaptı.

    Eğitim tek kaynak
  5. 1975

    1975-1983 yılları arasında kimya, tekstil ve ulaştırma sektörlerinde, çeşitli özel şirketlerde yönetici olarak görev aldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 1983

    1983 yılında kurulan ANAP'ın kurucu üyeleri arasında yer almıştır ve Genel Başkan yardımcılığı yapmıştır.

    Önemli eserler tek kaynak
  7. 1986

    1986 ve 1990 yılları arasında Turgut Özal tarafından kurulan hükûmetlerde Dışişleri Bakanı ve Kültür ve Turizm Bakanı olarak görevlendirilmiştir.

    Önemli eserler tek kaynak
  8. 1987

    29 Kasım 1987 seçimlerinde yeniden Rize milletvekili seçildi.

    Önemli eserler tek kaynak
  9. 1988

    1988 yılından sonra Avrupa Demokrasi Birliği genel başkan yardımcılığı yaptı.

    Önemli eserler tek kaynak
  10. 1990

    Yılmaz, Akbulut Hükûmeti'nde de üstlendiği bu görevden 20 Şubat 1990 tarihinde istifa etti.

    Önemli eserler tek kaynak
  11. 1991

    1991-1999 yılları arasında toplam 2 yıl 3 ay boyunca 3 kez başbakanlık ve çeşitli bakanlıklar yapmıştır.

    Önemli eserler tek kaynak
  12. 1995

    1995 Türkiye genel seçimlerinin ardından kurulan koalisyon hükûmetinde tekrar başbakan olarak görevlendirilmiştir.

    Önemli eserler tek kaynak
  13. 1996

    Yılmaz, 24 Kasım 1996 tarihinde Macaristan'ın Budapeşte kentindeki Hilton Oteli'nde, Veysel Özerdem tarafından yumruklu saldırıya uğradı.

    Önemli eserler tek kaynak
  14. 1997

    1997-1999 yılları arasında da başbakan olarak görev yapmıştır.

    Önemli eserler tek kaynak
  15. 1998

    25 Kasım 1998 tarihinde, Cumhuriyet Halk Partisi'nin (CHP) kendisi ve devlet bakanı Güneş Taner için verdiği gensoru önergelerinin TBMM'de kabul edilmesinden sonra istifa etti.

    Önemli eserler tek kaynak
03

Hayat hikâyesi

01Siyaset öncesi

Aslen Çataldere köyünden Hemşinli bir ailede 6 Kasım 1947 tarihinde Beyoğlu'nda doğdu. Babası Hasan Yılmaz, annesi Güzide Yılmaz'dır. Ortaöğretimine Avusturya Lisesinde başladı ve İstanbul Erkek Lisesinde bitirdi. 1971 yılında Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Maliye ve İktisat Bölümünden mezun oldu. 1972-1974 yılları arasında Almanya'da Köln Üniversitesi İktisadi ve Sosyal Bilimler Fakültesinde yüksek lisans çalışması yaptı. 1975-1983 yılları arasında kimya, tekstil ve ulaştırma sektörlerinde, çeşitli özel şirketlerde yönetici olarak görev aldı.

02Bakanlık dönemi

1983 yılının Mayıs ayında kurulan Anavatan Partisi'nde kurucu üye ve genel başkan yardımcısı oldu. Aynı yıl Kasım ayında yapılan genel seçimde Rize milletvekili seçildi. Birinci Turgut Özal Hükûmeti'nde Bilgilendirmeden Sorumlu Devlet Bakanlığı'na atandı ve hükûmet sözcülüğü yaptı. 1986 yılında Kültür ve Turizm Bakanı oldu. Bu dönemde Türkiye-Batı Almanya ve Türkiye-Yugoslavya ekonomi karma komisyonlarının başkanlıklarını yürüttü. 1986 yılında ANAP içerisinde yaşanan Turgut Özal ile Bedrettin Dalan arasındaki ayrışmada Dalan tarafında olsa da Özal'ı karşısına almamıştır.

29 Kasım 1987 seçimlerinde yeniden Rize milletvekili seçildi. İkinci Özal Hükûmeti'nde Dışişleri Bakanlığı'na atandı. 1988 yılından sonra Avrupa Demokrasi Birliği genel başkan yardımcılığı yaptı. Yılmaz, Akbulut Hükûmeti'nde de üstlendiği bu görevden 20 Şubat 1990 tarihinde istifa etti.

03ANAP Genel Başkanlığı ve başbakanlıkları

15 Haziran 1991 tarihinde yapılan Anavatan Partisi Büyük Kongresi'nde genel başkanlığa seçildi. Kurduğu hükûmet 5 Temmuz 1991 tarihinde TBMM Genel Kurulunda güvenoyu aldı. 20 Ekim 1991 tarihinde yapılan genel seçimlerden sonra ana muhalefet partisi lideri olarak çalışmalarını sürdürdü.

24 Aralık 1995 tarihinde yapılan genel seçimler sonrası Anavatan Partisi ile Doğru Yol Partisi tarafından oluşturulan 53. Hükûmet'in başbakanı olarak görev yaptı.

28 Şubat sürecinde mecliste muhalefet milletvekilleri azınlıkta olmasına rağmen, Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel tarafından hükûmeti kurmakla görevlendirildi ve Demirel'in eski partisi DYP'den kendine yakın milletvekillerini istifa ettirerek onları Demokrat Türkiye Partisi adı altında toplayıp ANAP-DSP-DTP koalisyonuna (ANASOL-D hükûmeti veya 55. Hükûmet) sokmasıyla 20 Haziran 1997 tarihinde Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel tarafından hükûmeti kurmak ile görevlendirildi ve 30 Haziran 1997 tarihinde ANASOL-D Hükûmeti'nde üçüncü kez başbakan oldu. 25 Kasım 1998 tarihinde, Cumhuriyet Halk Partisi'nin (CHP) kendisi ve devlet bakanı Güneş Taner için verdiği gensoru önergelerinin TBMM'de kabul edilmesinden sonra istifa etti.

18 Nisan 1999 tarihinde yapılan genel seçimlerde partisinin büyük oy kaybına rağmen DSP-MHP-ANAP koalisyonunda yer alarak Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı oldu. Rahşan Affı'na destek verdi.

3 Kasım 2002 seçimlerinde partisinin %5,13 oy oranı ile barajın altında kalmasından sonra 27 Kasım 2002 tarihinde görevinden istifa etti. Rize'den milletvekili seçilecek oy oranına ulaşmasına rağmen lideri olduğu ANAP %10'luk barajın altında kaldığından milletvekili seçilememiştir.

04ANAP sonrası siyasi yaşamı

25 Mayıs 2007 tarihinde Rize'den bağımsız milletvekilliği adaylığını açıkladı. 4 Haziran 2007 tarihinde ANAP'tan istifa etti. 22 Temmuz 2007 tarihinde yapılan genel seçimlerde Rize'den bağımsız milletvekili olarak meclise girmeye hak kazandı. 11 Kasım 2009 tarihinde Anavatan Partisi ile Doğru Yol Partisi'nin birleşmeleri sonucu kurulan Demokrat Parti'ye 31 Ekim 2009 tarihinde geçti. 15 Ocak 2011 tarihinde Namık Kemal Zeybek'in genel başkan seçilmesinin ardından Demokrat Parti'den 18 Ocak 2011 tarihinde istifa etti.

05Siyasal kimliği

Mesut Yılmaz, merkez sağda yer alan, liberal düşünceleri ön planda bir siyasetçiydi. Yılmaz, siyasal hayatında manevi değerleri korumaya çalıştığını, liberal ekonomiyi desteklediğini ve devletin ekonomik ve siyasal olarak küçülmesi gerektiğini savunmuştur. Parti içerisinde de temsil edilen milliyetçilik ve muhafazakârlık düşüncelerini, liberalizm ile beraber, ülke gerçekleri nedeniyle birbirlerini dengeleyici unsurlar olarak kabul etmiştir. Özal'dan daha liberal bir çizgide olmuş ve genel başkanlık yaptığı dönem boyunca, partisine daha liberal bir kimlik kazandırmıştır.

06Kişisel hayatı

Almanca ve İngilizce bilen Mesut Yılmaz, aslen Hemşinli olup Rize ilinin Çayeli ilçesinin Çataldere köyündendir. 1975 yılında Berna Yılmaz (d. 1953) ile tanışan ve 1976 yılında evlenen Mesut Yılmaz'ın bu evlilikten Yavuz (1978-2017) ve Hasan (d. 1987) adlarında iki çocuğu oldu.

Yılmaz, 24 Kasım 1996 tarihinde Macaristan'ın Budapeşte kentindeki Hilton Oteli'nde, Veysel Özerdem tarafından yumruklu saldırıya uğradı. 16 Aralık 2017 tarihinde Mesut Yılmaz'ın büyük oğlu Yavuz Yılmaz Temporal Lob Epilepsi hastalığı nedeniyle Beykoz Konakları'ndaki evinde intihar etti.

Yılmaz, 7022 sicil numaralı Galatasaray Spor Kulübü Divan Kurulu üyesiydi.

07Ölümü ve cenaze töreni

30 Ekim 2020 tarihinde tedavi gördüğü Şişli'deki Florence Nightingale Hastanesi'nde 72 yaşında öldü. Ocak 2019'da yaptırdığı rutin sağlık kontrolünde akciğerinde tümöre rastlanmıştı. Ölümünden önce akciğerindeki kanserli bölge ameliyatla alınmıştı. Mayıs 2020'de bu kez beyin sapında tümör saptanmış ve ameliyat edilmişti. Yılmaz'ın cenazesi, 1 Kasım 2020 tarihinde devlet töreniyle öğle namazına müteakip Marmara İlahiyat Camii'nden uğurlanarak Kanlıca Mezarlığı'na, 3 yıl önce Kanlıca, Beykoz'daki evinde kendisine ait Smith & Wesson marka tabancasıyla intihar eden 39 yaşındaki oğlu Mehmet Yavuz Yılmaz'ın yanına defnedildi.

08Hakkında yazılmış seçim şarkıları
  • 1991 Türkiye genel seçimleri - Sezen Aksu'nun Gülümse albümündeki Hadi Bakalım Kolay Gelsin ve Yonca Evcimik'in Abone albümündeki Aboneyim Abone şarkısının seçime uyarlanmış versiyonu.
  • 1995 Türkiye genel seçimleri - İzel-Çelik-Ercan'ın İşte Yeniden albümündeki Eller Havaya ve İzel'in Adak albümündeki Hasretim şarkılarının seçime uyarlanmış versiyonu.
  • 1999 Türkiye genel seçimleri - İsmail Türüt ve Yıldız Tilbe'nin Salla Gitsin Dertlerini albümünde söylediği Ge Ha Böyle türküsünün seçime uyarlanmış versiyonu.
  • 2002 Türkiye genel seçimleri - Sertab Erener'in Turuncu albümündeki Kendime Yeni Bir Ben Lazım şarkısının seçime uyarlanmış versiyonu.
  • 2007 Türkiye genel seçimleri - İsmail Türüt - Siyasetin ustası Mesut Yılmaz.
09Hakkında yazılmış kitaplar 3 kitap · kapaklı raf

Hakkında yazılanlar

Künyeler Vikipedi maddesindeki eser listesinden ayrıştırıldı. Kapağı bulunamayan kitaplar künyesinden dizildi.

10Albümleri 1 albüm · kapaklı raf
1 albüm

Liste Vikipedi maddesindeki diskografiden alındı. Görseli bulunamayanlar künyesinden dizildi.

04

Üretimleri

2004 · KITAP Maratoncunun Molası: Mesut Yıllardan Not...

Maratoncunun Molası: Mesut Yıllardan Notlar

kitap
2007 · KITAP Hanedanın Son Prensi

Hanedanın Son Prensi

kitap
KITAP Yapıt

Yapıt

kitap
05

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Ahmet Mesut Yılmaz İsmail Türüt Turgut Özal Yıldırım Akbulut Yıldız Tilbe
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Ahmet Mesut Yılmaz hayat hikâyesinde anıyor İsmail Türüt

    “• 1999 Türkiye genel seçimleri - İsmail Türüt ve Yıldız Tilbe'nin Salla Gitsin Dertlerini albümünde söylediği Ge Ha Böyle türküsünün seçime uyarlanmış versiyonu.”

  • Ahmet Mesut Yılmaz hayat hikâyesinde anıyor Turgut Özal

    “1986 ve 1990 yılları arasında Turgut Özal tarafından kurulan hükûmetlerde Dışişleri Bakanı ve Kültür ve Turizm Bakanı olarak görevlendirilmiştir.”

  • Ahmet Mesut Yılmaz hayat hikâyesinde anıyor Yıldırım Akbulut

    “ANAP Genel Başkanı Yıldırım Akbulut'un istifasının ardından 1991 yılında yapılan kongrede yeni genel başkan seçilerek başbakan olmuştur.”

  • Ahmet Mesut Yılmaz hayat hikâyesinde anıyor Yıldız Tilbe

    “• 1999 Türkiye genel seçimleri - İsmail Türüt ve Yıldız Tilbe'nin Salla Gitsin Dertlerini albümünde söylediği Ge Ha Böyle türküsünün seçime uyarlanmış versiyonu.”

06

Kaynaklar

11kaynak kaydı
9farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
15zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Mesut Yılmaz
    tr.wikipedia.org · erişim 26.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Bakanlar Kurulu'nun atanmasına Dair İşlem" (PDF). resmigazete.gov.tr. 6 Mart 1996. 4 Nisan 2023 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ocak 2024.
    arşiv · www.resmigazete.gov.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Bakanlar Kurulunun Atanmasına Dair İşlem" (PDF). resmigazete.gov.tr. 30 Haziran 1997. 4 Nisan 2023 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ocak 2024.
    arşiv · www.resmigazete.gov.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Kasım 2002". arsiv.ntv.com.tr. 15 Haziran 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Haziran 2023.
    arsiv.ntv.com.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Resmen veda etti - Son Dakika Flaş Haberler". www.hurriyet.com.tr.
    hurriyet.com.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  6. K·06
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Mesut Yılmaz: 1991-99 yılları arasında üç kez başbakanlık yapan siyasetçi". BBC News Türkçe. 20 Ocak 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ocak 2024.
    bbc.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  7. K·07
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Pakdemirli adaylığını açıkladı". Mynet Haber. 29 Ara 2002. 25 Haziran 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Haziran 2023.
    mynet.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  8. K·08
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "ANAP liderini arıyor - Son Dakika Haberleri İnternet". www.hurriyet.com.tr. 25 Haziran 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Haziran 2023.
    hurriyet.com.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  9. K·09
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "T.C.CUMHURBAŞKANLIĞI : Ali Talip Özdemir'in ANAP Genel Başkanlığı'na seçilmesi". www.tccb.gov.tr.
    tccb.gov.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  10. K·10
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Ali Talip Özdemir, ANAP Genel Başkanı". arsiv.ntv.com.tr. 20 Ekim 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi.
    arşiv · arsiv.ntv.com.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  11. K·11
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "[ Yeni Safak Online - Politika - Haber : Anavatan Partisi'nde yeni lider Özdemir - 12.1.2003 ]". www.yenisafak.com. 20 Şubat 2003 tarihinde kaynağından arşivlendi.
    arşiv · www.yenisafak.com · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Ahmet Mesut Yılmaz” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

07

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    11 kaynak ve 15 olayla ilk kayıt.

08

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.