Kısaca kimdir?
Mehmet Rifat Börekçi (29 Kasım 1860 - 5 Mart 1941), 1924-1941 yılları arasında Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk Diyanet İşleri Başkanı olarak görev yapmış Türk din adamı ve siyasetçiydi. Millî Mücadele’nin ilk yıllarında Ankara Müdâfaa-i Hukuk Cemiyeti’ni kurdu ve Millî Mücadele’yi destekledi. 23 Nisan 1920’de Menteşe’den (Muğla) mebus seçilerek ilk meclise katıldı. Dürrizade Abdullah'ın Millî Mücadele karşıtı fetvasını reddeden bir fetva vermesi gerekçesiyle İstanbul Hükümeti tarafından 25 Nisan 1920’de müftülük görevinden azledildi. Ancak Ankara hükümeti Rifat Efendi’yi derhal müftülük görevine iade etti.
Ankara'nın yerlisi ve müftüsü sıfatıyla, Türk Kurtuluş Savaşı'na ve Mustafa Kemal Paşa'ya önemli destekte bulunmuştur. Altı ay Menteşe mebusu olarak Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde bulunmuş ve daha sonra müftülük görevini tercih ederek 27 Ekim 1920’de mebusluktan ayrılmıştır.
Gündemde
Başlıklar yayın kuruluşlarının RSS akışlarından ve konu sayfalarından otomatik eşlenir; sayfa açıkken kendiliğinden yenilenir. Haberin tamamı kaynağındadır.
Hayat hikâyesi
02.1Hayatı
1860'ta Ankara'nın Balâ kazasının Beynam köyünde doğdu. Babası Ankara'nın alimlerinden Börekçizade Ali Kazım Efendi'dir. İlk ve orta öğrenimini Ankara'da tamamladıktan sonra yükseköğrenim için İstanbul'a gitti. Burada Beyazıt Medresesi müderrislerinden Atıf Efendi'nin derslerine devam edip dini yüksek ilimleri tahsil ederek icazetname (diploma) almaya hak kazandı.
İlk memuriyetine Ankara'daki Fazliye Medresesi'nde öğretim üyesi olarak başladı. 10 Ekim 1898'de Ankara İstinaf Mahkemesi üyeliğine getirildi. 25 Kasım 1908 tarihinde de Ankara Müftüsü oldu. Ayrıca 1911 yılında bir müddet Sivrihisar Kaymakamlığı görevini de vekaleten yürüttü. Bu arada memuriyetinin yanı sıra, eğitim-öğretime olan ilgisini devam ettirdi. Bu cümleden olarak, 1918'de Musile-i Süleymaniye (Süleymaniye Medresesinde büyük müderrislere verilen bir ünvan) payesi ile Bursa Müderrisliği kendisine tekrar tevcih edildi. 1920'de "İzmir Paye-i Mücerridi" ve yine aynı yılda "Mahreç Payesi"ne layık görülmüştür. Göstermiş olduğu bu başarılarının bir mükafatı olarak, 1920'de de her türlü devlet hizmetlerinde güzel işler görenlere iftihar ve imtiyazı mucip olmak üzere çıkarılan "Dördüncü Rütbeden Osmani Nişanı" ile ödüllendirildi.
Milli Mücadele'de Şeyhülislam Dürrizade'nin fetvasına karşı Ankara Fetvası'nı ilan etti. Fetva 153 müftü tarafından imzalanarak dağıtıldı. Bunun üzerine 24 Nisan 1920 tarihinde padişah imzasıyla Ankara Müftülüğü görevinden alındı ve Divan-ı Harb tarafından Milli Mücadeleye verdiği destekten dolayı idama mahkûm edildi.
23 Nisan 1920'de toplanan TBMM 1. Dönem'e Menteşe (Muğla) mebusu olarak girdi. Ancak 27 Ekim 1920 tarihinde Müftülük görevini tercih ederek milletvekilliğinden istifa etti. 23 Aralık 1922 - 30 Mart 1924 tarihleri arasında Şer'iye Vekaleti Heyet-i İftâ azalığında bulundu. 4 Nisan 1924'te yeni kurulan Diyanet İşleri Başkanlığı görevine geldi. Soyadı Kanunu'nun çıkmasından sonra "Börekçi" soyadını aldı ve 5 Mart 1941 tarihinde vefat edene kadar bu görevde kaldı.
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Mehmet Rifat Börekçi hayat hikâyesinde anıyor Diyanet İşleri Başkanlığı
“4 Nisan 1924'te yeni kurulan Diyanet İşleri Başkanlığı görevine geldi.”
-
Mehmet Rifat Börekçi hayat hikâyesinde anıyor Soyadı Kanunu
“Soyadı Kanunu'nun çıkmasından sonra "Börekçi" soyadını aldı ve 5 Mart 1941 tarihinde vefat edene kadar bu görevde kaldı.”
-
Mehmet Rifat Börekçi hayat hikâyesinde anıyor Türkiye Büyük Millet Meclisi
“Altı ay Menteşe mebusu olarak Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde bulunmuş ve daha sonra müftülük görevini tercih ederek 27 Ekim 1920’de mebusluktan ayrılmıştır.”
-
Mehmet Rifat Börekçi kendi hikâyesinde anılıyor Ahmet Hamdi Akseki
“İstanbul Üniversitesi İlahiyat Fakültesi hadis müderrisi ve diyanet azası, Mehmet Rifat Börekçi'nin yardımcısıydı.”
-
Mehmet Rifat Börekçi kendi hikâyesinde anılıyor Hafız İbrahim Efendi
“Bunun üzerine dönemin Diyanet İşleri Reisi Mehmet Rifat Börekçi'nin tavsiye ve yönlendirmesiyle Hoca'nın görevi Bakırköy müftüsü olarak değiştirilmiştir.”
Kaynaklar
Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Profil oluşturuldu
0 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.