Kısaca kimdir?
Mahidevran Sultan (Osmanlıca: ماه دوران سلطان; y. 1500 - 3 Şubat 1581, Bursa) veya Gülbahar Hatun (Osmanlıca: گل بھار), Osmanlı padişahı I. Süleyman'ın eşi ve Şehzade Mustafa'nın annesidir. Mahidevran'ın kökeni tartışmalıdır ancak Çerkes, Arnavut, Kırımlı veya Karadağlı olduğu iddia edilmektedir.
Osmanlı padişahı I. Selim'in hayatta kalan tek oğlu olan Saruhan Sancakbeyi Şehzade Süleyman'ın Manisa Sarayı'ndaki haremine girdi. 1515 yılında Şehzade Mustafa'yı doğurduktan sonra Mahidevran adını aldı ve saraydaki konumu yükseldi. 1520'de Süleyman'ın tahta çıkmasının ardından oğlu Şehzade Mustafa ile birlikte Konstantiniyye'deki Topkapı Sarayı'na yerleşti. Süleyman'ın Hürrem Sultan ile nikâhlanmasıyla birlikte gözden düşen Mahidevran, Eski Saray'a taşındı. 1534'te Saruhan Sancakbeyi olan oğlu Şehzade Mustafa ile birlikte Saruhan'a gitti. Ardından Mustafa'nın sırasıyla Amasya ve Konya Sancakbeyliğine atanmasıyla birlikte, bu şehirlere de onunla birlikte gitti. Şehzade Mustafa, 6 Ekim 1553'te Sultan Süleyman tarafından boğduruldu. Mustafa'nın cenazesi Bursa'ya gönderilirken, Mahidevran ile Mustafa'nın kızı ve cariyeleri de Bursa'ya sürüldü.
Mahidevran, oğlunun idamından sonra uzun yıllar sıkıntılı ve yoksul bir hayat yaşadı. On yıl boyunca yaşadığı evin vergilerini ödeyemedi ve borçlandı. 1558'de Hürrem Sultan'ın ölümünden sonra Süleyman, Bursa kadısı aracılığıyla Mahidevran'ın borçlarını ödedi ve ödenek bağlattı. Süleyman'dan sonra tahta çıkan II. Selim, Mahidevran'a ev satın aldı ve 1573 yılında üvey kardeşi Şehzade Mustafa'nın adına türbe yaptırdı. Maddi açıdan güvenceye kavuşan Mahidevran, oğlunun türbesinin bakımı için bir vakıf kurdu ve iki değirmen ve yüz bin dirhem gümüş para vakfetti. Süleyman'ın tüm çocuklarından daha uzun süre yaşayan Mahidevran, 3 Şubat 1581'de öldü ve oğlunun yanına defnedildi.
Bursa'daki hayatı ve ölümü
—Bursa'daki hayatı ve ölümü
Bursa Şer'i Mahkeme Sicilleri arasında bulunan bir belgeye göre Mahidevran Sultan, sekiz, on kişilik maiyet kadrosuyla birlikte Amasya'dan Bursa'ya sürgün edilmiştir. Padişah hanımı olarak alması gereken paşmaklık toprakların vergisi kesilmiştir. On sene civarında Bursa'da yaşadığı evin kirasını ödeyemez duruma gelmiş ve birçok yere borçlanmıştır. Süleyman diğer eşi Hürrem Sultan'ın 1558'deki ölümünden sonra, Bursa kadısı aracılığıyla Mahidevran'ın borçlarını ödetip kendisine ödenek bağlatırken; ertesi yıl bir fermanla Bursa Hisarı'nda, İmaret-i İsâ mahallesindeki Leyszâde evini kendisine aldırttı:
"Gelen bilgi doğru ise hükm-i hümayunum elinize geçince o çeşit evlerin kirası günde ne ediyorsa bilgi alınıp söz konusu evlerde ne zamandan beri oturulup kirasının verilmediği hesaplanıp çıkan meblağın Hassa Harc Emininden verilmesi için ferman olunmuştu. Buna göre filan kişilerle evlere gidilip araştırma yapıldı. Günlük 10 akçe kira bedeli çıkarıldı. 9,5 yıllık kira bedeli hesaplanıp 34 bin 200 akçe ev sahiplerine ödendi."
Kendisine verilen ödenekle geçinen Mahidevran, oğlu Mustafa'nın Muradiye'deki mezarının üstüne Mustafa-i Cedit Türbesi'ni yaptırırken, türbenin bakımı için evinin yanında iki değirmen ve yüz bin dirhem gümüş para vakfetti. 3 Şubat 1581 tarihinde öldü ve oğlunun yanına gömüldü.
Mahidevran Sultan · diğer bölümler
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Mahidevran Sultan hayat hikâyesinde anıyor Haseki sultan
“Hürrem'e "sultan" ve daha sonra "haseki sultan" ünvanı verilinceye kadar, Süleyman'ın bütün eşleri "hanımefendi, kadın" anlamına gelen "hatun" ünvanına sahipti.”
-
Mahidevran Sultan hayat hikâyesinde anıyor Hürrem Sultan
“Süleyman'ın Hürrem Sultan ile nikâhlanmasıyla birlikte gözden düşen Mahidevran, Eski Saray'a taşındı.”
-
Mahidevran Sultan hayat hikâyesinde anıyor Manisa Sarayı
“Selim'in hayatta kalan tek oğlu olan Saruhan Sancakbeyi Şehzade Süleyman'ın Manisa Sarayı'ndaki haremine girdi.”
-
Mahidevran Sultan hayat hikâyesinde anıyor Muradiye Külliyesi
“İki kız kardeşinin de sarayda onunla birlikte yaşadığı ve Bursa'da Muradiye Külliyesindeki Saraylar türbesine defnedilmiş oldukları düşünülür.”
-
Mahidevran Sultan hayat hikâyesinde anıyor Necdet Sakaoğlu
“Necdet Sakaoğlu, Bu Mülkün Kadın Sultanları kitabında Osmanlı sicil kayıtlarındaki bir pasajda kendisinden Mahidevran Hatun[a] olarak bahsedildiğini belirtmiş ve kitabında sultan ü...”
Kaynaklar
Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Profil oluşturuldu
0 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.