Kısaca kimdir?
Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.
Luigi Mongeri (16 Kasım 1815, Milano – 25 Kasım 1882, Biffi), Osmanlı İmparatorluğu'nda görev yapmış İtalyan asıllı bir hekimdir. Özellikle İstanbul'daki Toptaşı Bimarhanesi'nin (akıl hastanesi) modernleşmesi için yaptığı çalışmalarla Osmanlı tıp tarihinde önemli bir yere sahiptir. Kolera ile mücadelede ve adli psikiyatri alanında da değerli katkıları olmuştur.
Adlî psikiyatri çalışmaları
—Adlî psikiyatri çalışmaları
Mongeri'nin katkıları yalnızca akıl hastaneleriyle sınırlı kalmadı. Osmanlı mahkemelerine, akıl sağlığı şüpheli kişiler hakkında resmî raporlar sunarak adli psikiyatri alanının gelişmesine öncülük etti.
Bu raporlarda akıl hastalıklarının cezai sorumluluk üzerindeki etkisini tartıştı ve cezai ehliyet kavramının Osmanlı hukukunda yerleşmesine katkıda bulundu. Mongeri'nin yaklaşımı, akıl hastalıklarını ahlaki ya da dini sapma olarak değil, tıbbi bir durum olarak ele alması bakımından yenilikçi kabul edilmektedir.
Luigi Mongeri · diğer bölümler
Hayat çizgisi
Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.
-
1815
Doğum ve Erken Yıllar
1815 yılında dünyaya geldi.
Eğitim tek kaynak -
1839
İtalyan birliğini savunan gruplar üzerindeki siyasi baskı nedeniyle kendisini tehlikede hisseden Mongeri, üniversiteden gelen kadro teklifini reddederek ülkeyi terk etti ve 24 Mayıs 1839'da İstanbul'a geldi.
Eğitim tek kaynak -
1849
1849 yılına kadar bu görevde bulundu.
Önemli eserler tek kaynak -
1850
1850'de Mustafa Naili Paşa ile birlikte İstanbul'a gelen Mongeri, 1851'de Sultan Abdülmecid’in kızkardeşi Adile Sultan'ı tedavi etmekle görevlendirildi.
Önemli eserler tek kaynak -
1856
1856'da Mongeri, Osmanlı makamlarına bir dilekçe sunarak akıl hastalarının özel tedaviye ihtiyaç duyduğunu, bu konuda bilgi ve deneyime sahip olduğunu belirtti.
Önemli eserler tek kaynak -
1876
Mongeri, 1876 yılında Süleymaniye Bismarhanesini Toptaşı'ya taşıyarak modern bir akıl hastanesi kurma girişiminde bulunmuştur.
Önemli eserler tek kaynak -
1882
25 Kasım 1882'de ölmüştür.
Önemli eserler tek kaynak -
1906
Mongeri (oğul) 1906'da Milano'ya dönmüş, birçok makale ve kitap yayımlamış ve tıpkı babası gibi İtalyan ve Avrupa psikiyatri literatürüne katkıda bulunmuştur.
Önemli eserler tek kaynak -
2015
2015 yılında ise Mongeri'nin adı kaldırıldı.
Önemli eserler tek kaynak
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Luigi Mongeri hayat hikâyesinde anıyor Giulio Mongeri
“Diğer oğlu Giulio Mongeri ise, Türk mimarlık tarihine iz bırakan önemli bir mimar olmuştur.”
-
Luigi Mongeri hayat hikâyesinde anıyor Mustafa Nail
“Getitmek istediği kolera tedbirleri sert bulunduğu için görevinden alınsa da başka yere tayin edilmeyi reddederek Giritli Mustafa Naili Paşa'nın özel doktoru oldu.”
-
Luigi Mongeri hayat hikâyesinde anıyor Surp Pırgiç Ermeni Hastanesi
“Kendisiyle aynı adı taşıyan oğlu Luigi Mongeri de, babası gibi, İstanbul'da 12 yıl boyunca çeşitli hastanelerde psikiyatrist (medico alienista) olarak çalışmıştır; bu hastaneler ar...”
-
Luigi Mongeri kendi hikâyesinde anılıyor Toptaşı Tımarhanesi
“Bu dönemde bîmarhânenin başhekimliğini yürüten İtalyan doktor Luigi Mongeri, reform ve yenileme çalışmalarına girişti.”
Kaynaklar
-
K·01Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesiVikipedi - Luigi Mongeritr.wikipedia.org · erişim 03.10.2026
NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.
Kaynağa git ↗ -
K·02Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıGündoğdu, Cihangir (31 Ağustos 2022). "Luigi Mongeri: A reformist and expert on "Oriental Insanity" in the Nineteenth-Century Ottoman Empire". Şarkiyat (İngilizce). 14 (2): 418-437. doi:10.26791/sarkiat.1112764. ISSN 130...dergipark.org.tr · erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·03Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıARTVİNLİ, Fatih. "[PDF] Osmanlı Devleti'nde Adlî Psikiyatri: Dr. Luigi Mongeri'nin Raporları, Tespitleri ve Bir Vaka Örneği". www.acarindex.com. Erişim tarihi: 13 Eylül 2025. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak...acarindex.com · erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·04Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"İllet-i Müthişe'den COVID-19 Pandemisine İktidar Tutumları". Tıp Dünyası. 31 Ocak 2021. 14 Ekim 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Eylül 2025.tipdunyasi.dr.tr · erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·05Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıArtvinli, Fatih (Aralık 2018). "'Pinel of Istanbul': Dr Luigi Mongeri (1815-82) and the birth of modern psychiatry in the Ottoman Empire". History of Psychiatry. 29 (4): 424-437. doi:10.1177/0957154X18792186. ISSN 0957-1...pubmed.ncbi.nlm.nih.gov · erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·06Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıUnlimited (15 Mart 2021). "Mongeri Evi'nde Hafıza Sarayları". artunlimited. 11 Ekim 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Eylül 2025.unlimitedrag.com · erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·07Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Tarihe saygımız bu kadar!". gunaydingazetesi.com.tr. Erişim tarihi: 13 Eylül 2025. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)gunaydingazetesi.com.tr · erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Luigi Mongeri” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Kaynak yeniden tarandı
Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.
-
Profil oluşturuldu
7 kaynak ve 9 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.