Kısaca kimdir?
Kudüs Sancağı asıl adı Kudüs-i Şerif Mutassarıflığı; (Arapça: متصرفية القدس الشريف) 1872 yılında özel yönetim statüsü ile kurulan, 1874 yılında Şam Vilayetinden ayrılan; Kudüs ile birlikte; Gazze (Gaza), Yafa (Jaffa), Halilü’l Rahman (Hebron), Beytülrahim (Bethlehem), Birüssebi (Beersheba) kentlerini kapsayan müstakil sancak. Osmanlı dönemi boyunca Kudüs Sancağı, Nablus ve Akka sancakları ile birlikte Güney Suriye ya da Filistin olarak isimlendirilmiştir. 12 Aralık 1917 yılında Osmanlı Devletinin elinden çıkana kadar sürmüştür.
1841'de ilk olarak Şam Vilayetinden ayrılarak doğrudan saraya bağlandı. 1872'de Sadrazam Mahmut Nedim Paşa tarafından bağımsız bir vilayet haline getirildi. Bu hususta bölgeye Avrupa ülkelerinin artan ilgisi ve güney sınırının Mısır Hidivliğine karşı güçlendirilmesi gibi birçok gelişmenin etken olabileceği bölge uzmanı akademisyenler tarafından öne sürüldü.
Başlangıçta, Akka Ve Nablus Sancakları, Kudüs Sancağı ile Kudüs Eyaleti olarak bir araya getirildi. İki aydan daha kısa bir süre sonra, Akka ve Nablus Sancakları Kudüs Mutasarrıflığından ayrılarak Beyrut Vilayetine bağlandı. 1906'da Nasra kazası Mutasarrıflığa bağlantısız bir toprakta bulunan parçası olarak eklendi,
Kudüs Sancağının yönetim biçimi Osmanlı başkentine doğrudan bağlandığından beri diğer Osmanlı vilayetleri ile aynı biçimde idi. Kent sakinleri kendilerini daha çok dinsel terminolojileri ile tanımlamakta idiler. Bölge köyleri normal olarak çiftçilikle uğraşırken kent merkezinde tacirler, sanatçılar, toprak sahipleri ve faiz karşılığı borç para temin edenler bulunmakta idi. Kent seçkinleri dinsel önderler, varlıklı toprak sahipleri ve yüksek rütbeli sivil memurlardan oluşmakta idi.
Gündemde
Başlıklar yayın kuruluşlarının RSS akışlarından ve konu sayfalarından otomatik eşlenir; sayfa açıkken kendiliğinden yenilenir. Haberin tamamı kaynağındadır.
Hayat hikâyesi
02.1Tarihçe
Bölge ilk olarak 1841'de Şam’dan ayrılarak doğrudan İstanbul yönetimine bağlandı ve 1872’de müstakil bir vilayet olarak oluşturuldu. 1872’ den önce Kudüs Sancağı, 1864 yılında Tanzimat yeniliklerinin ardından oluşturulan Suriye Vilayeti içinde bir sancak idi. Belediyeler, 19. yy' ın son otuz yılı içinde Tanzimat hareketi tarafından oluşturulan kurumlar olmuştu. 20. yy'ın başlarında her belediyenin bütçesi Kudüs Meclisi tarafından onaylanmak zorunda idi. Belediye üyelerinin bir tür halk oyu ile atanmaları da Tanzimat hareketi ile ortaya çıkan bir ilke oldu.
1906'da Kudüs Mutasarrıflığı'nın güney sınırı İngiltere’nin yayılmacı isteklerle yaptığı tahrikle mümkün olduğunca kısa ve kolay denetlenebilir biçimde yeniden çizildi.
19.yy sonlarına doğru, Filistin bölgesi ya da Kudüs Sancağı bölgesi eğitimli Arapların arasında yayılan ayrı bir politik mekan olarak belirdi. 1904'te Kudüs eski görevlisi Necip Azuri Paris, Fransa ’da Osmanlı Hakimiyetinden bağımsız bir Osmanlı Suriyesi ve Irakı kurmayı hedefleyen Arap Yurtseverleri Birliğini kurdu. Azuri 1908’deki Genç Türk devrimi olan II. Meşrutiyetin ilanının ardından teşkil edilen Osmanlı Meclisinde, Kudüs Mutasarrıflığının vilayet statüsüne yükseltilmesi teklifini verdi.
1917’de I. Dünya Savaşı esnasında itilaf devletleri tarafından ele geçirildiğinde Osmanlı İdaresi lağvedilerek İşgal Edilmiş Düşman Toprakları Yönetimi-İEDTY (OETA South) adı altında yönetildi. İEDTY Güney adı altındaki idare, Nablus ve Akka Sancaklarını kapsıyordu. Askeri İEDTY yönetiminin yerini 1920’de İngiliz Sivil idaresi aldı ve 1923’te Lübnan ve Suriye sınırlarında yapılan bir düzenleme ile birlikte İngiltere Mandasındaki Filistin toprakları statüsüne geldi.
02.2Sınırlar
Bölge, Batıda Akdeniz ile doğuda Ürdün Irmağı ve Ölü Deniz ile, kuzeyde Auja Irmağı ağzından Jericho yakınlarındaki köprüye kadar ve güneyde Gazze ve Ariş' ten Akabe’ ye doğru çizilen bir hat ile sınırlanmıştır.
02.3İdari Bölümler
- Mutasarrıflığın 1872-1909 arasındaki idari bölümleri:
- 1. Birussebi (Beerşeba) Kazası İki alt bölge ve belediye ihtiva eder
- A Hafir Nahiyesi, Birusseb ve Akabe arasındaki bir noktada kuruldu
- El Mulayha, 1908'de Hafir ve Akabe arasındaki noktada kuruldu
- Birusseb Belediyesi, 1901'de kuruldu
- 2. Gazze Kazası 1903'te kuruldu. 3 alt bölge ve bir belediye içerir
- El Faluja Nahiyesi, 1903'te kuruldu
- Hanyunus Nahiyesi, 1903'te kuruldu ve 1917'de belediye oldu
- Mücdel Nahiyesi, 1880'de kuruldu
- Gazze Belediyesi, 1893'te kuruldu
- 3. Halilü'r Rahman Kazası İki alt bölüm ve bir belediye içerir
- Beyt-i a'tâb Nahiyesi, 1903'te kuruldu
- Beyt-i Cireyn Nahiyesi, 1903'te kuruldu
- Halilü'r Rahman belediyesi, 1886'da kuruldu
- 4. Yafa Kazası İki alt bölüm ve bir belediye içerir
- Na'leyn Nahiyesi, 1903'te kuruldu
- Remle Nahiyesi, 1880'de kuruldu, 1888'de belediye oldu ve 1889'da tekrar alt idari birim oldu
- Lod Belediyesi
- 5. Kudüs-i Şerif Kazası 4 alt bölüm ve iki belediye içerir
- Abaveyn Nahiyesi, 1903'te kuruldu
- Beytü'l lahim nahiyesi, 1883'te kuruldu, 1894'te belediye oldu
- Ramallah Nahiyesi, 1903'te kuruldu, 1911'de belediye oldu
- Safa Nahiyesi
- Kudüs-i Şerif Belediyesi, 1867'de kuruldu
- Beyt el Cala Belediyesi, 1912'de kuruldu
- 6. Nasra Kazası 1906'da Nasra Kazası ilave olundu
02.4Kudüs Mutasarrıfları
Mutasarrıflar, Osmanlı idaresi tarafından bölgeyi idare etmek üzere atanırlardı. Arapça, Farsça veya Avrupa dillerinden birisini genellikle Fransızca yı bilirlerdi.
Üretimleri
Suphi Bey -09
Nazım Bey -10
Azmi Bey -11
Cevdet Bey -12
Muhdi Bey
Tahir Hayreddin Bey -13
Ahmet Macit Bey -15
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Kudüs Sancağı hayat hikâyesinde anıyor Mısır Hidivliği
“Bu hususta bölgeye Avrupa ülkelerinin artan ilgisi ve güney sınırının Mısır Hidivliğine karşı güçlendirilmesi gibi birçok gelişmenin etken olabileceği bölge uzmanı akademisyenler t...”
-
Kudüs Sancağı kendi hikâyesinde anılıyor Köprülü Abdullah Paşa
“Bu sancaklar şunlardır: Hanya (1702-1703 - 1705-1706, 1710-1712), Sakız Adası (1705-1706 - 1707 Haziran), Sivas sancakları (Haziran 1707 - 1709), Trabzon Eyaleti (1709-10), Eğriboz...”
-
Kudüs Sancağı kendi hikâyesinde anılıyor Recep Paşa (vezir)
“Recep Paşa Eylül 1707'de vezir olmuş ve Diyarbekir Eyaleti (1707-10, 1725), Van Eyaleti (1710-11), Sivas Eyaleti (1711-12, 1726), Trabzon Eyaleti (1712-13), Teke Sancağı (1713-14),...”
-
Kudüs Sancağı kendi hikâyesinde anılıyor Osmanlı Rumları
“Osmanlı nüfus sayımlarında Suriye, Beyrut, Halep vilayetlerinde ve Kudüs sancağında bulunan Ortodoks Araplar da Rum olarak sayılmıştır.”
-
Kudüs Sancağı kendi hikâyesinde anılıyor Mehmet Tevfik Biren
“Mehmet Tevfik Bey, 1897-1901 yılları arasında Kudüs Sancağı Mutasarrıfı görevini yaptı.”
-
Kudüs Sancağı kendi hikâyesinde anılıyor 1893 Osmanlı İmparatorluğu nüfus sayımı
“Sayıma göre veriler şu şekildedir: • Vilayet/Sancak • Aydın Vilayeti • Edirne Vilayeti • Erzurum Vilayeti • Adana Vilayeti • İşkodra Vilayeti • Ankara Vilayeti • İzmit Sancağı • B...”
-
Kudüs Sancağı kendi hikâyesinde anılıyor Şam (eyalet)
“Kurulduğu dönelerde Şam Eyaleti'nin sancakları aşağıdaki gibidir: • Halep Sancağı • Hama Sancağı • Ayntâb Sancağı • Trablus Sancağı • Malatya Sancağı • Humus Sancağı • Tarsus Sanc...”
-
Kudüs Sancağı kendi hikâyesinde anılıyor Gazze Sancağı
“1874 yılında kurulan Kudüs Sancağına bağlanmıştır.”
Kaynaklar
Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Profil oluşturuldu
0 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.