Kısaca kimdir?
Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.
Kaytazzade Mehmet Nazım, (d. 1857, Lefkoşa, Kıbrıs - ö. 1924, Lefkoşa), Kıbrıslı şair, yazar, bürokrat.
Gündemde
Başlıklar yayın kuruluşlarının RSS akışlarından ve konu sayfalarından otomatik eşlenir; sayfa açıkken kendiliğinden yenilenir. Haberin tamamı kaynağındadır.
Hayat çizgisi
Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.
-
1857
1857, Lefkoşa, Kıbrıs - ö.
Önemli eserler tek kaynak -
1884
Doğduğu yerde öğrenimini bitirdikten sonra 1884 yılında kamu hizmetine girdi ve sırasıyla Sakız Adası, Adana, İstanbul, İzmir ve Bursa'da görev yaptı.
Önemli eserler tek kaynak -
1892
Yazarın 1892'de Yeni Zaman gazetesinde yayımlanan Âdem-î İhtiyâd başlıklı bir hikâyesi ile annesinin ölümü üzerine yazdığı ve yine Yeni Zaman'da tefrika edilen Feryâd-ı Garibâne başlıklı bir öyküsü bulunmaktadır.
Miras tek kaynak -
1893
Nâzım'ın Kıbrıs gazetesinde 39 bölüm olarak tefrika edilen Yadigâr-ı Muhabbeti başlıklı romanı, aynı gazete tarafından 1893'te (veya 1894'te) neşredildi.
Miras tek kaynak -
1909
1909 tarihli Netice-i İbtilâ başlıklı bir tiyatro oyunu kaleme almıştır.
Önemli eserler tek kaynak -
1914
1914 yılında istifa ederek Kıbrıs'a döndü.
Önemli eserler tek kaynak -
1924
1924, Lefkoşa), Kıbrıslı şair, yazar, bürokrat.
Önemli eserler tek kaynak
Hayat hikâyesi
03.1Hayatı
Kaynaklarda Kaytazzâde Mehmet Nâzım Efendi'nin 1857 yılında Lefkoşa'da doğduğu belirlenmiştir. Doğduğu yerde öğrenimini bitirdikten sonra 1884 yılında kamu hizmetine girdi ve sırasıyla Sakız Adası, Adana, İstanbul, İzmir ve Bursa'da görev yaptı. 1914 yılında istifa ederek Kıbrıs'a döndü.
Bir süre İstanbul'da kaldıktan sonra şair, Lefkoşa Şer'iye Mahkemesi'nde kendisine verilen kâtiplik görevini ölüm tarihi olan 1924 yılına kadar devam ettirmiştir.
03.2Mensur eserleri
Şâirin Kıbrıs'ta yayımlanan yerel gazetelerde çok sayıda gazel, şarkı, kıt'a vb. şiirleri yayımlanmıştır.
Kaytazzâde M. Nâzım'ın Kıbrıs gazetesinde 39 bölüm olarak tefrika edilen Yadigâr-ı Muhabbeti başlıklı romanı, aynı gazete tarafından 1893'te (veya 1894'te) neşredildi. Bu, Kıbrıs Türk edebiyatının neşredilen ilk roman oldu. Bu romanın Latin harflerine transkripsiyonunu gerçekleştiren araştırmacı Harid Fedai'ye göre, Osmanlı topraklarında hissedilen Abdülhamid baskısı romana yansımış, Servet-i Funûn edebiyatının diğer örneklerinde olduğu gibi romanda da kentsoylu aydınların yaşamları, kişisel dramları konu edilmiştir. Yazarın yine Kıbrıs gazetesinde 12 bölüm halinde tefrika edilen yarım kalmış Leyle-i Visâl başlıklı ikinci bir romanı daha vardır. Birinci romanın konusu İstanbul'da, ikinci romanın konusu ise Sakız Adası'nda geçmektedir.
Yazarın 1892'de Yeni Zaman gazetesinde yayımlanan Âdem-î İhtiyâd başlıklı bir hikâyesi ile annesinin ölümü üzerine yazdığı ve yine Yeni Zaman'da tefrika edilen Feryâd-ı Garibâne başlıklı bir öyküsü bulunmaktadır. 1909 tarihli Netice-i İbtilâ başlıklı bir tiyatro oyunu kaleme almıştır.
03.3Nazım eserleri
Kaytazzâde, Müftü Hasan Hilmi Efendi'den sonra aruz vezni kullanan Kıbrıslı şairlerin en güçlü temsilcilerinden biri olarak kabul edilir. 19'uncu yüzyıl şairi olması nedeniyle hem divan şiirine, hem de Tanzimat Edebiyatı'na ait özellikler taşımaktadır. Şairin Kıbrıs'ta yayımlanan yerel gazetelerde çok sayıda gazel, şarkı, kıt’a türünde şiirleri yayımlanmıştır.
Kaytazzâde Mehmed Nâzım Efendi'nin şiirlerinden Mevlâna Celâleddîn-î Rûmî'ye büyük saygı duyduğu ve Mevlevîlik'e yürekten bağlı olduğu anlaşılmaktadır. Kaytazzâde Mehmed Nâzım Efendi'nin şiirleri arasında Mevlâna'ya yazılmış üç şiir ile bir beyit bulunmaktadır. Üç şiirden biri gazel, diğer ikisi ise kıta ve kıta-i kebire nazım şekilleriyle yazılmıştır.
Tahassür başlıklı ikinci mersiye, hicrî 1311, miladi 1893 yılında hac fârizâsını yerine getirmek üzere gittiği kutsal topraklarda, Tûr'da ölmüş olan Lefkoşa Mevlevîhanesi Postnişîni Savfet Dede için yazılmıştır. Beş dörtlükten oluşan mersiye, Tahassür başlığından da anlaşılacağı gibi, şairin hasret ve üzüntüsünü dile getirmektedir. Kendisi de Mevlevî tarikatına bağlı olan Mehmet Nâzım Efendi, mürşîdinin vefâtından büyük bir üzüntü duymuştur. Şairin oğlu Gâlib ile zevcesi Zehra Hanım'ın vefâtları üzerine kaleme aldığı mersiye türünde bir kıt'ası daha bilinmektedir:
"Ciğer-pâremdi oğlum Gâlib‟im Zehrâ refîkamdı
İkisinden de dûr oldum ne Gâlib kaldı ne Zehrâ
Vücûdun inkılâb eyler nihâyet bir avuç hâke
Olursun sen de pey-rev anlara ey Nâzım-ı şeydâ"
Kaytazzâde Mehmet Nâzım Efendi'nın 1909 tarihli Rûh-ı Mecrûh başlıklı şiir kitabı, 1993 yılında yeniden yayımlandı.
Üretimleri
"Ciğer-pâremdi oğlum Gâlib‟im Zehrâ refîkamdı
İkisinden de dûr oldum ne Gâlib kaldı ne Zehrâ
Vücûdun inkılâb eyler nihâyet bir avuç hâke
Olursun sen de pey-rev anlara ey Nâzım-ı şeydâ"
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Kaytazzade Mehmed Nazım hayat hikâyesinde anıyor Latin harfleri
“Bu romanın Latin harflerine transkripsiyonunu gerçekleştiren araştırmacı Harid Fedai'ye göre, Osmanlı topraklarında hissedilen Abdülhamid baskısı romana yansımış, Servet-i Funûn ed...”
-
Kaytazzade Mehmed Nazım hayat hikâyesinde anıyor Mehmet Nâzım
“Kaynaklarda Kaytazzâde Mehmet Nâzım Efendi'nin 1857 yılında Lefkoşa'da doğduğu belirlenmiştir.”
Kaynaklar
-
K·01Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesiVikipedi - Kaytazzade Mehmed Nazımtr.wikipedia.org · erişim 03.10.2026
NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.
Kaynağa git ↗ -
K·02Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıKıbrıslı Şair Kaytazzade Mehmet Nazım Efendi’nin Mersiyeleri Üzerine Bir İnceleme 3 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.turkoloji.cu.edu.tr · erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·03Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıKıbrıs Türk Edebiyatı- Başlangıçtan Bugüne-, 1989, s.41-44 3 Ağustos 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.ekitap.kulturturizm.gov.tr · erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·04Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıAylanç, Mihriban (2017). Kıbrıs Türk Romanı Eserler Sözlüğü. Lefkoşa: Uluslararası Kıbrıs Üniversitesi Yayınları. ss. 17-18.erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
-
K·05Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Kıbrıslı Şair Kaytazzade Mehmet Nazım Efendi'nin Mersiyeleri Üzerine Bir İnceleme". turkoloji.cu.edu.tr. 1 Mayıs 2022. 1 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Mayıs 2022.arşiv · webcache.googleusercontent.com · erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·06Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıKıbrıslı Şair Kaytazzâde Mehmed Nâzım Efendi"nin Mevlâna"ya Yazdığı Şiirler 2 Ocak 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.akademik.semazen.net · erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·07Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Kaytazzâde Mehmed Nâzım Efendi | Semazen Akademik". web.archive.org. 1 Mayıs 2022. 1 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Mayıs 2022.arşiv · akademik.semazen.net · erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·08Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Wayback Machine" (PDF). arastirmax.com. 1 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Mayıs 2022.arşiv · arastirmax.com · erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Kaytazzade Mehmed Nazım” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Kaynak yeniden tarandı
Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.
-
Profil oluşturuldu
8 kaynak ve 7 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.