biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Kültür & Sanat
  3. Kara Halil Efendi
Müderris, kadı, kazasker, şeyhülislam · 1804–1880

Kara Halil Efendi

Kara Halil Efendi (1804-1880) II. Abdülhamid döneminde Osmanlı Devleti'nin şeyhülislamı olarak görev yapmış bir din adamıydı.

Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
180418401880
Önemli eserler
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Kara Halil Efendi (1804-1880) II. Abdülhamid döneminde Osmanlı Devleti'nin şeyhülislamı olarak görev yapmış bir din adamıydı.

Kara Halil Efendi' nin bazı kaynaklarda Amasyalı, bazılarında Mecitözü'ne bağlı Varay nahiyesinin Kürtköyü doğumlu olduğu belirtilen Şeyhülislam Hacı Kara Halil efendinin hicri 1219 (1804) de Turhal'ın Gülüt köyünde doğduğu kesindir. 114 üncü Osmanlı Şeyhülislamı olan Kara Halil'in Kürtköylü olarak geçmesi, Gülüt köyü ile arazileri karışık olup, her bakımdan iç içe durumdaki eski ismi Kürtköyü olan ve sonradan Çamlıca'ya çevrilip hâlen bu isimle bilinen köy ile karıştırılmasından dolayıdır.

Yakın bir tarihin ilim adamı olan Kara Halil, doğum yeri olan Gülüt köyünde henüz hafızalardan silinmemiştir. Babasının adı Mustafa'dır. Fakir bir ailenin çocuğu olan ve basit bir sebeple köyünden ayrılan bu zat, önce Amasya'ya gelmiş ve tahsiline burada başlamış, uzun süre tahsiline burada devam ettiği için bazı çevrelerce Amasyalı olarak bilinmesine sebep olmuştur. Amasya ve Konya'da çeşitli medreselerde eğitim gördükten sonra İstanbul'a gitti. 1834 yılında icazet aldı. 1839 yılında müderris oldu. 1866 yılında Fetva Emini, 1873 yılında da Anadolu Kazaskeri oldu. 1871 tarihinde Mecelle-i Ahkam-ı Adliyye Cemiyeti üyesi olarak Ahmed Cevdet Paşa'yla birlikte Mecelle hukukunun kurucuları arasında yer aldı. 26 Temmuz 1877 tarihinde Sultan II. Abdülhamid tarafından Hasan Hayrullah Efendi'nin yerine şeyhülis­lâmlık makamına getirildi. Ayrıca aynı yıl Meşrutiyetin ilanı üzerine yeni kurulan Ayan Meclisi'ne de üye tayin edildi. 4 Aralık 1878 tarihinde şeyhüslamlık görevinden azledildi. Bunun sebebi olarak II. Abdülhamid'in Kara Halil Efendi'nin Sultan Abdülaziz'in tahttan indirilmesi için verilen fetvayı imzalamış olmasından hoşlanmaması gösterimiştir.

30 Aralık 1880 tarihinde ölen Kara Halil Efendi Fatih Türbesi bahçesinde defnedildi.

02

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1804

    Kara Halil Efendi (1804-1880) II.

    Önemli eserler tek kaynak
  2. 1834

    1834 yılında icazet aldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  3. 1839

    1839 yılında müderris oldu.

    Önemli eserler tek kaynak
  4. 1866

    1866 yılında Fetva Emini, 1873 yılında da Anadolu Kazaskeri oldu.

    Önemli eserler tek kaynak
  5. 1871

    1871 tarihinde Mecelle-i Ahkam-ı Adliyye Cemiyeti üyesi olarak Ahmed Cevdet Paşa'yla birlikte Mecelle hukukunun kurucuları arasında yer aldı.

    Önemli eserler tek kaynak
  6. 1877

    26 Temmuz 1877 tarihinde Sultan II.

    Önemli eserler tek kaynak
  7. 1878

    4 Aralık 1878 tarihinde şeyhüslamlık görevinden azledildi.

    Önemli eserler tek kaynak
  8. 1880

    30 Aralık 1880 tarihinde ölen Kara Halil Efendi Fatih Türbesi bahçesinde defnedildi.

    Önemli eserler tek kaynak
03

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Kara Halil Efendi Ahmed Cevdet Paşa Hasan Hayrullah Efendi Hayrullah Efendi I. Abdülhamid II. Abdülhamid Abdullah Vassaf Efendi
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Kara Halil Efendi hayat hikâyesinde anıyor Ahmed Cevdet Paşa

    “1871 tarihinde Mecelle-i Ahkam-ı Adliyye Cemiyeti üyesi olarak Ahmed Cevdet Paşa'yla birlikte Mecelle hukukunun kurucuları arasında yer aldı.”

  • Kara Halil Efendi hayat hikâyesinde anıyor Hasan Hayrullah Efendi

    “Abdülhamid tarafından Hasan Hayrullah Efendi'nin yerine şeyhülis­lâmlık makamına getirildi.”

  • Kara Halil Efendi hayat hikâyesinde anıyor Hayrullah Efendi

    “Abdülhamid tarafından Hasan Hayrullah Efendi'nin yerine şeyhülis­lâmlık makamına getirildi.”

  • Kara Halil Efendi hayat hikâyesinde anıyor I. Abdülhamid
  • Kara Halil Efendi hayat hikâyesinde anıyor II. Abdülhamid
  • Kara Halil Efendi kendi hikâyesinde anılıyor Abdullah Vassaf Efendi

    “Dönemin müderrislerinden Kara Halil Efendi’den ders aldı.”

04

Kaynaklar

4kaynak kaydı
3farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
8zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Kara Halil Efendi
    tr.wikipedia.org · erişim 03.10.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Arşivlenmiş kopya". 4 Kasım 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ağustos 2012.
    arşiv · www.tarihbilinci.com · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    http://www.corumhakimiyet.net/HaberDetay.aspx?ID=18397[ölü/kırık bağlantı]
    corumhakimiyet.net · erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Sicil-i Osmani, Mehmet Süreyya Bey, Tarih Vakfı Yurt Yayınları, ISBN 975-333-038-3 İstanbul, 1996.
    erişim 03.10.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Kara Halil Efendi” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

05

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    4 kaynak ve 8 olayla ilk kayıt.

06

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
07

Buradan nereye?

Kültür & Sanat alanındaki tüm profiller →