Kısaca kimdir?
Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.
İsmail Beşikci (d. 7 Ocak 1939, İskilip, Çorum), Türk sosyolog ve yazar. Özellikle Kürtler, Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşu ve Türkiye'de tek partili dönemine ait eserleriyle tanınır.
Gündemde
Başlıklar yayın kuruluşlarının RSS akışlarından ve konu sayfalarından otomatik eşlenir; sayfa açıkken kendiliğinden yenilenir. Haberin tamamı kaynağındadır.
Hayat çizgisi
Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.
-
1939
Doğum ve Erken Yıllar
1939 yılında dünyaya geldi.
Eğitim tek kaynak -
1962
İskilip'te ilkokulu okuduktan sonra Çorum Lisesini bitirerek, 1962 yılında Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesinden mezun oldu.
Eğitim tek kaynak -
1965
1965-1971 yılları arasında Erzurum'daki Atatürk Üniversitesinde asistanlık yaptı.
Eğitim tek kaynak -
1974
1974 affıyla cezaevinden çıktı, daha sonra Kürt sorununu işleyen düşüncelerinden ötürü yargılandı.
Önemli eserler tek kaynak -
1979
12 Eylül Darbesi’nden önce 1979'da cezaevine girdi ve 1987'de serbest bırakıldı ancak davalar devam etti.
Önemli eserler tek kaynak -
1999
Bu davalardan giydiği hükümlerle 1999'a kadar tutuklu kaldı.
Önemli eserler tek kaynak -
2011
Vakıf, Kürt çalışmaları ve akademik/ifade özgürlüğünün savunulması alanında çalışan Beşikci'nin mirasını yaşatmak amacıyla 2011'de İstanbul'da bağımsız bir sivil toplum kuruluşu olarak kuruldu.
Miras tek kaynak -
2013
Beşikci'ye Boğaziçi Üniversitesi tarafından 2013 yılında fahri doktora verildi.
Eğitim tek kaynak -
2014
2014 yılında Batı Ermenileri Kongresi ve Erivan Devlet Üniversitesi tarafından Ermeni Kırımı üzerine yaptığı çalışmalardan dolayı Kevork Surenyants Nişanı aldı.
Eğitim tek kaynak
Hayat hikâyesi
01Özgeçmişi
İskilip'te ilkokulu okuduktan sonra Çorum Lisesini bitirerek, 1962 yılında Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesinden mezun oldu. 1965-1971 yılları arasında Erzurum'daki Atatürk Üniversitesinde asistanlık yaptı. Atatürk Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesinde sosyoloji asistanı iken aynı bölümde sosyoloji doçenti olan Orhan Türkdoğan tarafından, Marksist propaganda ve bölgecilik yaptığı gerekçesiyle ihbar edilen İsmail Beşikci, 12 Mart 1971 döneminde sıkıyönetim mahkemelerinde yargılandı ve üniversite ile ilişiği kesildi. 1974 affıyla cezaevinden çıktı, daha sonra Kürt sorununu işleyen düşüncelerinden ötürü yargılandı.
Kürt sorunu üzerine araştırmaları ve yazılarıyla tanınan Beşikci, sekiz kez cezaevine girip çıktı ve yaşamının 17 yılı cezaevinde geçti. 12 Eylül Darbesi’nden önce 1979'da cezaevine girdi ve 1987'de serbest bırakıldı ancak davalar devam etti. Bu davalardan giydiği hükümlerle 1999'a kadar tutuklu kaldı. 1999 yılında yapılan sınırlı yasal düzenleme sonucu tahliye olduğunda hakkında toplam 100 yıl hapis ve 10 milyar lira para cezası verilmişti. İsmail Beşikci'nin yayımlanan 36 kitabından 32'si Türkiye'de yasaklandı.
Atatürk Üniversitesinde asistanlığı döneminde doktora tezi olarak hazırladığı "Alikan Aşireti Üzerine Sosyolojik Bir İnceleme", alanında Türkiye'de yapılmış önemli sosyolojik bilimsel çalışmalardan biridir.[kime göre?]
İsmail Beşikci Sarı Hoca lakabıyla da tanınmaktadır.
Beşikci'ye Boğaziçi Üniversitesi tarafından 2013 yılında fahri doktora verildi. 2014 yılında Batı Ermenileri Kongresi ve Erivan Devlet Üniversitesi tarafından Ermeni Kırımı üzerine yaptığı çalışmalardan dolayı Kevork Surenyants Nişanı aldı. Beşikci, dünyanın birçok bölgesine davet edilerek çalışmaları hakkında konuşmalar yaptı.
Adına İsmail Beşikci Vakfı (İBV) kuruldu. Vakıf, Kürt çalışmaları ve akademik/ifade özgürlüğünün savunulması alanında çalışan Beşikci'nin mirasını yaşatmak amacıyla 2011'de İstanbul'da bağımsız bir sivil toplum kuruluşu olarak kuruldu. Vakıf, kapsamlı bir araştırma kütüphanesi ve 2014'ten beri faaliyet gösteren Diyarbakır temsilciliği bünyesinde; Uluslararası Kürt Çalışmaları Konferansları, çeşitli panel ve seminerler düzenlemekte, kitap yayıncılığı yapmakta ve Kürt Tarihi dergisini çıkarmaktadır.
02Türkçe
- Türkçe yayımlanan eserlerinden bazıları şunlardır:
- Doğu Mitinglerinin Analizi, 1967
- Doğu Anadolu'daki Göçebe Kürt Aşiretlerinde Toplumsal Değişme (Geçiş Halindeki Toplumlar), 1968
- Doğu'da Değişim ve Yapısal Sorunlar, 1969
- Doğu Anadolu'nun Düzeni, Sosyo-Ekonomik ve Etnik Temeller, 1969
- Bilim Yöntemi, 1977
- Bilim Yöntemi, Türkiye'deki Uygulama 1 Kürtlerin Mecburi İskanı, 1977
- Bilim Yöntemi, Türkiye'deki Uygulama 2 Türk Tarih Tezi, Güneş Dil Teorisi ve Kürt sorunu, 1978
- Bilim Yöntemi, Türkiye'deki Uygulama 3 Cumhuriyet Halk Fırkasının Tüzüğü ve Kürt Sorunu, 1978
- Bilim Yöntemi, Türkiye'deki Uygulama 4 Tunceli Kanunu (1935) ve Dersim Jenosidi
- Bilim Yöntemi, Türkiye'deki Uygulama 5 Orgeneral Muğlalı Olayı, Otuzüç Kurşun
- Bilim Yöntemi, Türkiye'deki Uygulama 6 Cumhuriyet Halk Fırkası'nın Programı (1931) ve Kürt Sorunu
- Bilim Yöntemi, Türkiye'deki Uygulama 7 Kürdistan Üzerinde Emperyalist Bölüşüm Mücadelesi 1915-1925 I.Cilt (Bu eser yalnızca 1 cilt olarak yayınlanabilmiştir)
- Devletlerarası Sömürge Kürdistan, 1990
- Bilim, Resmi İdeoloji, Devlet, Demokrasi ve Kürt Sorunu, 1990
- Bir Aydın, Bir Örgüt ve Kürt Sorunu, 1990
- Savunmalar, 1991
- Hayali Kürdistan'ın Dirilişi
- Bilincin Yükselişi
- Başkaldırının Koşulları
- Zihnimizdeki Karakolların Yıkılması, Yargılanma Süreçleri ve Özgürleşme
- Kürt Aydını Üzerine Düşünceler
03Almanca
- Kurdistan - Internationale Kolonie, 1991
- Wir wollen frei und Kurden sein - Brief an die UNESCO, 2002
04Kitaplar 5 kitap · kapaklı raf
Künyeler Vikipedi maddesindeki eser listesinden ayrıştırıldı. Kapağı bulunamayan kitaplar künyesinden dizildi.
05Diğer
• Bizim İsmail; yönetmenliğini Fatin Kanat ve Önder İnce'nin gerçekleştirdiği 2024 çıkışlı Türkiye yapımı belgesel film.
06Ödülleri
• 2012 - Uluslararası Hrant Dink Ödülü
Üretimleri
Hakkında yazılanlar
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
İsmail Beşikçi hayat hikâyesinde anıyor Orhan Türkdoğan
“Atatürk Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesinde sosyoloji asistanı iken aynı bölümde sosyoloji doçenti olan Orhan Türkdoğan tarafından, Marksist propaganda ve bölgecilik yaptığı ger...”
Kaynaklar
-
K·01Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesiVikipedi - İsmail Beşikçitr.wikipedia.org · erişim 28.09.2026
NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.
Kaynağa git ↗ -
K·02Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"İmralı'daki değil dışarıdakiler konuşsun". Milliyet Gazetesi. milliyet.com.tr. 23 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Aralık 2016.milliyet.com.tr · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·03Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"İsmail Beşikçi: Kürtler milliyetçi olmalıdır". BBC Türkçe. bbc.com. 22 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Aralık 2016.bbc.com · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·04Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Fahri Doktora Listesi". boun.edu.tr. Boğaziçi Üniversitesi. 23 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Aralık 2016.arşiv · www.arastirma.boun.edu.tr · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·05Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"İsmail Beşikci'ye Ermenistan'da Gevorg Surenyants nişanı takıldı". t24.com.tr. T24. 6 Kasım 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Mayıs 2021.t24.com.tr · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·06Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıGürbüz, İbrahim (12 Şubat 2025). Sarı Hoca İle Devr-i Alem. İsmail Beşikçi Vakfı Yayınları. ISBN 978-625-95306-3-5.kitapyurdu.com · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·07Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"İsmail Beşikci Vakfı". www.ismailbesikcivakfi.org. Erişim tarihi: 15 Eylül 2026. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)ismailbesikcivakfi.org · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·08Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Hrant Dink Ödülü Sahipleri". hrantdinkodulu.org. Hrant Dink Vakfı. 20 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Aralık 2016.arşiv · www.hrantdinkodulu.org · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·09Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Hrant Dink ödülü İsmail Beşikçi'ye". Milliyet Gazetesi. milliyet.com.tr. 16 Eylül 2012. Erişim tarihi: 22 Aralık 2016.milliyet.com.tr · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “İsmail Beşikçi” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Kaynak yeniden tarandı
Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.
-
Profil oluşturuldu
9 kaynak ve 9 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.