Kısaca kimdir?
Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.
Güney Dinç (20 Temmuz 1936, İzmir - 9 Ekim 2015, İzmir), hukukçu, yazar, insan hakları savunucusu.
Yaşamı
—Yaşamı
Karşıyaka Lisesi'nden sonra 1958'de İstanbul Hukuk Fakültesi'ni bitirdi. Öğrencilik yıllarının ürünleri olan şiir, öykü ve denemeleri, Şairler Yaprağı, Onüç, Galeri, Salkım, Varlık, Seçilmiş Hikayeler dergilerinde yayınlandı. İstanbul, Rami Kışlası'ndaki yedek subaylık görevi sırasında gerçekleşen 27 Mayıs 1960 darbesi'ni yakından izleme olanağı buldu. Askerlik dönüşü halk oylaması öncesinde 1961 Anayasası'nın benimsenmesi amacıyla yürütülen tanıtım çalışmalarına katıldı.
1964-1970 yılları arasında Türkiye İşçi Partisi'nin Karşıyaka İlçe Başkanlığı, İzmir İl Başkanlığı ve Genel Yönetim Kurulu Üyeliği görevlerinde bulundu. TİP'in Ege'deki örgütlenme ve seçim çalışmalarına katıldı. 1967 seçimlerinde İzmir İl Genel Meclisi Üyesi seçildi.
Güney Dinç, 12 Mart Darbesi’nden sonra TCK 141/1. maddeye aykırılık savıyla tutuklandı. Maden-İş Sendikası’nın eğitim seminerinde yaptığı konuşma nedeniyle Ankara Sıkıyönetim Mahkemesi’nde başlayan ceza davası sonucunda 5 yıl hapis cezasına çarptırıldı. Sekiz aylık tutukluluğun ardından Askeri Yargıtay’ın bozmasından sonra bu suçlamalardan aklanmasına karar verildi.
12 Eylül Darbesi’nden sonra, İzmir Barosu Başkanlığı’na seçildi. Üç yıl bu görevde kaldıktan sonra, 1984-1989 yılları arasında Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu Üyeliği’nde bulundu. 1983 yılından itibaren Aziz Nesin’in öncülüğünde gelişen Anayasa ve Demokrasi Kurultayları gibi bir dizi etkinliğe katıldı. Aydınlar Dilekçesi sanıkları arasında Ankara Sıkıyönetim Mahkemesi’nde yargılandı.
1988 yılında Bakanlar Kurulu kararı ile Avrupa İnsan Hakları Komisyonu’nun bireysel başvuruları inceleme yetkisinin benimsenmesinden sonra, bu kuruluşa Türkiye’den giden ilk başvuruları yaptı. SARGIN, YAĞCI ve TBKP davaları ile, İbrahim İncal, Mehmet Göç, Hasan Balıkçı, Erol Güngör adlarına yürütülen başvurular sonucunda, ülkemizdeki insan hakları ihlallerine kaynaklık eden başta Anayasa, TCK, CMUK olmak üzere birçok yasanın değiştirilip yenilenmesi sağlandı. Yasal olmayan gözaltı, haksız tutuklama, 1402’likler sorunu, düşünceyi açıklama ve örgütlenme özgürlüğüne aykırı uygulamalar, işkence, uygun süreleri aşan tutukluluk ve ceza davaları, siyasal partilerin kapatılması, kamulaştırma bedelinin zamanında ödenmemesi, kamu personeline getirilen siyasal ve sendikal yasaklar ile bunlara karşı yargı yolunun kapalı tutulması, Devlet Güvenlik Mahkemeleri’nin yapılanması, faili meçhul cinayetler gibi çeşitli konularda Güney Dinç’in savunmanlığını üstlendiği kişi ve kuruluşlar adına yaptığı başvurular sonucunda Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nce verilen kararlar hukukun demokratikleşmesi açısından önemli yenilikler getirdi.
Çağdaş Hukukçular Derneği’nin her yıl yinelenen “Hukuk Mücadelesi’nde Emek Ödülü”, 1998 yılında Güney Dinç'e verildi. Aynı yıl İzmir Barosu Yönetim Kurulu, Avukat Güney Dinç'in, insan hakları hukukunun gelişimine katkıları nedeniyle özel olarak ödüllendirilmelerini kararlaştırdı.
Güney Dinç'in edebiyat, hukuk ve insan hakları alanındaki kısa yazıları Bilim ve Sanat, Yarın, Gündem, Yeni Gündem, Düşün, Nokta, Yeni Düşün, Gün gibi birçoğu basındaki tekelleşme nedeniyle yayın yaşamından çekilmek zorunda bırakılan dergilerde ve Cumhuriyet Gazetesi'nde, özgün araştırma ve incelemeleri Türkiye Barolar Birliği, İzmir, Ankara ve diğer baroların dergilerinde, çeşitli etkinliklerden sonra çıkarılan sempozyum ve kongre bildiri kitaplarında yayınlandı.
Türkiye Barolar Birliği'nin 2002 yılında kurduğu "İnsan Hakları Araştırma ve Uygulama Merkezi'nin Bilim ve Danışma Kurulu ile Yürütme Kurulu üyeliklerinde görevlendirilen Dinç, 2013 yılında gerçekleşen TBB Genel Kuruluna kadar bu görevini sürdürmüştür. TBB'nin, çeşitli baroların ve üniversitelerin düzenlediği Hukuk Kurultayları ve Sempozyumlara bildirileriyle katılan Güney Dinç 1961 yılından beri İzmir'de serbest avukat olarak çalışıyor. Güney Dinç, Mimarlar Odası'nın İzmir'deki hukuk danışmanı olarak, Eriytrai Antik Kenti'nin, İzmir-Konak Alanı'nın yapılaşmaya açılmasını önleyen, İzmir'in simgesi Kordonboyu'nun tarihi sit olarak korunmasını sağlayan kıyıların ve kamusal varlıkların yok edilmesini önleyen davaların savunmanlığını üstlendi. Türkiye İnsan Hakları Kurumu Vakfı (TİHAK) kurucu üyesidir.
Güney Dinç · diğer bölümler
Hayat çizgisi
Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.
-
1936
Doğum ve Erken Yıllar
1936 yılında dünyaya geldi.
Eğitim tek kaynak -
1958
Karşıyaka Lisesi'nden sonra 1958'de İstanbul Hukuk Fakültesi'ni bitirdi.
Eğitim tek kaynak -
1960
İstanbul, Rami Kışlası'ndaki yedek subaylık görevi sırasında gerçekleşen 27 Mayıs 1960 darbesi'ni yakından izleme olanağı buldu.
Önemli eserler tek kaynak -
1961
Askerlik dönüşü halk oylaması öncesinde 1961 Anayasası'nın benimsenmesi amacıyla yürütülen tanıtım çalışmalarına katıldı.
Önemli eserler tek kaynak -
1964
1964-1970 yılları arasında Türkiye İşçi Partisi'nin Karşıyaka İlçe Başkanlığı, İzmir İl Başkanlığı ve Genel Yönetim Kurulu Üyeliği görevlerinde bulundu.
Önemli eserler tek kaynak -
1967
1967 seçimlerinde İzmir İl Genel Meclisi Üyesi seçildi.
Önemli eserler tek kaynak -
1983
1983 yılından itibaren Aziz Nesin’in öncülüğünde gelişen Anayasa ve Demokrasi Kurultayları gibi bir dizi etkinliğe katıldı.
Önemli eserler tek kaynak -
1984
Üç yıl bu görevde kaldıktan sonra, 1984-1989 yılları arasında Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu Üyeliği’nde bulundu.
Önemli eserler tek kaynak -
1988
1988 yılında Bakanlar Kurulu kararı ile Avrupa İnsan Hakları Komisyonu’nun bireysel başvuruları inceleme yetkisinin benimsenmesinden sonra, bu kuruluşa Türkiye’den giden ilk başvuruları yaptı.
İlk üretimler tek kaynak -
1998
Çağdaş Hukukçular Derneği’nin her yıl yinelenen “Hukuk Mücadelesi’nde Emek Ödülü”, 1998 yılında Güney Dinç'e verildi.
Önemli eserler tek kaynak -
2002
Türkiye Barolar Birliği'nin 2002 yılında kurduğu "İnsan Hakları Araştırma ve Uygulama Merkezi'nin Bilim ve Danışma Kurulu ile Yürütme Kurulu üyeliklerinde görevlendirilen Dinç, 2013 yılında gerçekleşen TBB Genel Kuruluna kadar bu görevini sürdürmüştür.
Önemli eserler tek kaynak
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Güney Dinç hayat hikâyesinde anıyor Aziz Nesin
“1983 yılından itibaren Aziz Nesin’in öncülüğünde gelişen Anayasa ve Demokrasi Kurultayları gibi bir dizi etkinliğe katıldı.”
-
Güney Dinç hayat hikâyesinde anıyor Çağdaş Hukukçular Derneği
“Çağdaş Hukukçular Derneği’nin her yıl yinelenen “Hukuk Mücadelesi’nde Emek Ödülü”, 1998 yılında Güney Dinç'e verildi.”
-
Güney Dinç hayat hikâyesinde anıyor Erol Güngör
“SARGIN, YAĞCI ve TBKP davaları ile, İbrahim İncal, Mehmet Göç, Hasan Balıkçı, Erol Güngör adlarına yürütülen başvurular sonucunda, ülkemizdeki insan hakları ihlallerine kaynaklık e...”
Kaynaklar
-
K·01Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesiVikipedi - Güney Dinçtr.wikipedia.org · erişim 28.09.2026
NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.
Kaynağa git ↗ -
K·02Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıhttps://www.hurriyet.com.tr/ege/cevre-ve-insan-haklari-savunucusu-guney-dinc-hayatini-kaybetti-30278865hurriyet.com.tr · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·03Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıSözlüğü, Türk Edebiyatı İsimler. "Güney Dinç". teis.yesevi.edu.tr. 27 Ocak 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Kasım 2023.teis.yesevi.edu.tr · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Güney Dinç” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Kaynak yeniden tarandı
Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.
-
Profil oluşturuldu
3 kaynak ve 11 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.