Kısaca kimdir?
Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.
Gülay Diri (d. 1968, İbradı, Antalya), müzisyen, delbek icracısı.
Teke Yöresi kadın müziğinin en önemli temsilcilerindendir. Yöresinin özellikle ağırlıklı olarak kırık hava formunda olan türküleri ile ağıtlarını, ninnilerini icrada ustalaşmış, türkülerini delbek ile eşlik ederek seslendirmiştir. 2024'te geleneksel müzik ve delbek icracılığı alanında Türkiye'nin Yaşayan İnsan Hazineleri listesine girmiş bir kültürel miras taşıyıcısıdır.
Gündemde
Başlıklar yayın kuruluşlarının RSS akışlarından ve konu sayfalarından otomatik eşlenir; sayfa açıkken kendiliğinden yenilenir. Haberin tamamı kaynağındadır.
Hayat çizgisi
Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.
-
1968
Doğum ve Erken Yıllar
1968 yılında dünyaya geldi.
Eğitim tek kaynak -
2024
2024'te geleneksel müzik ve delbek icracılığı alanında Türkiye'nin Yaşayan İnsan Hazineleri listesine girmiş bir kültürel miras taşıyıcısıdır.
Miras tek kaynak
Hayat hikâyesi
03.1Hayatı
1968 yılında Antalya'nın İbradı ilçesinde Aşağı Eynif Ovası mevkiindeki Tepsili Bucak‘ta bir örende doğdu. Hem anneannesi, hem bababanesi türkü yakıcıdır. Çobanlıkla uğraşan anne ve babası Çukurviranlıdır. Babası bölgede Deli Şakir ve Koyuncu Şakir lakaplarıyla bilinir. Gülay Diri, 12 çocuklu ailesinin en büyük çocuğu olarak doğdu. Babası onu türkü söyleyerek kendisini her şeyden koruyacağına inandırdı.
Diri, ilkokul eğitimini tamamamladıktan sonra yirmi yaşına kadar koyun çobanlığı yaptı. Teke yöresinde başparmağın ya da işaret parmağının gırtlağa bastırılması suretiyle çıkarılan seslerden oluşan ve "boğaz havaları" denilen kadınlara ve genç kızlara özgü ezgileri seslendirmede ustalaştı. Bu teknik, dağlık arazide hayvan güderken haberleşmede, sevda amaçlı anlaşmada, atışmada, müzik ihtiyacı gidermede kullanılır; eğlence, danışma, kınama, yarışma, yerme gibi işlevleri vardır. Diri, babasıyla çobanlık yaptığı çocukluk döneminde boğaz çalma ezgileriyle, sürüdeki hayvanlarla iletişim kurdu.
Manavgat’tan Konya’ya göçen Yörüklerden boğaz havalarını öğrendi; böylece çocuk yaşlarında yöresinin müziklerini seslendirmeye başladı. Yanında taşıdığı radyodan da birçok türküyü ezberledi. Anneanne, babaanne ve halasından doğaçlama olarak ninni mani ve türkü söyleme becerisini aldı ve def çalmayı becerisini alıp yaşattı
Yirmi yaşına kadar babası ile çobanlık yaptıktan sonra evlenip İstanbul'a taşındı ve iki kız çocuğu oldu. Yıllarca her türlü eğlence ve toplantılarda türküler söyledi ve zamanla yöresine ait türkülerden oluşan geniş bir repertuara sahip oldu. Pek çok konser, festival, çalıştay ve sempozyumlara katıldı. Televizyon ve radyo programları aracılığı ile geniş topluluklarca tanındı. Üç müzik albümü çıkardı. İstanbul'dan sonra yeniden İbradı'ya döndü.
2024 yılında UNESCO Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesi kapsamında UNESCO Bilim Kurulu tarafından verilen Yaşayan İnsan Hazinesi unvanına layık görüldü.
03.2Ödüller
• 2024 Yaşayan İnsan Hazinesi Ödülü
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Gülay Diri hayat hikâyesinde anıyor Kırık hava
“Yöresinin özellikle ağırlıklı olarak kırık hava formunda olan türküleri ile ağıtlarını, ninnilerini icrada ustalaşmış, türkülerini delbek ile eşlik ederek seslendirmiştir.”
Kaynaklar
-
K·01Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesiVikipedi - Gülay Diritr.wikipedia.org · erişim 03.10.2026
NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.
Kaynağa git ↗ -
K·02Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıKocabıyık, Fikriye (2021). Teke yöresi delbekçi kadınları (Yüksek lisans tezi tez). Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.gcris.pau.edu.tr · erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·03Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıErgenekon, Begümşen (29 Ocak 2022). "Gülay Diri'den İbradı Türküleri". Aydınlık. 11 Şubat 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Şubat 2025.arşiv · www.aydinlik.com.tr · erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·04Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Boğaz Çalma Geleneği". Antalya İl Kültür Turizm Müdürlüğü. 28 Haziran 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Şubat 2025.arşiv · antalya.ktb.gov.tr · erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·05Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıYılmaz, Zehra (7 Haziran 2012). "Boğaz Çalma". Z Dergisi. 25 Ocak 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi17 Şubat 2025.academia.edu · erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·06Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"Gülay Diri". Yaşayan Miras ve Kültürel Etkinlikler Genel Müdürlüğü.yakegm.ktb.gov.tr · erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·07Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı"İnsan Hazinelerimiz: Gülay Diri (Mahalli Sanatçı-İbradı Yöresi)". Folk Portal. 17 Mart 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Şubat 2025.folkportal.org.tr · erişim 03.10.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Gülay Diri” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Kaynak yeniden tarandı
Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.
-
Profil oluşturuldu
7 kaynak ve 2 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.