biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Edebiyat
  3. Erhan Bener
Yazar ve Bürokrats · 1929–2007

Erhan Bener Yaşamı

Erhan Bener, Türk edebiyatının 1950 kuşağının en üretken ve saygın kalemlerinden biridir. Hem üst düzey bir bürokrat hem de ödüllü bir romancı, öykücü ve oyun yazarı olarak Türk kültür hayatında derin izler bırakmıştır.

Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
Kayıt yok2000–2007
192919702007
Eğitim Önemli eserler İlk üretimler Eğitim Önemli eserler İlk üretimler Önemli eserler İlk üretimler Önemli eserler
01

Kısaca kimdir?

Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.

Erhan Bener (19 Nisan 1929, Lefkoşa - 8 Aralık 2007, Ankara), Türk yazar ve bürokrattır.

Türk edebiyatının 1950 kuşağı yazarlarındandır. Roman, öykü, anı, deneme ve tiyatro oyunları yazarlığının yanı sıra, çocuk kitapları, radyo oyunları ve senaryolar yazdı, çeviriler yaptı. Eserleriyle çok sayıda ödül kazandı.

Böcek, Sisli Yaz, Ölü Bir Deniz ve Yalnızlar romanları sinemaya aktarıldı. Böcek filmi, 32. Altın Portakal Film Festivali'nde En İyi Film Ödülü'ne değer görüldü.

02

Yaşamı

—Yaşamı

1929 yılında Lefkoşa'da doğdu. Babası Türkiye'nin ilk fen doktorlarından Mustafa Raşit Bey, annesi Mediha Hanım'dır. Babasının Kıbrıs Türk Lisesi'nde fen bilgisi öğretmenliği yaptığı sırada doğdu. Ailenin ikinci çocuğu idi. Ağabeyi öykücü Vüs'at O. Bener onun yetişmesinde etkili oldu. Amcası felsefeci Cemil Sena Ongun ise çocukluk ve gençlik yıllarında değil ama sonraki yıllarda onun düşüncelerinde etkili oldu. Kız kardeşi Bilge, kendisinden on yıl sonra doğdu.

Ortaöğrenimini, öğretmen olan babasının sık sık görev yerinin değişmesinden ötürü Anadolu'nun çeşitli il ve ilçe merkezlerinde tamamladı. İlkokul yıllarından itibaren yazarlığa heves duydu. Öğrenimi sırasında en uzun süre kaldığı yer olan Kayseri'de geçirdiği yıllar, düşünsel ve edebi yaşamında önemli yeri oldu. İlk şiirleri ve ilk öyküsü Küçük İstasyon, Kayseri Halkevi Dergisi olan Erciyes'te yayımlandı. 1948'de Sesler adlı şiir kitabını babası Kayseri'de kendi bütçesinden karşılayarak bastırdı.

1946 yılında girdiği Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nden 1950 yılında mezun oldu. Üniversite öğrenimi sırasında edebiyat tutkusu devam etti. Öğrenciliği sırasında iki roman yazdı ve Ahmet Halit Yaşaroğlu'na başvurarak yayımlatmak istedi ancak o yaşta bir gencin bu tarz romanlar yazamayacağı gerekçesiyle reddedildi.

1950'de Maliye Bakanlığı'na memur olarak girdi; müfettiş yardımcılığı, hesap uzmanlığı ve hazine genel müdür yardımcılığı, kambiyo kontrol dairesi başkanlığı görevlerinde bulundu. Bu dönemde maliye üzerine eserler yazdı. Uzman yardımcısı olduğu üç yıllık dönemde görevi gereği Anadolu kentlerinde gezdi, işinden arta kalan zamanı yazarak değerlendirdi. Bu dönemin ürünü olarak ilk romanı Acemiler'i 1952 yılında yayımladı. Ardından Yalnızlar romanı, Bülent Ecevit'in arka kapak yazısı ile Ulus gazetesinde tefrika edildi.

Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden 1956'da lisans diploması aldı. 1957'de Neşecan Otyam ile evlendi. 1957'de staj için bir yıllığına Brüksel'e gönderildi. İlk çocuğu Yiğit Bener, Brüksel'de bulundukları sırada doğdu. Erhan Bener bu görev sırasında katıldığı Expo’58'e ilişkin izlenimlerini Batıdan başlığıyla bir yıl boyunca Varlık dergisinde yayımladı. Avrupa Yazarlar Birliği'nin Roma'daki genel kuruluna katılarak birçok batılı yazarla tanıştı.

1963-1966 ve 1969-1973 yıllarında Paris'te, önce Türkiye Büyükelçiliği maliye müşaviri daha sonra da OECD Türkiye Daimi Temsilciliği başkan yardımcısı olarak görev yaptı. Ara Kapı adıyla 1961'de yayımladığı romanı ilk yurtdışı görevi sırasında 1965'te Fransızcaya çevrilerek Le Chat et la mort adıyla yayımlandı; Fransız-Türk Kültür Cemiyeti Büyük Roman Ödülü'ne değer görüldü (Fransızca baskısı sonrasında yazar, eserinin ismini Kedi ve Ölüm olarak değiştirmiştir).

1966'da ilk yurtdışı görevinden sonra edebiyat çalışmalarına ara verdi. 1966'da yayımlanan Baharla Gelen romanından sonra 1977'ye kadar eser yayımlamadı. İkinci çocuğu Yaprak, 1967'de Ankara'da doğdu.

1975'te, Emekli Sandığı genel müdürüyken kendi isteğiyle emekliye ayrıldı; 1990 yılına kadar özel sektörde danışmanlık, 1992-1994 arasında avukatlık yaptı. Emeklilik yaşamında yazarlığını sürdürdü ve siyasetle uğraştı. İlk siyasi deneyimi, 1975'te CHP'ye üye olması idi. Parti ile aynı çizgideki Özgür İnsan dergisinin genel yayın yönetmenliğini üstlendi. İkinci siyasi deneyimi ise 1999 yılında ÖDP'ye üye olmasıdır. Bener, bu partiden Ankara 1. Bölge milletvekili adayı oldu.

Emekli olduktan sonra edebiyat alanındaki ilk çalışması, bürokrasi yaşamındaki gözlemlerine dayanan Bürokratlar adlı öykü kitabı oldu. Eser önce Milliyet gazetesinde tefrika edildi ve büyük ilgi gördü. Ardından Yalnızlar romanını yeniden yazdı. Eser, Tuncer Baytok tarafından televizyona uyarlandı; dokuz bölümlük dizi olarak çekildi. Bener, eski kitaplarının yeni baskıları ile birlikte art arda eserler yayımladı ve birçok edebiyat ödülüne değer görüldü. 1980 Askeri Darbesinin ardından yazdığı Oyuncu (1981), Böcek (1982) ve Ortadakiler (1988) romanlarında toplumsallığa daha yoğun vurgu yaptı.

Ölü Bir Deniz (1983) romanı 1989'da Atıf Yılmaz tarafından; Böcek (1982) adlı roman ise 1995'te Ümit Elçi tarafından sinemaya uyarlandı. Böcek filmi, 32. Altın Portakal Film Festivali'nde En İyi Film, 9. Altın Koza Film Festivali'nde En İyi İkinci Film seçildi.

8 Aralık 2007'de Ankara'da öldü.

Erhan Bener · diğer bölümler

← Erhan Bener profilinin tamamı

03

Hayat çizgisi

Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.

  1. 1929

    Doğum ve Erken Yıllar

    1929 yılında dünyaya geldi.

    Eğitim tek kaynak
  2. 1946

    1946 yılında girdiği Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi'nden 1950 yılında mezun oldu.

    Eğitim tek kaynak
  3. 1948

    1948'de Sesler adlı şiir kitabını babası Kayseri'de kendi bütçesinden karşılayarak bastırdı.

    Önemli eserler tek kaynak
  4. 1950

    Türk edebiyatının 1950 kuşağı yazarlarındandır.

    Önemli eserler tek kaynak
  5. 1952

    Bu dönemin ürünü olarak ilk romanı Acemiler'i 1952 yılında yayımladı.

    İlk üretimler tek kaynak
  6. 1956

    Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden 1956'da lisans diploması aldı.

    Eğitim tek kaynak
  7. 1957

    1957'de Neşecan Otyam ile evlendi.

    Önemli eserler tek kaynak
  8. 1961

    Ara Kapı adıyla 1961'de yayımladığı romanı ilk yurtdışı görevi sırasında 1965'te Fransızcaya çevrilerek Le Chat et la mort adıyla yayımlandı; Fransız-Türk Kültür Cemiyeti Büyük Roman Ödülü'ne değer görüldü (Fransızca baskısı sonrasında yazar, eserinin ismini Kedi ve Ölüm olarak değiştirmiştir).

    İlk üretimler tek kaynak
  9. 1963

    1963-1966 ve 1969-1973 yıllarında Paris'te, önce Türkiye Büyükelçiliği maliye müşaviri daha sonra da OECD Türkiye Daimi Temsilciliği başkan yardımcısı olarak görev yaptı.

    Önemli eserler tek kaynak
  10. 1966

    1966'da ilk yurtdışı görevinden sonra edebiyat çalışmalarına ara verdi.

    İlk üretimler tek kaynak
  11. 1967

    İkinci çocuğu Yaprak, 1967'de Ankara'da doğdu.

    Önemli eserler tek kaynak
  12. 1975

    1975'te, Emekli Sandığı genel müdürüyken kendi isteğiyle emekliye ayrıldı; 1990 yılına kadar özel sektörde danışmanlık, 1992-1994 arasında avukatlık yaptı.

    Önemli eserler tek kaynak
  13. 1980

    1980 Askeri Darbesinin ardından yazdığı Oyuncu (1981), Böcek (1982) ve Ortadakiler (1988) romanlarında toplumsallığa daha yoğun vurgu yaptı.

    Önemli eserler tek kaynak
  14. 1983

    Ölü Bir Deniz (1983) romanı 1989'da Atıf Yılmaz tarafından; Böcek (1982) adlı roman ise 1995'te Ümit Elçi tarafından sinemaya uyarlandı.

    Önemli eserler tek kaynak
  15. 1999

    İkinci siyasi deneyimi ise 1999 yılında ÖDP'ye üye olmasıdır.

    Önemli eserler tek kaynak
04

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Erhan Bener Haldun Taner Muhsin Ertuğrul Orhan Kemal Tuncer Baytok Tarık Günersel
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Erhan Bener hayat hikâyesinde anıyor Haldun Taner

    “• Yunus Nadi Roman Ödülü • 1962 - Fransız-Türk Kültür Cemiyeti Büyük Roman Ödülü / Kedi ve Ölüm • 1979 - Muhsin Ertuğrul Oyun Ödülü / Hızır Doktor • 1992 - Yunus Nadi Ödülü / En İy...”

  • Erhan Bener hayat hikâyesinde anıyor Muhsin Ertuğrul

    “• Yunus Nadi Roman Ödülü • 1962 - Fransız-Türk Kültür Cemiyeti Büyük Roman Ödülü / Kedi ve Ölüm • 1979 - Muhsin Ertuğrul Oyun Ödülü / Hızır Doktor • 1992 - Yunus Nadi Ödülü / En İy...”

  • Erhan Bener hayat hikâyesinde anıyor Orhan Kemal

    “• Yunus Nadi Roman Ödülü • 1962 - Fransız-Türk Kültür Cemiyeti Büyük Roman Ödülü / Kedi ve Ölüm • 1979 - Muhsin Ertuğrul Oyun Ödülü / Hızır Doktor • 1992 - Yunus Nadi Ödülü / En İy...”

  • Erhan Bener hayat hikâyesinde anıyor Tuncer Baytok

    “Eser, Tuncer Baytok tarafından televizyona uyarlandı; dokuz bölümlük dizi olarak çekildi.”

  • Erhan Bener kendi hikâyesinde anılıyor Tarık Günersel

    “• Tatlı Betüş - 1993 - TV dizisi - Yöneten Atıf Yılmaz • Sarı Tebessüm - 1992 Yöneten: Seçkin Yasar • Düş Gezginleri - 1992 Yöneten: Atıf Yılmaz • Ölü Bir Deniz - 1989 Roman: Erhan...”

05

Kaynaklar

10kaynak kaydı
8farklı yayıncı
1ansiklopedi maddesi
15zaman çizelgesi olayı
  1. K·01
    Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesi
    Vikipedi - Erhan Bener
    tr.wikipedia.org · erişim 26.09.2026

    NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.

    Kaynağa git ↗
  2. K·02
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Özçelebi, Betül (2004). "Erhan Bener, hayatı, sanatı ve eserleri". Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü doktora tezi.
    tez.yok.gov.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  3. K·03
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Ankara Büyükşehir Belediyesi Mezarlık Bilgi Sistemi, Karşıyaka Mezarlığı, Ada: T21, Parsel: 29
    erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

  4. K·04
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Erhan Bener". Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. 23 Ocak 2020. 23 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Haziran 2022.
    arşiv · teis.yesevi.edu.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  5. K·05
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Dirican, Senem (2011). "Hikmet Erhan Bener'in hayatı ve romanları". Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü yüksek lisans tezi. 21 Haziran 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi.
    arşiv · tez.yok.gov.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  6. K·06
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Çıkla, Murat (2019). "Erhan Bener'in Kedi ve Ölüm'üne Fatalist ve Psikanalitik Bir Yaklaşım ve Romandaki Ölüm Duygusunun Resimsel Okunması". Uluslararası Folklor Akademi Dergisi. 10 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından arşi...
    arşiv · dergipark.org.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  7. K·07
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Bürokratın ölümü..." Milliyet. 21 Haziran 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Haziran 2022.
    arşiv · www.milliyet.com.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  8. K·08
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    Etem, Behiye (2008). "Hikmet Erhan Bener'in romanlarında toplumsal konular". Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü yüksek lisans tezi. 21 Haziran 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi.
    arşiv · tez.yok.gov.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  9. K·09
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Yazar Erhan Bener öldü". Hürriyet. 9 Aralık 2007. 5 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Haziran 2022.
    arşiv · www.hurriyet.com.tr · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
  10. K·10
    Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağı
    "Onur ödülleri verildi..." 13 Ekim 2023. 20 Eylül 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ekim 2023.
    evrensel.net · erişim 26.09.2026

    NotSayfa dipnotundan doğrulandı.

    Kaynağa git ↗
yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Erhan Bener” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

06

Ne değişti?

  1. Kaynak yeniden tarandı

    Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.

  2. Profil oluşturuldu

    10 kaynak ve 15 olayla ilk kayıt.

07

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
08

Buradan nereye?

Edebiyat alanındaki tüm profiller →