Kısaca kimdir?
Altı çizili metnin yanındaki mühre dokun: bu bilginin hangi kaynağa dayandığını gör.
Emirci Sultan (asıl adıyla Şerefüddin İsmail b. Muhammed), Anadolu Selçukluları döneminde I. İzzeddin Keykâvus, I. Alâeddin Keykubad ve II. Gıyâseddin Keyhusrev devirlerinde, günümüzde Yozgat iline bağlı Osmanpaşa köyünde yaşamış bir Yesevî-Babaî şeyhidir. Kaynaklarda genellikle Emirci Sultan veya Emirce Sultan unvanıyla anılmış olup, kurduğu zaviyesiyle bölgenin Türkleşmesinde ve bölgede İslamın yayılmasında önemli bir rol oynamıştır. Doğum tarihi bilinmemekle birlikte, mezar kitabesinde yer alan Zilhicce 637 (Temmuz 1240) tarihi hem vefat tarihini belirlemekte hem de aynı yıl patlak veren Babaî ayaklanmasıyla ilişkilendirilmesine zemin hazırlamaktadır. Hakkındaki bilgiler büyük ölçüde yazılı ve sözlü menkıbelere, ayrıca zaviyesinde bulunan zengin bir arşiv koleksiyonuna dayanmaktadır.
Menkıbeler
—Menkıbeler
Hakkındaki en eski anlatı, Hacı Bektaş-ı Velî Vilâyetnâmesi'nde yer alır. Bu kaynağa göre Emircem Sultan, Hacı Bektaş'ın yerleştiği Karaöyük (bugünkü Hacıbektaş) yakınlarına gelip kendi zaviyesini kurmuş ve iki şeyh arasında büyük bir dostluk ve karşılıklı saygı oluşmuştur; menkıbe, aralarındaki yakınlığı gösteren birkaç sembolik diyalogla anlatılır.
Bundan çok sonra, 16. yüzyılda Gelibolulu Mustafa Âlî'nin Künhü'l-Ahbâr adlı eserinde aktardığı daha kapsamlı bir menkıbeye göre Emirci Sultan (bu anlatıda "Emîr-i Çin Osman" olarak geçer), Veysel Karani'nin mucizevi bir şekilde dünyaya gelen nefes evladıdır. Çocukluğunda Ahmed Yesevi'nin yanında yetişmiş, bir keramet olarak kış ortasında taze üzüm bulmuş, ardından Çin diyarına gönderilerek halkı tehdit eden bir ejderhayı öldürmüş ve bu başarısı üzerine Emîr-i Çin lakabını almıştır. Yesevi'nin izniyle Anadolu'ya dönen şeyh, rüyasında aldığı işaret üzerine bugünkü yerleşim yerine konaklamış ve kerametleriyle gayrimüslim köy halkını İslam'a kazandırmıştır. Aynı menkıbe zinciri, döneminin Sivas valisi olduğu aktarılan Osman Paşa'nın da şeyhin kerametlerine tanık olup makamını bırakarak ona mürid olduğunu ve zaviyeye çevredeki bazı köyleri vakfettiğini anlatır.
Bunlara ek olarak, 20. yüzyıl başında bölgeyi ziyaret eden Yusuf Ziya'nın dönemin zaviye şeyhlerinden derlediği ve zaviyenin son mütevellisi Adil Koçak'tan aktarılan sözlü anlatılar da mevcuttur. Bu anlatılarda Emirci Sultan'ın Horasan'dan göç ederek bölgeye yerleştiği, adının kaynağının Osman Paşa'nın ona mürid oluşuna dayandığı ve şeyhin Hüseyin soyundan biriyle evlenip Kerbelâ'da bulunduğu gibi ayrıntılar yer alır.
Emirci Sultan · diğer bölümler
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Emirci Sultan hayat hikâyesinde anıyor Ahmed Yesevî
“yüzyılda Ahmed Yesevî tarafından Orta Asya'da kurulan ve konar-göçer Türk boyları arasında hızla yayılan Yesevîlik, 13.”
-
Emirci Sultan hayat hikâyesinde anıyor Hüseyin Bağ
“yüzyıldan sonra şekillendiği, buna karşılık son sözlü anlatıdaki Kerbelâ ve Hüseyin bağlantısının ise şeyhi seyyidlik geleneğine bağlama isteğinden kaynaklanan tarihsel bir zamandi...”
Kaynaklar
-
K·01Ansiklopedi maddesiansiklopedi maddesiVikipedi - Emirci Sultantr.wikipedia.org · erişim 28.09.2026
NotAçık kaynak ansiklopedi maddesi.
Kaynağa git ↗ -
K·02Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıKoç, Yunus (2020). "İSKÂN". TDV İslâm Ansiklopedisi. TDV İslâm Araştırmaları Merkezi. 28 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Temmuz 2026.islamansiklopedisi.org.tr · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·03Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıKoç, Yunus (2013). "YOZGAT". TDV İslâm Ansiklopedisi. TDV İslâm Araştırmaları Merkezi. 23 Temmuz 2026 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Temmuz 2026.islamansiklopedisi.org.tr · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·04Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıOcak, Ahmet Yaşar (1978). "Emirci Sultan ve Zaviyesi" (PDF), 9. Tarih Enstitüsü Dergisi. ss. 158-160. 22 Haziran 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF)25 Temmuz 2026.isamveri.org · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·05Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıOcak, Ahmet Yaşar (1995). "EMİRCİ SULTAN". TDV İslâm Ansiklopedisi. TDV İslâm Araştırmaları Merkezi. 14 Ekim 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Temmuz 2026.islamansiklopedisi.org.tr · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·06Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıOcak, ss. 147-148.erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
-
K·07Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıOcak, ss. 148-149.erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
-
K·08Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıOcak, ss. 151-152.erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
-
K·09Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıDarieva, Saida (2017). Ankara'nın Manevi Coğrafyasında Orta Asyalı Sûfiler (PDF). II. Uluslararası Hacı Bayram-ı Velî Sempozyumu Bildiriler Kitabı 2. Ankara Kalem Neşriyat. s. 336. 9 Ağustos 2026 tarihinde kaynağından ar...isamveri.org · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·10Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıYaman, Ali (1999). Geçmişten Günümüze Kızılbaş Alevi Dedeleri. I. Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Sempozyumu Bildirileri Kitabı. Gazi Üniversitesi Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Merkezi. s. 412.makale.isam.org.tr · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗ -
K·11Akademik / Basın Kaynağıdipnot kaynağıOcak, Ahmet Yaşar (2003). Tasavvuf, Suf’iler ve Tarikatlar, Tekkeler. Osmanlı Uygarlığı. 1. T.C. Kültür Bakanlığı. s. 287.makale.isam.org.tr · erişim 28.09.2026
NotSayfa dipnotundan doğrulandı.
Kaynağa git ↗
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi’deki “Emirci Sultan” maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Kaynak yeniden tarandı
Profil bilgileri kaynak maddeyle yeniden karşılaştırıldı.
-
Profil oluşturuldu
11 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.