Kısaca kimdir?
İkinci Dünya Savaşı sonrası Türkiye'de ekonomik ve sosyal değişim talepleri artmıştı. Hükümetin gündeme getirdiği 'Çiftçiyi Topraklandırma Kanunu', CHP içerisindeki toprak sahibi milletvekilleri ile yönetim arasında ciddi bir görüş ayrılığına yol açtı. Adnan Menderes'in başını çektiği bu muhalif kanat, sadece toprak reformuna değil, aynı zamanda tek parti yönetiminin antidemokratik uygulamalarına da karşı çıkmaya başladı.
Gündemde
Başlıklar yayın kuruluşlarının RSS akışlarından ve konu sayfalarından otomatik eşlenir; sayfa açıkken kendiliğinden yenilenir. Haberin tamamı kaynağındadır.
Hayat çizgisi
Günü bilinmeyen olaylar bir tarihe zorlanmaz; yalnızca kaynaktaki yıl yazılır.
-
1945
Toprak Reformu Tartışmaları
Çiftçiyi Topraklandırma Kanunu tasarısı üzerine CHP içinde ilk ciddi ayrışmalar yaşandı.
İlk üretimler kaynak eşleşmedi -
1945
Dörtlü Takrir'in Sunulması
Celâl Bayar, Adnan Menderes, Refik Koraltan ve Fuat Köprülü, demokratikleşme taleplerini içeren önergeyi meclise sundu.
Önemli eserler kaynak eşleşmedi -
1945
Önergenin Reddi
CHP meclis grubu, önergeyi demokratikleşme hedeflerinin zaten mevcut olduğu gerekçesiyle reddetti.
Önemli eserler kaynak eşleşmedi -
1945
İlk İhraçlar
Adnan Menderes ve Fuat Köprülü, parti disiplinine aykırı hareket ettikleri gerekçesiyle CHP'den ihraç edildi.
Önemli eserler kaynak eşleşmedi -
1946
Demokrat Parti'nin Kuruluşu
Dörtlü Takrir'i imzalayan isimler tarafından Demokrat Parti resmen kuruldu.
Miras kaynak eşleşmedi
Hayat hikâyesi
03.1Önergenin İçeriği ve Siyasi Etkileri
7 Haziran 1945'te meclise sunulan Dörtlü Takrir, Türkiye'nin demokratikleşmesi için kapsamlı bir reform paketi öneriyordu. Tek dereceli seçim sistemi, yargı bağımsızlığı ve üniversite özerkliği gibi talepler, dönemin CHP yönetimi tarafından 'parti disiplinine aykırı' bulunarak reddedildi. Bu ret, muhalif kanadın parti içerisinde barınamayacağını kanıtladı ve kopuş sürecini başlattı.
03.2Demokrat Parti'ye Giden Yol
Önergenin reddinden sonra yaşanan ihraçlar ve istifalar, Türkiye siyasetinde yeni bir muhalefet odağının doğmasına neden oldu. Celâl Bayar, Adnan Menderes, Refik Koraltan ve Fuat Köprülü, 7 Ocak 1946 tarihinde Demokrat Parti'yi kurarak Türkiye'de çok partili siyasi hayatın resmen başlamasını sağladılar. Dörtlü Takrir, bu yeni siyasi hareketin ideolojik ve hukuki temelini oluşturan ilk metin olarak tarihe geçti.
Üretimleri
Dörtlü Takrir Metni
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Dörtlü Takrir hayat hikâyesinde anıyor Celâl Bayar
“Celâl Bayar, Adnan Menderes, Refik Koraltan ve Fuat Köprülü, 7 Ocak 1946 tarihinde Demokrat Parti'yi kurarak Türkiye'de çok partili siyasi hayatın resmen başlamasını sağladılar.”
-
Dörtlü Takrir hayat hikâyesinde anıyor Çiftçiyi Topraklandırma Kanunu
“Hükümetin gündeme getirdiği 'Çiftçiyi Topraklandırma Kanunu', CHP içerisindeki toprak sahibi milletvekilleri ile yönetim arasında ciddi bir görüş ayrılığına yol açtı.”
-
Dörtlü Takrir hayat hikâyesinde anıyor Refik Koraltan
“Celâl Bayar, Adnan Menderes, Refik Koraltan ve Fuat Köprülü, 7 Ocak 1946 tarihinde Demokrat Parti'yi kurarak Türkiye'de çok partili siyasi hayatın resmen başlamasını sağladılar.”
-
Dörtlü Takrir kendi hikâyesinde anılıyor Ali Adnan Ertekin Menderes
“Dörtlü Takrir olayı ve parti içi muhalefetten dolayı 1945 yılında Cumhuriyet Halk Partisinden ihraç edildi.”
-
Dörtlü Takrir kendi hikâyesinde anılıyor Türkiye ana muhalefet partisi lideri
“DP'nin kuruluşunda, 1945 yılında Celal Bayar, Adnan Menderes, Refik Koraltan ve Fuat Köprülü'nün CHP içerisinde hazırladıkları ve parti içinde özgürlüklerin genişletilmesini talep...”
Kaynaklar
Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Profil oluşturuldu
0 kaynak ve 5 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.