biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Kültür & Sanat
  3. Aşide Beŋü
Kültür & Sanat

Aşide Beŋü

Aşide Beŋü, Aşide Bengü ((Eski Türkçe: ), kalın sıralı söylemiyle (U)Bangu ya da Pinyin transliterasyonuna göre Aşide Wenfu (阿史德溫傅)) (? – 5 Aralık 681); Göktürk Kağanlığı'nın yıkılmasından sonra Göktürklerin 50 yıllık bağımsızlık isyanının azmettiricisi o...

01

Kısaca kimdir?

Aşide Beŋü, Aşide Bengü ((Eski Türkçe: ), kalın sıralı söylemiyle (U)Bangu ya da Pinyin transliterasyonuna göre Aşide Wenfu (阿史德溫傅)) (? – 5 Aralık 681); Göktürk Kağanlığı'nın yıkılmasından sonra Göktürklerin 50 yıllık bağımsızlık isyanının azmettiricisi olan Göktürk asilzadesidir. Çin kaynaklarında adı Wenfu olarak geçer. Pinyin Çincesinde u grubunda "ben" morfemi olmadığından dile aktarım sırasında /wen/ standartizasyonu gelişmiş; Türkçe damak sesi (n) tek ses olarak hissedildiği için hece ayrışmasına uğramadan Pinyin u grubunun tamlayıcısı "fu" sesiyle; kelime Çinceye litere edilmiştir.

02

Hayat hikâyesi

02.1Yaşamı

Bir Türk asilzadesi olduğu bilinen Beŋü hakkında kesin bilgiler yoktur. Çin kaynaklarına göre Beŋü, 679 yılında Şanyu Genel Valiliği himayesinde çalışan üst düzey bir Türk yöneticiydi. Onunla birlikte Aşide Fenzi adında başka bir Türk general daha vardı. Beŋü ve Fenzi Tang hanedanının güçsüz bir anını bekledi. Bu iki general, bekledikleri an geldiğinde Aşina Nişufu'yu kağan yaparak Tang'a karşı isyan ettiler. Ancak 680'de, Pei Xingjian komutasındaki Çin ordusu Nişufu'yu mağlup etti. Beŋü, Çin ordusundan kaçmayı başardı ancak Nişufu, Çin tarafından cezalandırılmaktan korkan ordusu tarafından öldürüldü. Çinlilerden kaçmayı başaran Aşide Beŋü, bu ayaklanmada, 10.000'den fazla Çin askeri ve subayın ölümüne neden olmuş, isyan zorlukla bastırılabilmişti. Bu durum, Beŋü'nün yeniden bir bağımsızlık hareketi başlatmasında etkili oldu. Bu amaçla, Göktürk hanedanından Aşina Funian'ı kağan ilan ederek yine Tang'a karşı isyan etti. İsyan başarısızlıkla sonuçlandı. Aşide Beŋü ve Aşina Funian Tang ordusuna teslim oldu. 5 Aralık 681 tarihinde Aşide Beŋü ve Aşina Funian da dâhil olmak üzere 54 Göktürk Çangan'ın Doğu Pazarı'nda halka açık bir alanda idam edildi.

03

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Aşide Beŋü Aşina Funian Aşina Nişufu
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Aşide Beŋü hayat hikâyesinde anıyor Aşina Funian

    “Bu amaçla, Göktürk hanedanından Aşina Funian'ı kağan ilan ederek yine Tang'a karşı isyan etti.”

  • Aşide Beŋü hayat hikâyesinde anıyor Aşina Nişufu

    “Bu iki general, bekledikleri an geldiğinde Aşina Nişufu'yu kağan yaparak Tang'a karşı isyan ettiler.”

04

Kaynaklar

0kaynak kaydı
0farklı yayıncı
0ansiklopedi maddesi
0zaman çizelgesi olayı

Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.

yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

05

Ne değişti?

  1. Profil oluşturuldu

    0 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.

06

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
07

Buradan nereye?

Kültür & Sanat alanındaki tüm profiller →