biyograftam
Giriş
  1. Keşfet
  2. Kültür & Sanat
  3. Akın Birdal
Kültür & Sanat · d. 1948

Akın Birdal

Akın Birdal (d. 2 Ocak 1948, Niğde) Türk siyasetçi. Bir dönem İnsan Hakları Derneği'nin başkanlığını yaptı.

Hayat şeridi Bir döneme dokun, çizelge süzülsün
Erken yıllar1948–2026
19481990bugün
01

Kısaca kimdir?

Akın Birdal (d. 2 Ocak 1948, Niğde) Türk siyasetçi. Bir dönem İnsan Hakları Derneği'nin başkanlığını yaptı. 2007 genel seçimlerinde Diyarbakır'dan bağımsız olarak milletvekili seçildi.

02

Hayat hikâyesi

02.1İnsan Hakları Derneği öncesi

İlk ve ortaöğrenimini Niğde'de tamamladı. 1966 yılında girdiği Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi'nden 1970 yılında mezun oldu. Öğrencilik yıllarında Niğde Gençlik Derneği Başkanlığı yaptı. Ziraat Fakültesi Talebe Cemiyeti'nde görev aldı. 1973 yılında Gazi Üniversitesi'nde işletme yüksek lisansı yaptı. Aynı yıllarda Ziraat Mühendisleri Birliği ile TMMOB Ziraat Odası Merkez Yürütme Kurullarında görev yaptı.

1977 yılında kır yoksullarının ekonomik, demokratik mücadele örgütü KÖY-KOOP'un Niğde Birlik Başkanlığını yaptı. Aynı zamanda KÖY-KOOP'un merkez yönetim kurulundaydı ve eğitim, örgütlenme basın ve halkla ilişkiler başkanlığı görevini yürüttü. 1977-1980 yılları arasında Halkevleri Merkez Yürütme Kurulu üyesiydi. Aynı dönemde, Gazi Üniversitesi Kooperatifçilik Enstitüsü'nde öğretim görevlisi olarak çalıştı.

1980 askeri darbesi sonrasında, KÖY-KOOP yöneticileriyle Mamak Askeri Cezaevi'nde bir yıl tutuklu kaldı. Buradan çıktıktan sonra, 3 yıl ticaretle uğraştı. 1984 yılında yargılandığı tüm davalardan beraat etti ve peyzaj mimarlığı alanında çalışmaya başladı.

02.2İnsan Hakları Derneği dönemi

1986 yılında kurulan İnsan Hakları Derneği'nin (İHD) 1986 ile 1992 yılları arasında genel sekreterliğini, 1992'den 1999'a kadar ise genel başkanlığını yaptı. 12 Mayıs 1998'de Ankara'da bulunan İnsan Hakları Derneği genel merkezinde iki kişinin silahlı saldırısına uğradı. Silahlı saldırganlar Kerem Deretarla ile Bahri Eken'in Türk İntikam Tugayı üyesi olduğu öne sürüldü. Saldırıyı Yeşil'in ekibinden uzman çavuş Cengiz Ersever ve Semih Tufan Gülaltay'ın düzenlediği de iddia edildi. Akın Birdal, saldırıdan yaralı olarak kurtuldu.

1995-1996 Dünya Barış Günleri'nde Mersin ve Ankara'da yaptığı konuşmalardan dolayı 2 yıl hapis cezasına çarptırıldı. 1999 ve 2000 yıllarında hapse girdi. Bu mahkûmiyetleri nedeniyle İçişleri Bakanlığı'nın uyarısıyla, İHD genel başkanlığından ayrılmak zorunda kaldı.

02.3Siyasetçilik dönemi

1995 genel seçimlerinde Merain'den Emek-Barış ve Özgürlük Bloğunun milletvekili adayı oldu. Partinin yüzde 10 barajının aşamaması nedeniyle seçilemedi. 2002 yılında yine Emek-Barış ve Demokrasi Bloğunun Mersin adayı olan Birdal'ın adaylığı, TCK m. 312'den aldığı mahkûmiyet nedeniyle YSK'ca veto edildi.

BSP ve ÖDP'nin kurucusu üyesi olan Akın Birdal her iki partide de parti meclisi üyeliği yaptı. 2002 yılında kurulan Sosyalist Demokrasi Partisi Genel Başkanlığı görevini 2 yıl süreyle yürüten Birdal, merkezi Paris'te bulunan Uluslararası İnsan Hakları Federasyonu'na Başkan Yardımcısı seçilmesinin hemen öncesinde SDP Genel Başkanlığı görevinden istifa etti. Federasyonun başkan yardımcılığı görevini, üst üste 3 dönem, 2007'ye kadar sürdürdü.

Sosyaliat Demokrasi Partisi'nin onursal genel başkanı olan Akın Birdal, 22 Temmuz 2007'de gerçekleştirilen erken genel seçimlerde Diyarbakır'dan bağımsız milletvekili adayı oldu. Bin Umut Adayları arasında olan Akın Birdal, milletvekili seçilmesi halinde TBMM'de savaş politikalarına karşı barışın, askeri vesayet rejimine karşı gerçek demokrasinin, her türlü ayrımcı politikaya karşı insan haklarının, hukukun siyaset karşısında araçsallaştırılmasına karşı adaletin, yoksulluğa ve yoksunluğa karşı iş ve ekmek mücadelesinin sözcülüğünü yapmayı hedeflediğini dile getirmiştir. 2007 genel seçimlerinde milletvekili seçildi ve ardından DTP'ye katıldı.

2009 Yerel Seçimleri'nde DTP İstanbul belediye başkan adayı olmuştur.

02.4Diğer çalışmaları

Kooperatifçilik ve insan hakları üzerine çok sayıda inceleme ve makaleleri yayımlandı. Bunun yanı sıra, Cansuyu (Aykırı Yayınları, 2006), Betula Öyküler (2003), Sol Elim Ulucanlar'dan Notlar (Belge Yayınları, 2000) isimli kitapları yayımlandı. 2008 yılındaki Ermenilerden Özür Diliyorum kampanyasına desteğini açıklamıştır.

03

Bağlantı atlası

Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.

Akın Birdal İnsan Hakları Derneği Semih Tufan Gülaltay Erol Özkasnak Andıç skandalı Mahmut Yıldırım
düz çizgi: bu biyografide anılıyorkesik çizgi: bu kişiyi anıyor
  • Akın Birdal hayat hikâyesinde anıyor İnsan Hakları Derneği

    “Bir dönem İnsan Hakları Derneği'nin başkanlığını yaptı.”

  • Akın Birdal hayat hikâyesinde anıyor Semih Tufan Gülaltay

    “Saldırıyı Yeşil'in ekibinden uzman çavuş Cengiz Ersever ve Semih Tufan Gülaltay'ın düzenlediği de iddia edildi.”

  • Akın Birdal kendi hikâyesinde anılıyor Erol Özkasnak

    “Bu süreçte, bazı gazetecilerin ve sivil toplum kuruluşlarının PKK ile ilişkilendirilmesine dair sahte belgelerin sızdırılmasında rol aldığı iddia edilmiş, bu durum birçok gazetecin...”

  • Akın Birdal kendi hikâyesinde anılıyor Andıç skandalı

    “Sakık'a ait olduğu söylenen itirafların yayımlanmasıyla itiraflarda adı geçen gazeteciler işlerinden çıkarıldılar ve Akın Birdal suikasta uğradı.”

  • Akın Birdal kendi hikâyesinde anılıyor Mahmut Yıldırım

    “Ancak kısa bir süre sonra Yeşil, İHD Başkanı Akın Birdal'ı vuranların arkasındaki isim olarak ortaya çıktı.”

04

Kaynaklar

0kaynak kaydı
0farklı yayıncı
0ansiklopedi maddesi
0zaman çizelgesi olayı

Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.

yayımlanmadı

Bilerek dışarıda bırakılanlar

Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.

Metin lisansı

Vikipedi’den uyarlanmıştır

Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.

05

Ne değişti?

  1. Profil oluşturuldu

    0 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.

06

Düzeltme masası

Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.

  1. Ne yanlış?
  2. Doğrusu
  3. Kaynak

Hangi bölümde bir hata var?

Önerin editör incelemesinden geçer, otomatik yayımlanmaz. E-posta adresin yalnızca bu başvuru için kullanılır.
07

Buradan nereye?

Kültür & Sanat alanındaki tüm profiller →