Kısaca kimdir?
Abdülmecid Efendi (Osmanlıca: عبد المجيد افندی; 29 Mayıs 1868, İstanbul - 23 Ağustos 1944, Paris) veya II. Abdülmecid (Osmanlıca: عبد المجید ثانی, romanize: Abdü’l-Mecîd-i sânî), 32. Osmanlı padişahı Abdülaziz’in oğlu, Osmanlı Hanedanı'ndan gelen son İslam halifesi ve iki kutsal caminin hizmetkârıdır. 16 Mayıs 1926 ile 23 Ağustos 1944 yılları arasında Osmanlı Hanedan Reisi unvanını taşıdı. Aynı zamanda hanedanın tek ressam üyesidir, müzisyendir ve döneminin Türk ressamları arasında yer almıştır.
Sultan Abdülaziz ile Hayranıdil Kadınefendi'nin oğlu olarak doğan Abdülmecid, babasının tahttan indirilmesinden sonra uzun süre sarayda kapalı bir hayat yaşadı ve bu dönemde özel eğitim alarak yabancı diller, felsefe ve sanatla ilgilendi. Sarayda Osman Hamdi Bey ve Salvatore Valeri'den resim dersi aldı. Amcasının oğlu Mehmed Vahdettin'in 4 Temmuz 1918’de tahta çıkması üzerine Osmanlı tahtının veliahdı oldu ve bu unvanı 1 Kasım 1922'de saltanat kaldırılıncaya kadar korudu. Birinci Dünya Savaşı sonrasındaki işgal yıllarında İstanbul'da kaldı ve Ankara'daki Millî Mücadele hareketini destekledi. Sultan Vahdettin'in ülkeden ayrılmasının ardından, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından 18 Kasım 1922'de halife seçildi. Böylelikle siyasi ve devlet başkanlığı yetkileri olmadan sadece dini liderlik yapan tek halife oldu. Yeni rejimle yaşanan siyasi uyumsuzluklar nedeniyle görevi iki yıldan az sürdü; Osmanlı halifeliğine resmen son veren 431 sayılı Kanun'un kabul edildiği 3 Mart 1924 tarihine kadar bu unvanı taşıdı. Tarihe "Son Osmanlı Halifesi" olarak geçti.
Osmanlı Hanedanı'nın yurt dışına çıkarılması kararıyla aynı gece ailesiyle birlikte Türkiye'den sürüldü. Sürgün hayatını önce İsviçre'de, ardından Fransa'nın Nice ve Paris şehirlerinde geçirdi. Sürgündeyken de resim ve müzik çalışmalarına, anılarını yazmaya devam etti. 23 Ağustos 1944'te Paris'te kalp krizinden öldü. Cenazesinin Türkiye'ye gömülmesi talebi hükümet tarafından reddedilince naaşı on yıl Paris Camii'nde bekletildi ve 1954 yılında Medine'deki Cennetü'l-Baki mezarlığına defnedildi.
Veliahtlığı
—Veliahtlığı
- 31 Mart Olayı’ndan sonra II. Abdülhamid tahttan indirilmiş; Veliaht Reşat Efendi tahta çıkarılmış; Şehzade Abdülmecid Efendi’nin ağabeyi Yusuf İzzeddin Efendi veliaht olmuştu. Yusuf İzzeddin’in 1916’da intihar etmesinden sonra Sultan Abdülmecid’in oğullarından Şehzade Vahdettin veliaht tayin edildi. 3 Temmuz 1918’de VI. Mehmed Reşad’ın ölümü ve Vahdettin’in tahta çıkması üzerine Şehzade Abdülmecid Efendi veliaht ilan edilmiştir
- Veliaht Abdülmecid Efendi, I. Dünya Savaşı sonunda İstanbul’un işgal altında bulunduğu sırada Sultan VI. Mehmed’e, Damat Ferit Paşa hükûmetini eleştiren lâyihalar gönderdi. Kuvâ-yi Milliye lehinde beyanlarda bulundu. Damat Ferit Paşa, Veliaht Abdülmecid Efendi ile arasını düzeltmek için Mediha Sultan, Saliha Sultan, Zülküf Paşa gibi kişileri araya koyduysa da ve hatta bir gün Zülküf Paşa'ya "Münasebetsiz kimselerle görüşmemek, padişahı layihalarla taciz etmemek ve Çamlıca'dan Dolmabahçe Sarayı'na taşınmak" şartıyla Abdülmecid Efendi'yle barışabileceğini söylediyse de Abdülmecid Efendi Damat Ferit'in bu tekliflerini hiçbir zaman kabul etmedi. Damat Ferit hükûmeti yerine Ali Rıza Paşa hükûmeti kurulduktan sonra Vahdettin’e karşı muhalif tutumunu değiştirerek, oğlu Şehzade Ömer Faruk Efendi’yi amcazadesi Sultan Vahdeddin’in küçük kızı Sabiha Sultan ile evlendirdi
- 13 Ocak 1920'de, yaklaşık 150.000 kişilik büyük bir katılımla düzenlenen Sultanahmet Mitingi'ni otomobilinden takip etmiş ve burada kendisine yaklaşan gençleri coşkulandıran kısa bir konuşma yapmıştır
- Ülkeyi işgallerden kurtarmak için Anadolu’da örgütlenen Kuvâ-yi Milliye hareketi, eski yaverlerinden Yumni Bey aracılığıyla onu 1920 Temmuz'unda Ankara’ya davet ettiklerinde olumlu yanıt vermedi. Ankara ile teması, Sultan Mehmet Vahdettin tarafından haber alınınca Çamlıca’daki veliahtlık dairesinden alınarak Dolmabahçe Sarayı’ndaki özel dairesinde 38 gün göz hapsinde tutuldu
- Türk Kurtuluş Hareketi’nin önderi Mustafa Kemal, Şubat 1921’de bir mektup daha yazarak kendisine sultanlık teklif ettiğinde, Abdülmecid bir kere daha “hayır” yanıtı verdi. Kendisi yerine, oğlu Ömer Faruk'u Ankara'ya gönderdi ama Mustafa Kemal Paşa, Ömer Faruk'u kabul etmeyerek payitahta geri gönderdi. Abdülmecid Efendi, 1921 sonunda Anadolu'ya geçmek için Fevzi Paşa aracılığıyla bir girişimde bulundu. Konu Meclis'te görüşüldü, uygun görülmedi
- Kurtuluş Savaşı’nın zaferle sonuçlanmasından sonra toplanacak barış konferansına hem Ankara hem de İstanbul hükûmetlerinin davet edilmeleriyle başlayan ihtilaf üzerine TBMM 1 Kasım 1922’de kabul ettiği kanunla saltanatı kaldırdı. Saltanatın kaldırılması ile birlikte Abdülmecid'in veliaht sıfatı kayboldu
- Şehzade Abdülmecid Efendi, 1 Ağustos 1908
- Abdülmecid Efendi, 10 Ekim 1909
- Şehzade Abdülmecid ve oğlu Ömer Faruk Efendi, 1 Ekim 1910
- Abdülmecid Efendi, 28 Mart 1914
Abdülmecid Efendi · diğer bölümler
Bağlantı atlası
Bu bağlar tahmin değil: iki kişiden birinin biyografisinde diğerinin adı geçiyor. Kanıt cümlesi her kartta yazılı.
-
Abdülmecid Efendi hayat hikâyesinde anıyor Abdürrahim Hayri Efendi
“Abdülhamid’in şehzadelerinden Mehmed Selim ve Abdürrahim Hayri efendilere beş oy verilmişti.”
-
Abdülmecid Efendi hayat hikâyesinde anıyor Dolmabahçe Sarayı
“Keman, piyano, viyolonsel ve klavsen çalan Abdülmecid'in üzerinde eski Türkçe harflerle adının yazılı olduğu 1911 yapımı değerli piyanosu Dolmabahçe Sarayı’nda 48 numaralı odada sa...”
-
Abdülmecid Efendi hayat hikâyesinde anıyor Hayranıdil Kadınefendi
“Sultan Abdülaziz ile Hayranıdil Kadınefendi'nin oğlu olarak doğan Abdülmecid, babasının tahttan indirilmesinden sonra uzun süre sarayda kapalı bir hayat yaşadı ve bu dönemde özel e...”
-
Abdülmecid Efendi hayat hikâyesinde anıyor Mediha Sultan
“Damat Ferit Paşa, Veliaht Abdülmecid Efendi ile arasını düzeltmek için Mediha Sultan, Saliha Sultan, Zülküf Paşa gibi kişileri araya koyduysa da ve hatta bir gün Zülküf Paşa'ya "Mü...”
Kaynaklar
Bu profil için henüz kaynak kaydı yok.
Bilerek dışarıda bırakılanlar
Ölüm nedeni gibi sağlık bilgileri ve kaynağı çözümlenemeyen alanlar bu sayfada gösterilmez.
Vikipedi’den uyarlanmıştır
Bu profildeki metinler Vikipedi maddesinden alınmıştır ve CC BY-SA 4.0 lisansı altındadır.
Ne değişti?
-
Profil oluşturuldu
0 kaynak ve 0 olayla ilk kayıt.
Düzeltme masası
Bir hata mı gördün? Üç adımda bildir. Kaynak eklersen incelemesi hızlanır.
- Ne yanlış?
- Doğrusu
- Kaynak
Önerin masada.
Editör ilk yanıtı en geç 5 iş günü içinde verecek. Kabul edilirse “Ne değişti?” günlüğünde görünecek.